Τα ανθρώπινα όντα, η τεχνολογία και η φύση αποτελούν τώρα όλα μέρος ενός ισοϋπόλοιπου συστήματος ύπαρξης που γίνεται όλο και πιο ορατό στο τοπίο μας. Η Formatting Gaia απεικονίζει αυτό τον κόσμο, όπου υπάρχει μια φυσική διασύνδεση ανάμεσα στα τρία, και όλα εργάζονται σε ταυτοφωνία μεταξύ τους.

Οι εικόνες αυτές εξερευνούν μια εναλλακτική εκδοχή της ανθρώπινης ύπαρξης από αυτή που γνωρίζουμε στη σύντομη ιστορία μας. Σε αντίθεση με το να είμαστε αυτό που κατά καιρούς νιώθουμε ότι είναι ανεξάρτητο από τη φύση και την τεχνολογία, οι εικόνες δείχνουν την ανάγκη που έχουμε γι’ αυτές, όπως και το πώς έχουμε χρησιμοποιήσει την τεχνολογία για να ελέγξουμε τη γενετική μας σύνθεση. Οι φωτογραφικές έρευνες σε αυτό τον κόσμο μάς δείχνουν την οπτική απεικόνιση των δυνατοτήτων προς τις οποίες ταξιδεύουμε ήδη στην εξελικτική μας οδό

Η διατύπωση απαντήσεων όμως σπανίζει…

Σκοπός αυτής της οργάνωσης είναι να ʺ μεταδίδει τις θεματικές και τα ερωτήματα που σχετίζονται με τις τεχνολογίες, που μπορούν να βελτιώσουν και να επιμηκύνουν τη ζωή των ατόμων και του ανθρώπινου είδους. Η οργάνωση επιδιώκει να προωθήσει αυτές τις τεχνολογίες, που συνδέονται με τη σωματική λειτουργία και τις συνθήκες ζωής, στον επιστημονικό, φιλοσοφικό, καλλιτεχνικό τομέα, κλπ. ʺ

(Από το καταστατικό της οργάνωσης)

Γαλλική Διανθρωπιστική Ένωση- Technoprog!

Η επανάσταση της νανοτεχνολογίας θέτει βασικά ερωτήματα

Η Τεχνολογική Σύγκλιση δεν θέτει απλώς το ερώτημα, ποιες θα είναι οι σωστές πολιτικές και οικονομικές επιλογές, τι θα επιτρέψει να γίνουν σεβαστές οι οικολογικές ισορροπίες ή τι θα εγγυηθεί καλύτερα τη δημόσια υγεία.

Η φάση επιτάχυνσης στην οποία έχουμε πλέον εμπλακεί μας κάνει να αναρωτιόμαστε για θέματα που θέτουν σε αμφισβήτηση την ταυτότητά μας ως ανθρώπινα πλάσματα:

> Με τις τροποποιήσεις που επιτρέπει, αυτή η φάση επιτάχυνσης θέτει ξανά σε αμφισβήτηση πολιτισμικές αξίες που συνδέονται με αυτό που είναι η Φύση, ο Άνθρωπος και η Ανθρωπότητα.

Έτσι, υποχρεωνόμαστε να αναρωτηθούμε ξανά εάν υπάρχουν ένα ή πολλά χαρακτηριστικά ίδια του ανθρώπου και εάν ναι, ποια είναι αυτά; Ή ακόμη, τι είναι στην πραγματικότητα η Φύση;

* Αυτή η νέα επανάσταση αφορά επίσης τις πιθανές τροποποιήσεις των ατόμων. Τίθεται λοιπόν το ερώτημα της ελευθερίας που χορηγείται σε αυτά, όπως και σε ποιο βαθμό ασκείται έλεγχος από το κράτος. Θεωρούμε ότι το κράτος πρέπει να νομοθετεί και να αποφασίζει για το σώμα των ατόμων; Ποιες θα είναι οι πραγματικές συνέπειες των ελευθεριών που χορηγούνται ή των απαγορεύσεων που επιβάλλονται; Ο νόμος πρέπει ή δεν πρέπει να αποφασίζει, για μια ολόκληρη χώρα, στη βάση μιας φιλοσοφίας ή μιας θρησκευτικής παράδοσης; Ή θα πρέπει να ρυθμίζουμε σύμφωνα με τις συγκεκριμένες επιδράσεις που τα τροποποιημένα άτομα θα έχουν στην κοινωνία;

Η επανάσταση της νανοτεχνολογίας τείνει προς ριζικές μεταμορφώσεις

Πολλά είναι τα παραδείγματα που δείχνουν ότι οι νανοντεχνολογίες τείνουν να τροποποιούν σε βάθος τη Φύση, τον Άνθρωπο και την Ανθρωπότητα.

Σε ό, τι αφορά τη Φύση, αυτό προσδιορίζεται από τον ίδιο τον ορισμό των Νανοτεχνολογιών, αφού γίνεται λόγος για τεχνικές (μεταμόρφωση της φύσης από το ανθρώπινο χέρι) που παρεμβαίνουν στη μοριακή ή ατομική κλίμακα. Τα νέα υλικά που δημιουργούνται δεν υφίστανται σε φυσική μορφή. Οι ιδιότητές τους είναι απίστευτες. Αλλά αυτό που ενισχύει την επαναστατική όψη τους μπορεί να είναι, ανάλογα με τα υλικά ή τις τεχνικές, η ικανότητά τους να τροποποιούν το ʺ φυσικό ʺ που τα περιβάλλει με την ύπαρξή τους. Σε ό, τι αφορά τα υλικά, μπορούμε να αναφέρουμε – από την αισιόδοξη πλευρά, τα σχέδια για απορρύπανση των υδρογονανθράκων, ή – από την καταστροφική πλευρά, το σενάριο επιστημονικής φαντασίας του ʺ γκρίζου ζελέ ʺ που αναπαράγεται επ’ άπειρον και απειλεί να εισβάλει παντού.

Δεν λείπουν βέβαια τα προγράμματα για τον Άνθρωπο: η Νανοϊατρική, πρώτα από όλα (θεραπείες που γίνονται από ενέσιμα νανορομπότ στον οργανισμό, φάρμακα που χορηγούνται με νανοκάψουλες) με πιθανή συνέπεια μια ακόμη σημαντική επιμήκυνση του προσδόκιμου ζωής και, σε λίγο, νανο αυξήσεις όλων των ειδών, χάρη σε νανο εμφυτεύματα, για τη βελτίωση των κινητικών, αντιληπτικών ή γνωστικών ικανοτήτων του σώματος ή του μυαλού. Τέτοιες προοπτικές μας κάνουν να αναρωτιόμαστε για τις, αρνητικές ή θετικές, συνέπειες μιας ενδεχόμενης διαφοροποίησης του είδους.

Φαίνεται, λοιπόν, ότι τέτοιες μεταμορφώσεις μπορούν να έχουν επίδραση στην ʺ ανθρωπιά ʺ μας, με την έννοια ενός χαρακτηριστικού του ανθρώπου, όπως και στην Ανθρωπότητα, ως σύνολο των ανθρώπων.

Η επανάσταση της νανοτεχνολογίας απαιτεί σκέψη για τον Άνθρωπο

Δεν μπορούμε να σκεφτούμε τις νανοτεχνολογίες χωρίς να σκεφτούμε τους τελικούς στόχους μας, οι οποίοι εξαρτώνται από την άποψή μας γι’ αυτό που είμαστε.

Τα ίδια αιώνια ερωτήματα πρέπει να υπάρχουν στο μυαλό όλων:

Οντολογικά:

* Υπάρχει ανθρώπινο πλάσμα;
* Τι είναι ο Άνθρωπος;
* Τι είναι η Ανθρωπότητα;

Ηθικά:

* Ποιοι είναι οι στόχοι μας;
* Πώς μπορούμε να τους πετύχουμε;
* Σε ποιο πολιτικό πλαίσιο λαμβάνονται οι αποφάσεις;

(Ποιος έχει την εξουσία να αποφασίζει για το σώμα των πολιτών;)

Μια ʺδιανθρωπιστικήʺ απάντηση

Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα είναι προφανώς πολλές, παλιές, διατρέχουν αιώνες θρησκευτικής, φιλοσοφικής, πνευματικής ή υλιστικής σκέψης. Θα χρειαστεί να επιχειρήσουμε τη δημιουργία συναινέσεων.

Προς το παρόν, όμως, θέλουμε να σας παρουσιάσουμε μια όψη των πραγμάτων που αντιστοιχεί περίπου σε αυτή που έχουν όσοι, στη Γαλλία, ασπάζονται το κίνημα σκέψης που λέγεται ʺ Διανθρωπισμός ʺ.

Υπάρχει ανθρώπινο ʺ πλάσμα;

Τι είναι ο Άνθρωπος;

Τι είναι η Ανθρωπότητα;

Για τους Διανθρωπιστές, η κυρίαρχη προσέγγιση είναι, σε γενικές γραμμές, εκείνη του υλισμού. Ο άνθρωπος δεν είναι παρά μια περίπλοκη σύνθεση της ύλης. Είναι ο καρπός μιας μακράς βιολογικής εξέλιξης, αλλά καθώς δεν βρίσκεται στην πηγή αυτής της εξέλιξης, είναι πιθανό να μην αποτελεί και το τέλος της! Δεν υπάρχει λόγος η εξέλιξη που βρίσκεται μπροστά μας να είναι λιγότερο μακρά και λιγότερο πλούσια σε περιπέτειες από εκείνη που βρίσκεται πίσω μας. Για τους Διανθρωπιστές, δεν υπάρχει ανθρώπινο ʺ πλάσμα ʺ εκτός χρόνου. Τοποθετούνται λοιπόν ριζοσπαστικά στο στρατόπεδο των υπέρμαχων της ʺ μεταβλητότητας ʺ του Ανθρώπου.

Αυτή η μεταβλητότητα της Ανθρωπότητας, η ικανότητά της να πλάθει τη φύση της όσο και η Φύση, αποτελεί ταυτόχρονα ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της ταυτότητάς της και μια από τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την επιβίωσή της, μακροπρόθεσμα.

Αντίθετα, καμία λογική δεν επιτρέπει να ισχυριστούμε ότι η Φύση, της οποίας ο Άνθρωπος και η Ανθρωπότητα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος, είναι αμετάβλητη.

Ποιοι είναι οι στόχοι μας;

Οι ίδιοι διακηρύσσουν, ωστόσο, τους ανθρωπιστικούς δεσμούς τους. Παραδέχονται ότι απώτατος στόχος του ανθρώπινου είδους είναι απλώς η διαιώνισή του. Αλλά για ποια διαιώνιση μιλάμε εάν παραδεχτούμε ότι η ανθρώπινη σκέψη και το υλικό υποστήριγμα που την προστατεύει μπορούν να αλλάξουν σημαντικά;

Είναι μια συζήτηση σε εξέλιξη. Ορισμένοι Διανθρωπιστές αναζητούν αυτό που θα μπορούσε να είναι το σύνολο των κριτηρίων, σύμφωνα με τα οποία μια σκέψη θα αναγνωριζόταν αλάνθαστα ως ανθρώπινη. Ή μήπως αυτό που είναι ʺ σημαντικό ʺ βρίσκεται στη συνέχεια; Θα ήταν άραγε σημαντικό να βρισκόμαστε στην πηγή, η επόμενη εξέλιξη να ʺ προέλθει ʺ από μας;

Πώς μπορούμε να τους πετύχουμε;

Από κει κι ύστερα, η σκέψη για τη χρήση των νανοτεχνολογιών, όπως και κάθε τεχνολογίας γενικά, γίνεται πιο καθαρή: η ανάπτυξη των νανοτεχνολογιών είναι επιθυμητή στο μέτρο που συμμετέχει στην αύξηση των δυνατοτήτων της ανθρωπότητας, που συμβάλλει στη διαιώνιση της ύπαρξής της και της σκέψης της. Επομένως, οι Γάλλοι Διανθρωπιστές προτείνουν να θεωρήσουμε ότι μπορούμε να αναλάβουμε τις ευθύνες που συνοδεύουν τις νέες δυνατότητες που προσφέρονται, ότι μπορούμε να αναζητήσουμε μια ισορροπία μεταξύ της ελευθερίας των ατόμων σε ό, τι αφορά το σώμα τους και την επίδραση των τροποποιήσεων στην κοινωνία: ότι μπορούμε τελικά να πάρουμε την ευθύνη για την ποικιλία των ατόμων που συγκροτούν μια κοινωνία ανεκτικότητας.

Ασφαλώς, για ένα μεγάλο διάστημα, είναι εξαιρετικά πιθανό ότι η ανθρώπινη σκέψη θα παραμένει συνδεδεμένη με το σώμα- λίγο πολύ αυτό που ξέρουμε. Θα είναι λοιπόν απαραίτητο να διατηρήσουμε τις ισορροπίες από τις οποίες τα σώματα αυτά εξαρτώνται: έναν πλανήτη βιώσιμο, μια ή πολλές ανθρώπινες κοινωνίες αρκετά σταθερές και δυναμικές.

Πρέπει να σημειώσουμε ότι δεν είναι επείγον. Η Ανθρωπότητα δεν απειλείται στο σημείο που να έχει, με κάθε θυσία, ανάγκη ανάπτυξης αυτών των τεχνολογιών το συντομότερο δυνατόν, με κάθε θυσία.

Κατά συνέπεια, το ηθικό μας και η ηθική μας πρέπει να καθοδηγούνται από οικολογικές, κοινωνικές και πολιτικές επιταγές. Οι νανοτεχνολογίες πρέπει να αναπτυχθούν, καθώς η χρήση τους επιτρέπει την ενίσχυση των ευκαιριών διαιώνισης της ανθρώπινης σκέψης.

* Ναι στις νανοτεχνολογίες σε όλους τους τομείς, χωρίς κανένα ταμπού
* Ναι στους αναγκαίους ελέγχους στις έρευνες και σε κάθε διαδικασία, πάνω από τη διασπορά
* Ναι στη συστηματική έρευνα ανακύκλωσης, κάτω της

Σε κάθε περίπτωση, αυτό σημαίνει πολύ περισσότερα μέσα για την έρευνα.

Όπως όλες οι νέες τεχνολογίες, οι Νανοτεχνολογίες επιτρέπουν στους καλλιτέχνες να επεκτείνουν το πεδίο πειραματισμού και δημιουργίας. Εδώ, ένας ʺ στοχαστής του Ροντέν ʺ σε νανομετρική κλίμακα ( το ύψος του είναι δυο φορές μεγαλύτερο από εκείνο ενός ερυθρού αιμοσφαιρίου).

Η ʺ Φυσική Ιστορία του Αινίγματος ʺ, η οποία αναπτύχθηκε μεταξύ 2003 και 2008 και εκτέθηκε για πρώτη φορά από τις 17 Απριλίου μέχρι τις 21 Ιουνίου του 2009 στο Weisman Art Museum, στη Μινεάπολη, περιλαμβάνει επίσης ένα δημόσιο γλυπτό μεγάλης κλίμακας, μια σειρά εντύπων, φωτογραφίες και άλλα έργα.

Το νέο λουλούδι είναι ένα νέο είδος Petunia, το οποίο εφηύρα και παρήγαγα μέσω της μοριακής βιολογίας. Δεν υπάρχει στη φύση. Η Edunia έχει κόκκινες φλέβες σε ανοιχτά ροζ πέταλα και ένα δικό μου γονίδιο εκφράζεται σε κάθε κύτταρο στις κόκκινες φλέβες της, δηλαδή το γονίδιό μου παράγει μια πρωτεΐνη μονάχα στις φλέβες {2}. Το γονίδιο απομονώθηκε από το αίμα μου. Το φόντο των ροζ πετάλων πάνω στα οποία διακρίνονται οι κόκκινες φλέβες θυμίζει το δικό μου ασπρορόδινο χρώμα επιδερμίδας. Το αποτέλεσμα αυτού του μοριακού χειρισμού είναι ένα άνθος που δημιουργεί τη ζωντανή εικόνα ανθρώπινου αίματος που τρέχει μέσα απ’ τις φλέβες ενός λουλουδιού.

Το γονίδιο που επέλεξα είναι υπεύθυνο για την ταυτοποίηση ξένων σωμάτων. Σε αυτό το έργο, αυτό είναι που αναγνωρίζει και απορρίπτει το άλλο που ενσωματώνω στο άλλο, δημιουργώντας ένα νέο είδος εαυτού που είναι εν μέρει λουλούδι και εν μέρει ανθρώπινος.

Η ´Φυσική Ιστορία του Αινίγματος ʺ είναι μια αντανάκλαση της γειτνίασης της ζωής μεταξύ διαφορετικών ειδών. Χρησιμοποιεί το κόκκινο του αίματος και το κόκκινο από τις φλέβες του φυτού ως σημάδι για την κοινή μας κληρονομιά στο ευρύτερο φάσμα της ζωής. Συνδυάζοντας DNA ανθρώπου και φυτού σε ένα νέο λουλούδι, με οπτικά δραματικό τρόπο (κόκκινη έκφραση ανθρώπινου DNA στις φλέβες του λουλουδιού), παράγω την πραγματοποίηση της γειτνίασης της ζωής ανάμεσα στα διάφορα είδη.

Το έργο αυτό επιδιώκει να ενσταλάξει στο κοινό ένα αίσθημα θαυμασμού για το πιο αξιοθαύμαστο των φαινόμενων που ονομάζουμε ʺ ζωή ʺ. Το ευρύτερο κοινό μπορεί να μη δυσκολεύεται να καταλάβει πόσο κοντά βρισκόμαστε στους πίθηκους και άλλα μη ανθρώπινα ζώα, ιδίως εκείνα με εκείνα με τα οποία μπορούμε να επικοινωνούμε άμεσα, όπως οι γάτες και οι σκύλοι. Ωστόσο, η σκέψη ότι βρισκόμαστε εμείς κοντά σε άλλες μορφές ζωής, συμπεριλαμβανομένης της χλωρίδας, προκαλεί έκπληξη στους περισσότερους.

Ενώ στην ιστορία της τέχνης υπάρχουν ευφάνταστες συνδέσεις ανάμεσα στις ανθρωπομορφικές και τις βοτανικές μορφές (όπως στο έργο του Archimboldo, για παράδειγμα), αυτός ο παραλληλισμός (μεταξύ ανθρώπων και φυτών) ανήκει επίσης στην ιστορία της φιλοσοφίας και στη σύγχρονη επιστήμη. Προωθώντας έννοιες που διατύπωσε πρώτος ο Ντεκάρτ, ο Julien Offray de la Mettrie (1709-1751) ανέφερε ήδη στο βιβλίο του L’Homme Plante [ Ο Άνθρωπος Φυτό ] (1748) ότι ʺ η ιδιότυπη αναλογία μεταξύ των βασιλείων των φυτών και των ζώων με οδήγησε στην ανακάλυψη ότι τα κυριότερα μέρη των ανθρώπων και των φυτών είναι τα ίδια ʺ. Η προκαταρκτική διάταξη του ανθρώπινου χρωμοσώματος και εκείνη του φυτού από την οικογένεια του σιναπιού( Arabidopsis thaliana, στο περιοδικό Nature, 14 Δεκεμβρίου 2000) έχουν επεκτείνει τις αναλογίες του καλλιτέχνη και του φιλόσοφου πέρα από τα πιο τρελά όνειρά τους, στις βαθύτερες εσοχές των κυττάρων των ανθρώπων και των φυτών. Και οι δυο αποκάλυψαν ομολογίες ανάμεσα στις γενετικές διατάξεις ανθρώπων και φυτών.

Επομένως, η καίρια χειρονομία της ʺ Φυσικής Ιστορίας του Αινίγματος ʺ λαμβάνει χώρα στο μοριακό επίπεδο. Είναι μια φυσική πραγματοποίηση (δηλαδή, μια νέα ζωή που δημιουργείται από έναν καλλιτέχνη, tout court) και μια συμβολική χειρονομία (δηλαδή, ιδέες και συγκινήσεις που οφείλονται στην ίδια την ύπαρξη του λουλουδιού).

Για να λειτουργήσει όλο αυτό, έδωσα ένα δείγμα του αίματός μου και απομόνωσα μια γενετική διάταξη που αποτελεί μέρος του ανοσοποιημένου συστήματός μου- του συστήματος που διακρίνει τον εαυτό από τον μη εαυτό, δηλαδή προστατεύει από ξένα μόρια, νόσους, εισβολείς- οτιδήποτε δεν είναι εγώ. Για να είμαι πιο ακριβής, απομόνωσα μια διάταξη πρωτεΐνης από το DNA μου, από την ελαφριά αλυσίδα (μεταβλητή περιοχή) ανοσοσφαιρίνης (IgC) [3].

Για να δημιουργήσω μια Petunia με κόκκινες φλέβες στις οποίες εκφράζεται το γονίδιο του αίματός μου, έκανα ένα χιμαιρικό γονίδιο που αποτελείται από το δικό μου DNA και έναν κινητήριο μοχλό που κατευθύνει την κόκκινη έκφραση μόνο στο αγγειακό σύστημα του λουλουδιού. Για να κάνω το DNA που προήλθε από το αίμα μου να εκφράζεται μόνο στις κόκκινες φλέβες της Petunia, χρησιμοποίησα τον κινητήριο μοχλό Co YMV (Comelina Yellow Mottle Virus) του καθηγητή Neil Olszewski που κατευθύνει την έκφραση των γονιδίων μόνο σε φλέβες φυτών. Ο καθηγητής Olszewski εργάζεται στο Τμήμα Βιολογίας Φυτών στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα, St Paul, ΜΝ [4].

Το IgG DNA μου ενσωματώνεται στο χρωμόσωμα της Edunia. Αυτό σημαίνει ότι κάθε φορά που η Edunia αναπαράγεται μέσω σπόρων, το γονίδιό μου είναι παρόν στα νέα λουλούδια. Βλέπε διάγραμμα εδώ.

Το γλυπτό που αποτελεί μέρος της ʺ Φυσικής Ιστορίας του Αινίγματος ʺ, και ονομάζεται Singularis, είναι τρισδιάστατος υαλοβάμβακας με μεταλλική μορφή, έχει 14’4’ (ύψος) Χ 20’4’’ (μήκος) Χ 8’ 5’’ (πλάτος). Έρχεται σε αντίθεση με την κλίμακα λεπτού της μοριακής διαδικασίας με την ευρύτερη από τη ζωή δομή. Το έργο έχει την εφήμερη ποιότητα του ζώντος οργανισμού με τη μονιμότητα του μεγάλου γλυπτού. Το γλυπτό συνδέεται άμεσα με το λουλούδι επειδή η μορφή του είναι μια μεγέθυνση μοναδικών μορφών που βρέθηκαν μέσα σε αυτό το εφευρεμένο λουλούδι. Με άλλα λόγια, το γλυπτό προέρχεται από τη μοριακή διαδικασία που χρησιμοποιείται για τη δημιουργία του λουλουδιού {5}. Στην υβριδικότητά του, το γλυπτό αποκαλύπτει την εγγύτητα του επόμενου συγγενή μας στο βασίλειο Plantae.

Για να φανταστώ αυτή τη μίξη πρωτεΐνης ως απτή μορφή, χρησιμοποίησα απεικόνιση 3D. Δημιούργησα την οπτική χωρογραφία του γλυπτού που βασίζεται στη μοριακή μοναδικότητα του λουλουδιού. Το γλυπτό δημιουργήθηκε με ένα λεξιλόγιο οργανικών συστροφών και περιστροφών, ελίκων, ελασμάτων και άλλων τρισδιάστατων χαρακτηριστικών κοινών σε κάθε ζωή. Το γλυπτό είναι κόκκινο σαν το αίμα, και συνδέεται με το σημείο έναρξης του έργου (το αίμα μου) και το φλεβικό χρωματισμό της Edunia.

Αναμένοντας ένα μέλλον όπου οι Edunia θα διανέμονται κοινωνικά και θα φυτεύονται παντού, δημιούργησα μια σειρά έξι λιθογραφιών με τίτλο Edunia Seed Pack Studies. Οπτικά αντηχητικές όπως είναι με το λουλούδι και το θέμα του έργου, αυτές οι εικόνες είναι φτιαγμένες για να χρησιμοποιηθούν στα σημερινά πακέτα σπόρων που θα παραχθούν στο μέλλον. Στην έκθεσή μου στο Weisman Art Museum εξέθεσα μια περιορισμένη έκδοση Edunia Seed Packs που περιλαμβάνουν σημερινούς σπόρους Edunia.

Σημειώσεις

1. Στην έκθεση υπήρχαν, εκτός από τη σημερινή Edunia, μια πλήρης σειρά έξι λιθογραφιών Edunia Seed Pack και μια περιορισμένη έκδοση Edunia Seed Packs με σπόρους Edunia.

2. Το δικό μου γονίδιο που χρησιμοποίησα είναι ένα τεμάχιο IgG που απέσπασα από το χρωμόσωμά μου υπ’ αρ. 2. Η ανοσοσφαιρίνη G (IgC) είναι ένα είδος πρωτεΐνης που λειτουργεί ως αντισώμα. Η IgC υπάρχει στο αίμα και σε άλλα σωματικά υγρά και χρησιμοποιείται από το ανοσοποιητικό σύστημα για να αναγνωρίσει και να εξουδετερώσει ξένα αντιγόνα. Το αντιγόνο είναι μια τοξίνη ή άλλη ξένη ουσία που προκαλεί μια ανοσοποιητική αντίδραση στο σώμα, όπως ιούς, βακτηρίδια και αλλεργιογόνα). Ειδικότερα, το τεμάχιο του DNA μου προέρχεται από την ελαφριά αλυσίδα ανοσοσφαιρίνης μου (IGK) [βλέπε διάγραμμα]. Στη ʺ Φυσική Ιστορία του Αινίγματος ʺ η πρωτεΐνη μίξης που παράγεται αποκλειστικά στις κόκκινες φλέβες είναι μια μίξη του τεμαχίου μου IgC με GUS (ένα ένζυμο που μου επέτρεψε να επιβεβαιώσω την αγγειακή έκφραση του γονιδίου).

3. Για τη βοήθειά της στη λήψη αίματος, την απομόνωση του IgC και τον κλονισμό του, είμαι ευγνώμων στη Bonita L. Baskin που ήταν, την εποχή που έκανα αυτή τη δουλειά, CEO στο Apptec Laboratory Service, St Paul, MN. Η λήψη αίματος για τη ʺ Φυσική Ιστορία του Αινίγματος ʺ έγινε στις 13 Μαΐου 2004, στις εγκαταστάσεις του Apptec Laboratory Services.

4. Με τη βοήθεια του καθηγητή Neil Olszewski, είχα τη θετική επιβεβαίωση ότι η πρωτεΐνη μου IgC παρήχθη μόνο στις φλέβες του Edunia με τον εντοπισμό του ένζυμου GUS (beta glucuronidase), που αναμίχθηκε στη σειρά IgC. Ο εντοπισμός έγινε μέσω μιας τεχνικής χρωματισμού.

5. Η μορφή του γλυπτού είναι μια νέα πρωτεΐνη που αποτελείται από μέρη ανθρώπου και φυτού. Το ανθρώπινο μέρος είναι ένα τεμάχιο από την ελαφριά αλυσίδα (μεταβλητή περιοχή) της ανοσοσφαιρίνης μου (IgC). Το συστατικό του φυτού είναι από την ANTHOCYANINI (AN1) της Petunia, στην οποία οφείλεται το κόκκινο χρώμα στο λουλούδι. Ειδικότερα, ο AN1 είναι ένας συντελεστής αντιγραφής που ελέγχει τα γονίδια κωδικοποιώντας τα ένζυμα που παράγουν την κόκκινη χρωστική ουσία.

Καλωσόρισες Alba

Δεν θα ξεχάσω ποτέ τη στιγμή που την κράτησα για πρώτη φορά στην αγκαλιά μου, στο Jouy-en-Josas, στη Γαλλία, στις 29 Απριλίου 2000. Την ανησυχία διαδέχτηκαν η χαρά και η έξαψη. Η Alba- αυτό το όνομα της δώσαμε η γυναίκα μου, η κόρη μου κι εγώ- ήταν αξιαγάπητη και στοργική και ήταν απόλαυση να παίζεις μαζί της. Καθώς την κράτησα στην αγκαλιά μου, έχωσε παιχνιδιάρικα το κεφάλι της ανάμεσα στο σώμα μου και το αριστερό μου μπράτσο και βρήκε, τελικά, μια αναπαυτική θέση για να ξεκουραστεί και να χαρεί τα προσεκτικά μου χάδια. Αμέσως ξύπνησε μέσα μου ένα ισχυρό και πιεστικό αίσθημα ευθύνης για την ευημερία της.

Η Alba είναι αναμφίβολα ένα πολύ ειδικό ζώο, αλλά θέλω να είμαι σαφής ως προς το ότι η επίσημη και γενετική μοναδικότητά της δεν είναι παρά ένα από τα συστατικά του έργου τέχνης ʺ GFP Bunnyʺ . Το πρόγραμμα ʺ GFP Bunnyʺ είναι ένα περίπλοκο κοινωνικό γεγονός που αρχίζει με τη δημιουργία ενός χιμαιρικού ζώου που δεν υπάρχει στη φύση (δηλαδή ʺ χιμαιρικού ʺ με την έννοια μιας πολιτισμικής παράδοσης φανταστικών ζώων, όχι με την επιστημονική έννοια ενός οργανισμού όπου υπάρχει ένα μίγμα κυττάρων στο σώμα ) κι αυτό συμπεριλαμβάνει επίσης στον πυρήνα του: 1) συνεχιζόμενο διάλογο μεταξύ των επαγγελματιών διαφόρων γνωστικών αντικειμένων (τέχνη, επιστήμη, φιλοσοφία, νομική, επικοινωνίες, λογοτεχνία, κοινωνικές επιστήμες) και του κοινού για τις πολιτισμικές και ηθικές επιπτώσεις της γενετικής μηχανικής, 2) αμφισβήτηση της υποτιθέμενης υπεροχής του DNA στη δημιουργία της ζωής προς όφελος μιας πιο περίπλοκης αντίληψης των περιπεπλεγμένων σχέσεων μεταξύ γενετικής, οργανισμού και περιβάλλοντος, 3) επέκταση των εννοιών της βιοποικιλίας και της εξέλιξης για την ενσωμάτωση συγκεκριμένου έργου στο επίπεδο του χρωμοσώματος, 4) επικοινωνία μεταξύ των ειδών, μεταξύ των ανθρώπων και ενός διαγενετικού θηλαστικού, 5) ένταξη και παρουσίαση του ʺ GFP Bunny ʺ σε ένα ενεργό και διαδραστικό πλαίσιο, 6) εξέταση των εννοιών της φυσιολογικότητας, της ετερογένειας, της αγνότητας, της υβριδικότητας και της διαφορετικότητας, 7) εξέταση μιας μη σημειωτικής έννοιας επικοινωνίας όπως το μοίρασμα γενετικού υλικού διαμέσου παραδοσιακών φραγμάτων μεταξύ των ειδών, δημόσιος σεβασμός και εκτίμηση για τη συναισθηματική και γνωστική ζωή των διαγενετικών ζώων, 9) επέκταση των σημερινών πρακτικών και εννοιολογικών συνόρων της δημιουργίας τέχνης για την ενσωμάτωση της εφεύρεσης της ζωής.

Λάμψη στην Οικογένεια

Η ʺ Alba ʺ, το πράσινο φωσφορίζον κουνέλι, είναι αλμπίνο. Αυτό σημαίνει ότι επειδή δεν έχει χρωστική ουσία στο δέρμα, κάτω από φυσιολογικές περιβαλλοντικές συνθήκες είναι κάτασπρη με ροζ μάτια. Η Alba δεν είναι συνέχεια πράσινη. Λάμπει μόνο όταν φωτίζεται με το σωστό φως. Όταν (και μόνο τότε) φωτίζεται με μπλε φωτισμό (μέγιστη διέγερση στα 488 nm), λάμπει με ένα λαμπερό πράσινο φως (μέγιστη εκπομπή στα 509 nm). Δημιουργήθηκε με EGFP, μια ενισχυμένη εκδοχή ( δηλαδή, συνθετική μετάλλαξη) του αρχικού άγριου πράσινου φωσφορίζοντος γονιδίου που βρέθηκε στη μέδουσα Aequorea Victoria. Το EGFP δίνει δυο φορές περισσότερο φωσφορισμό στα κύτταρα των θηλαστικών (συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπινων κυττάρων) από το αρχικό γονίδιο της μέδουσας.[2]

Η πρώτη φάση του προγράμματος ʺ GFP Bunny ʺ ολοκληρώθηκε τον Φεβρουάριο του 2000 με τη γέννηση της ʺ Alba ʺ στο Jouy-en-Josas, στη Γαλλία. Αυτό επιτεύχθηκε με την ανεκτίμητη βοήθεια του ζωοσυστηματικού Louis Bec [3] και των επιστημόνων Louis-Marie Houdebime και Patrick Prunet [4]. Η επιλογή του ονόματος της Alba έγινε ομόφωνα από τη γυναίκα μου Ρουθ, την κόρη μου Μίριαμ κι εμένα. Η δεύτερη φάση είναι η συζήτηση που βρίσκεται σε εξέλιξη και η οποία ξεκίνησε με την πρώτη δημόσια ανακοίνωση της γέννησης της Alba, στο πλαίσιο της διάσκεψης του Planet Work, στο Σαν Φρανσίσκο, στις 12 Μαΐου του 2000. Η τρίτη φάση θα λάβει χώρα όταν το κουνέλι έρθει σπίτι, στο Σικάγο, ως μέλος της οικογένειάς μου, και ζήσει μαζί μας.

Από την Εξημέρωση στην Επιλεκτική Αναπαραγωγή

Η σχέση ανθρώπου-κουνελιού χρονολογείται από τη βιβλική εποχή, όπως δείχνουν περικοπές από τα βιβλία Λευιτικό (Lev.11:5) και Δευτερονόμιο (De.14:7), που κάνουν αναφορά στο saphan, την εβραϊκή λέξη για το κουνέλι. Οι Φοίνικες ναυτικοί ανακάλυψαν κουνέλια στην Ιβηρική Χερσόνησο γύρω στο 1100 μ.Χ. και, νομίζοντας ότι ήταν ύρακες, ονόμασαν αυτή τη γη ʺ i-shepan-imʺ (γη των υράκων). Καθώς η Ιβηρική Χερσόνησος βρίσκεται βόρεια από την Αφρική, η σχετική γεωγραφική θέση υπονοεί ότι μια άλλη προέλευση προέρχεται από το sphan, ʺ βορράς ʺ. Οι Ρωμαίοι προσάρμοσαν το ʺ i-shepan-im ʺ στα λατινικά και δημιουργήθηκε η λέξη Hispania- ετυμολογική προέλευση της Ισπανίας. Στο βιβλίο ΙΙΙ, ο Ρωμαίος γεωγράφος Στράβων (ca. 64 π.Χ.-21 μ.Χ.) αποκαλεί την Ισπανία ʺ γη των κουνελιών ʺ. Αργότερα, ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Servius Sulpicius Galba (5 π.Χ.- 69 μ.Χ.), του οποίου η βασιλεία ήταν σύντομη (68-69 μ.Χ.), εξέδωσε ένα νόμισμα στο οποίο η Ισπανία απεικονίζεται με ένα κουνέλι στα πόδια της. Παρόλο που η ημι-εξημέρωση ξεκίνησε στη ρωμαϊκή περίοδο, σε αυτή την αρχική φάση τα κουνέλια φυλάγονταν σε μεγάλα, κλειστά μαντριά όπου αναπαράγονταν ελεύθερα.

Οι άνθρωποι άρχισαν να παίζουν άμεσο ρόλο στην εξέλιξη του κουνελιού από τον έκτο μέχρι τον δέκατο αιώνα μ.Χ., όταν οι μοναχοί στη νότια Γαλλία εξημέρωσαν και αναπαρήγαγαν κουνέλια κάτω από πιο περιορισμένες συνθήκες {5}. Προερχόμενο από την περιοχή που περιλαμβάνεται ανάμεσα στη νοτιοδυτική Ευρώπη και τη βόρεια Αφρική, το ευρωπαϊκό κουνέλι ( Oryctolagus cuniculus) είναι ο πρόγονος για όλες τις εξημερωμένες ράτσες. Από τον έκτο αιώνα, λόγω της κοινωνικής φύσης του, το κουνέλι ενσωματώθηκε όλο και περισσότερο στις οικογένειες των ανθρώπων ως σύντροφος στο σπίτι. Αυτή η επιλεκτική αναπαραγωγή δημιούργησε τη μορφολογική ποικιλία που υπάρχει σήμερα στα κουνέλια. Οι πρώτες καταγραφές, οι οποίες περιγράφουν μια ποικιλία τριχωμάτων και μεγεθών που διαφέρουν από τις άγριες ράτσες, χρονολογούνται από τον δέκατο έκτο αιώνα. Μόλις τον δέκατο όγδοο αιώνα η επιλεκτική αναπαραγωγή κατέληξε στο κουνέλι Ανγκορά, που έχει ένα μοναδικά παχύ και όμορφο μάλλινο τρίχωμα. Η διαδικασία της εξημέρωσης που έλαβε χώρα από τον έκτο αιώνα, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη σε παγκόσμιο επίπεδο αποδημία και εμπόριο, κατέληξε σε πολλές νέες ράτσες και στην εισαγωγή κουνελιών σε νέα περιβάλλοντα, διαφορετικά από τον τόπο καταγωγής τους. Μολονότι υπάρχουν πάνω από 100 γνωστές ράτσες κουνελιών στον κόσμο, οι ράτσες με αναγνωρισμένο γενεαλογικό δέντρο ποικίλλουν από τη μια χώρα στην άλλη. Για παράδειγμα, η American Rabbit Breeders AssociationΑμερικανική ( ARBA-Αμερικανική Ένωση Εκτροφέων Κουνελιών) ʺ αναγνωρίζει ʺ 45 ράτσες στις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ αναπτύσσονται κι άλλες.

Επιπρόσθετα στην επιλεκτική αναπαραγωγή, γενετικές διαφοροποιήσεις που προέκυψαν φυσικά, συνέβαλαν στη μορφολογική ποικιλία. Το κουνέλι αλμπίνο, για παράδειγμα, είναι μια φυσική, υπολειπόμενη μετάλλαξη, που έχει ελάχιστες πιθανότητες επιβίωσης στη φύση (λόγω έλλειψης κατάλληλης φυσικής χρωμάτωσης για καμουφλάζ και καλής όρασης ώστε να εντοπίζει το θήραμα). Ωστόσο, επειδή εκτράφηκε από ανθρώπους, υπάρχει ευρέως σήμερα σε υγιείς πληθυσμούς. Η διατήρηση από τους ανθρώπους ζώων αλμπίνο συνδέεται επίσης με αρχαίες πολιτισμικές παραδόσεις: σχεδόν κάθε αμερικανική φυλή ιθαγενών πίστευε ότι τα ζώα αλμπίνο είχαν μια ξεχωριστή πνευματική σημασία και είχαν αυστηρούς κανόνες για την προστασία τους.

Από την Αναπαραγωγή στη Διαγενετική Τέχνη

Το ʺ GFP Bunny ʺ είναι ένα διαγενετικό έργο τέχνης και όχι ένα πρόγραμμα αναπαραγωγής. Οι διαφορές μεταξύ των δύο περιλαμβάνουν τις αρχές που καθοδηγούν αυτό το έργο, τις διαδικασίες που χρησιμοποιούνται και τους κύριους στόχους. Παραδοσιακά, η αναπαραγωγή ζώων είναι μια γενεσιουργική διαδικασία επιλογής που επιδιώκει να δημιουργήσει καθαρές ράτσες με πρότυπη μορφή και δομή, συχνά για την εξυπηρέτηση μιας ειδικής λειτουργίας. Καθώς μετακινιόταν από τις αγροτικές περιοχές στα αστικά περιβάλλοντα, η αναπαραγωγή έπαυσε να δίνει έμφαση στην επιλογή με βάση τα χαρακτηριστικά προσαρμοστικότητας στο περιβάλλον αλλά εξακολούθησε να καθοδηγείται από μια έννοια αισθητικής, που ήταν βασισμένη σε οπτικά χαρακτηριστικά και μορφολογικές αρχές. Η διαγενετική τέχνη, αντίθετα, παρέχει μια έννοια αισθητικής που δίνει μεγαλύτερη έμφαση στο κοινωνικό παρά στις τυπικές πλευρές της ζωής και της βιοποικιλίας, που θέτει σε αμφισβήτηση έννοιες γενετικής αγνότητας, που ενσωματώνει επακριβή εργασία στο επίπεδο των χρωμοσωμάτων και που αποκαλύπτει τη ρευστότητα της έννοιας των ειδών σε ένα αυξανόμενο διαγενετικό κοινωνικό πλαίσιο.

Ως διαγενετικός καλλιτέχνης δεν ενδιαφέρομαι για τη δημιουργία γενετικών αντικειμένων, αλλά για την εφεύρεση διαγενετικών κοινωνικών υποκειμένων. Με άλλα λόγια, αυτό που είναι σημαντικό είναι η πλήρως ολοκληρωμένη διαδικασία δημιουργίας του κουνελιού: να το φέρω στην κοινωνία και να του δώσω ένα διαπλαστικό περιβάλλον που διαθέτει αγάπη και φροντίδα κι όπου μπορεί να μεγαλώσει με ασφάλεια και υγεία. Αυτή η ολοκληρωμένη διαδικασία είναι σημαντική, επειδή τοποθετεί τη γενετική μηχανική σε ένα κοινωνικό πλαίσιο όπου η σχέση ανάμεσα στην ιδιωτική και τη δημόσια σφαίρα είναι διαπραγματεύσιμη. Με άλλα λόγια, η βιοτεχνολογία, η ιδιωτική σφαίρα της οικογενειακής ζωής και το κοινωνικό πεδίο της κοινής γνώμης συζητούνται σε συνάρτηση το ένα με το άλλο. Η διαγενετική τέχνη δεν έχει να κάνει με την κατασκευή γενετικών αντικειμένων τέχνης, είτε αδρανή είτε εμποτισμένα με ζωντάνια. Μια τέτοια προσέγγιση θα σήμαινε τον συγκερασμό της λειτουργικής σφαίρας των επιστημών της ζωής με μια παραδοσιακή αισθητική που ευνοεί τυπικούς προβληματισμούς, υλική σταθερότητα και ερμηνευτική απομόνωση. Με την ενσωμάτωση των μαθημάτων της διαλογικής φιλοσοφίας {7}, η διαγενετική τέχνη οφείλει να προωθήσει την επίγνωση και τον σεβασμό της πνευματικής (ψυχικής) ζωής του διαγενετικού ζώου. Πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι η λέξη ʺ αισθητική ʺ στο πλαίσιο της διαγενετικής τέχνης σημαίνει ότι η δημιουργία, η κοινωνικοποίηση και η οικιακή ενσωμάτωση είναι μια και μόνη διαδικασία. Το ζήτημα δεν είναι να κάνουμε το κουνέλι να ανταποκρίνεται σε ειδικές προδιαγραφές ή ιδιοτροπίες, αλλά να απολαμβάνουμε τη συντροφιά του ως άτομο (όλα τα κουνέλια είναι διαφορετικά), να το εκτιμάμε για τις δικές του φυσικές αρετές, σε διαλογική αλληλεπίδραση.

Μια πολύ σημαντική πλευρά του ʺ GFP Bunny ʺ είναι ότι η Alba, όπως οποιοδήποτε άλλο κουνέλι, είναι κοινωνική και έχει ανάγκη αλληλεπίδρασης μέσα από σημάδια επικοινωνίας, τη φωνή και τη φυσική επαφή. Κατά τη γνώμη μου, δεν υπάρχει λόγος να πιστεύουμε ότι η διαδραστική τέχνη του μέλλοντος θα μοιάζει και θα γίνεται αισθητή όπως στο εικοστό αιώνα. Το ʺ GFP Bunny ʺ δείχνει ένα εναλλακτικό μονοπάτι και καθιστά σαφές ότι υπάρχει μια βαθιά έννοια αλληλεπίδρασης στην έννοια της προσωπικής ευθύνης (ως φροντίδα και δυνατότητα ανταπόκρισης). Το ʺ GFP Bunny ʺ δίνει μια συνέχεια στην εστίασή μου στη δημιουργία, στην τέχνη, αυτού που ο Martin Buber αποκάλεσε διαλογική σχέση [ 9], που ο Mikhail Bakhtin αποκάλεσε διαλογική σφαίρα ύπαρξης { 10}, που ο Emile Benveniste αποκάλεσε δια-υποκειμενικότητα {11} και που ο Humberto Maturana αποκάλεσε συναινετικές σφαίρες {12}: κοινές σφαίρες αντίληψης, γνωστικότητας και επίδρασης όπου δυο ή περισσότερα όντα με ικανότητα αντίληψης (ανθρώπινα ή άλλα) μπορούν να διαπραγματευτούν την εμπειρία τους διαλογικά. Το έργο εμπλουτίζεται επίσης από τη φιλοσοφία της ετερότητας {13} του Emmanuel Levinas, σύμφωνα με την οποία η εγγύτητά μας με τον άλλον ζητά ανταπόκριση και η διαπροσωπική επαφή με άλλους είναι η μοναδική σχέση ηθικής ευθύνης. Δημιουργώ τα έργα μου με στόχο την αποδοχή και ενσωμάτωση των αντιδράσεων και αποφάσεων των συμμετεχόντων, ανεξάρτητα αν είναι ευκαρυωτικοί ή προκαρυωτικοί.[14]. Είναι αυτό που αποκαλώ διασυνδετικό στοιχείο ανθρώπων-φυτών-πουλιών-θηλαστικών-ρομπότ-εντόμων-βακτηριδίων.

Για να είναι πραγματοποιήσιμη, αυτή η αισθητική πλατφόρμα-που συμφιλιώνει μορφές κοινωνικής παρέμβασης, εννοιολογικά ανοιχτές και συστηματικά περίπλοκες- πρέπει να αναγνωρίζει ότι κάθε κατάσταση, στην τέχνη όπως και στη ζωή, έχει τις δικές της ειδικές παραμέτρους και περιορισμούς. Το ερώτημα δεν είναι λοιπόν πώς να εξαλειφθεί ο περιορισμός ( πράγμα αδύνατον ) αλλά πώς να παραμείνει απροσδιόριστος έτσι ώστε αυτά που οι ανθρώπινοι ή μη ανθρώπινοι συμμετέχοντες σκέφτονται, αντιλαμβάνονται και κάνουν όταν βιώνουν το έργο να έχουν σημασία. Η απάντησή μου είναι να γίνει συντονισμένη προσπάθεια για να παραμείνουμε πραγματικά ανοιχτοί στις επιλογές και συμπεριφορές των συμμετεχόντων, να παραιτηθούμε από ένα ουσιαστικό μερίδιο ελέγχου της εμπειρίας του έργου, να δεχτούμε την εμπειρία όπως προκύπτει ως μεταμορφωτικό πεδίο δυνατοτήτων, να μάθουμε από αυτήν, να μεγαλώσουμε με αυτήν και να μεταμορφωθούμε σε αυτή την πορεία. Η Alba συμμετέχει στο διαγενετικό έργο τέχνης ʺ GFP Bunny ʺ , όπως και όλοι όσοι έρχονται σε επαφή μ’ αυτήν και όλοι όσοι δίνουν σημασία σε αυτό το πρόγραμμα. Ένα περίπλοκο σύνολο σχέσεων ανάμεσα στην οικογενειακή ζωή, την κοινωνική διαφορά, την επιστημονική διαδικασία, την επικοινωνία μεταξύ των ειδών, τη δημόσια συζήτηση, την ηθική, την ερμηνεία των μέσων μαζικής ενημέρωσης και το καλλιτεχνικό πλαίσιο, βρίσκεται σε εξέλιξη.

Σε όλη τη διάρκεια του εικοστού αιώνα, η τέχνη απομακρύνθηκε σταδιακά από την εικαστική απεικόνιση, την κατασκευή αντικειμένων και την οπτική ενατένιση. Οι καλλιτέχνες που έψαχναν για νέες κατευθύνσεις που θα μπορούσαν να ανταποκριθούν πιο άμεσα στις κοινωνικές μεταμορφώσεις έδωσαν έμφαση στη διαδικασία, την έννοια, τη δράση, την αλληλεπίδραση, τα νέα μέσα μαζικής ενημέρωσης, τα περιβάλλοντα και τον κριτικό λόγο. Η διαγενετική τέχνη αναγνωρίζει αυτές τις αλλαγές και προσφέρει, ταυτόχρονα, τη ριζική απομάκρυνση από αυτές, τοποθετώντας το ζήτημα της δημιουργίας της ζωής στο επίκεντρο της συζήτηση. Αναμφίβολα, η διαγενετική τέχνη αναπτύσσεται επίσης σε ένα ευρύτερο πλαίσιο βαθιών μετατροπών σε άλλα πεδία. Σε όλη τη διάρκεια του εικοστού αιώνα, η φυσική γνώρισε αβεβαιότητα και σχετικότητα, η ανθρωπολογία κατακερμάτισε τον εθνοκεντρισμό, η φιλοσοφία κατήγγειλε την αλήθεια, η λογοτεχνική κριτική ξέφυγε από την ερμηνεία, η αστρονομία ανακάλυψε νέους πλανήτες, η βιολογία ανακάλυψε ʺ ακραιόφιλαʺ μικρόβια που ζουν σε συνθήκες που στο παρελθόν πιστεύαμε ότι δεν μπορούσαν να υποστηρίξουν τη ζωή, η μοριακή βιολογία έκανε τον κλονισμό πραγματικότητα.

Η διαγενετική τέχνη αναγνωρίζει τον ανθρώπινο ρόλο στην εξέλιξη του κουνελιού ως φυσικού στοιχείου, ως κεφαλαίου στη φυσική ιστορία τόσο των ανθρώπων όσο και των κουνελιών, γιατί η εξημέρωση είναι πάντοτε μια εμπειρία με δυο κατευθύνσεις. Όπως οι άνθρωποι εξημερώνουν τα κουνέλια, έτσι και τα κουνέλια εξημερώνουν τους ανθρώπους τους. Εάν η τελεονομία είναι ο εμφανής στόχος στην οργάνωση των ζωντανών συστημάτων [15], τότε η διαγενετική τέχνη προτείνει μια μη ωφελιμιστική και πιο εξευγενισμένη προσέγγιση στη συζήτηση. Υπερβαίνοντας τη μεταφορά του έργου τέχνης ως ζώντος οργανισμού και οδεύοντας προς μια περίπλοκη προσωποποίηση της μεταφορικής χρήσης του όρου, η διαγενετική τέχνη ανοίγει ένα μη τελεονομικό πεδίο στις επιστήμες της ζωής. Με άλλα λόγια, στο πλαίσιο της διαγενετικής τέχνης οι άνθρωποι ασκούν επιρροή στην οργάνωση των ζωντανών συστημάτων, αλλά η επιρροή αυτή δεν έχει πραγματιστικό στόχο. Η διαγενετική τέχνη δεν επιχειρεί να περιορίσει, να υπονομεύσει ή να διαιτητεύσει τη δημόσια συζήτηση. Επιδιώκει να προσφέρει μια νέα προοπτική που προσφέρει αμφισημία και λεπτότητα εκεί που συνήθως βρίσκαμε μόνο καταφατική (‘ υπέρ’) και αρνητική (‘κατά’) πολικότητα. Το ʺ GFP Bunny ʺ αναδεικνύει το γεγονός ότι τα διαγενετικά ζώα είναι κανονικές υπάρξεις που αποτελούν μέρος της κοινωνικής ζωής όπως οποιαδήποτε άλλη μορφή ζωής και επομένως αξίζουν αγάπη και φροντίδα όπως οποιοδήποτε άλλο ζώο [16].

Αναπτύσσοντας το πρόγραμμα ʺ GFP Bunny ʺ έδωσα ιδιαίτερη προσοχή και σκέψη σε οποιαδήποτε βλάβη θα μπορούσε να προκαλέσει. Αποφάσισα να προχωρήσω αυτό το πρόγραμμα όταν έγινε σαφές ότι ήταν ασφαλές [17]. Δεν υπήρξαν εκπλήξεις στη διάρκεια της διαδικασίας: η γενετική αλληλουχία που ευθύνεται για την παραγωγή της πράσινης φωσφορίζουσας πρωτεΐνης ενσωματώθηκε στο χρωμόσωμα μέσω ζυγωτής μικροένεσης [18]. Η εγκυμοσύνη ολοκληρώθηκε επιτυχώς. Το ʺ GFP Bunny ʺ δεν προτείνει μια νέα μορφή γενετικού πειράματος, πράγμα που σημαίνει: οι τεχνολογίες της μικροένεσης και της πράσινης φωσφορίζουσας πρωτεΐνης αποτελούν καθιερωμένα γνωστά εργαλεία στο πεδίο της μοριακής βιολογίας. Η πράσινη φωσφορίζουσα πρωτεΐνη έχει ήδη εκφραστεί επιτυχώς σε πολλούς φιλοξενούντες οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων των θηλαστικών [19]. Δεν υπάρχουν μεταλλαξιογόνες προσπάθειες που να προκύπτουν από τη διαγενετική ενσωμάτωση στο χρωμόσωμα του φιλοξενούντος. Ας το πούμε αλλιώς: η πράσινη φωσφορίζουσα πρωτεΐνη δεν κάνει κακό στο κουνέλι. Αξίζει επίσης να υπογραμμίσουμε ότι το πρόγραμμα ʺ GFP Bunny ʺ δεν παραβιάζει κάποιο κοινωνικό κανόνα: οι άνθρωποι έχουν καθορίσει την εξέλιξη των κουνελιών για τουλάχιστον 1400 χρόνια.

Εναλλακτική Ετερότητα

Καθώς διαπραγματευόμαστε τη σχέση μας με τον λαγόμορφο σύντροφό μας {20}, είναι αναγκαίο να σκεφτούμε τις ιδιότητες του κουνελιού χωρίς να του δίνουμε ανθρώπινη μορφή. Οι σχέσεις δεν είναι απτές, αλλά σχηματίζουν ένα εύφορο έδαφος έρευνας της τέχνης, ωθώντας την αλληλεπίδραση στον τομέα της δια-υποκειμενικότητας. Κάθε πράγμα υπάρχει σε σχέση με τα άλλα. Τίποτα δεν υπάρχει μόνο του. Εστιάζοντας τη δουλειά μου στη διασύνδεση ανάμεσα στις βιολογικές, τεχνολογικές και υβριδικές οντότητες, επικεντρώνω την προσοχή σε αυτό το απλό αλλά βασικό γεγονός. Μιλώντας για διασύνδεση ή διυποκειμενικότητα, αναγνωρίζουμε την κοινωνική διάσταση της συνείδησης. Επομένως, η έννοια της διυποκειμενικότητας πρέπει να λάβει υπόψη την πολυπλοκότητα του μυαλού των ζώων. Σ’ αυτό το πλαίσιο, και ειδικά σε σχέση με το ʺ GFP Bunnyʺ, πρέπει να είμαστε ανοιχτοί ώστε να καταλάβουμε το μυαλό του κουνελιού και, ειδικότερα, το μοναδικό πνεύμα της Alba ως άτομο. Είναι λάθος να πιστεύουμε ότι ένα κουνέλι είναι λιγότερο έξυπνο από, ας πούμε, έναν σκύλο, επειδή, ανάμεσα σε άλλες ιδιαιτερότητες, ένα κουνέλι δυσκολεύεται να βρει την τροφή που βρίσκεται κάτω απ’ τη μύτη του. Η αιτία αυτού του φαινόμενου είναι ότι το οπτικό σύστημα του κουνελιού έχει μάτια τοποθετημένα ψηλά, στα πλάγια του κρανίου, επιτρέποντας στο κουνέλι να βλέπει σε περίπου 360 μοίρες. Ως αποτέλεσμα, το κουνέλι έχει ένα μικρό τυφλό σημείο περίπου 10 μοιρών ακριβώς μπροστά απ’ τη μύτη του και κάτω απ’ το πηγούνι του {21}. Μολονότι τα κουνέλια δεν βλέπουν τις εικόνες τόσο καλά όσο εμείς, είναι ικανά να αναγνωρίσουν συγκεκριμένους ανθρώπους από τον συνδυασμό της φωνής, των κινήσεων του σώματος και της μυρωδιάς, για παράδειγμα, υπό τον όρο ότι οι άνθρωποι έχουν τακτική επαφή με τα κουνέλια τους και δεν αλλάζουν δραματικά τη συνολική εμφάνισή τους (φορώντας ρούχα που αλλοιώνουν την ανθρώπινη μορφή ή χρησιμοποιώντας δυνατό άρωμα). Οπωσδήποτε, το να καταλάβουμε πώς ένα κουνέλι βλέπει τον κόσμο δεν αρκεί για να εκτιμήσουμε τη συνείδησή του, αλλά μας επιτρέπει να διαμορφώσουμε άποψη για τη συμπεριφορά του, έτσι ώστε να προσαρμόσουμε τη δική μας και να γίνει η ζωή πιο άνετη και ευχάριστη για όλους.

Η Alba είναι ένα υγιές και ήρεμο θηλαστικό. Σε αντίθεση με την κοινή αντίληψη που θέλει τους γενετικά μηχανοποιημένους οργανισμούς να είναι τερατουργήματα, το σχήμα και χρώμα του σώματός της είναι ακριβώς αυτά που συναντάμε στα κουνέλια αλμπίνο. Κάποιος που δεν ξέρει ότι η Alba είναι ένα φωσφορίζον κουνέλι, είναι αδύνατον να παρατηρήσει σ’ αυτήν οτιδήποτε ασυνήθιστο. Επομένως, η Alba υπονομεύει κάθε απόδοση ετερότητας που αποτελεί προϋπόθεση για χαρακτηριστικά που έχουν να κάνουν με τη μορφολογία και την προσαρμοστικότητα στο περιβάλλον. Είναι ακριβώς αυτή η παραγωγική αμφισημία που την κάνει ξεχωριστή: είναι ταυτόχρονα ίδια και διαφορετική. Όπως συμβαίνει στους περισσότερους πολιτισμούς, η σχέση μας με τα ζώα είναι εξαιρετικά αποκαλυπτική για μας τους ίδιους. Η καθημερινή συνύπαρξη και αλληλεπίδραση με μέλη άλλων ειδών μας θυμίζει τη μοναδικότητά μας ως ανθρώπων. Την ίδια στιγμή, μας επιτρέπει να αντλούμε από διαστάσεις του ανθρώπινου πνεύματος που λείπουν συνήθως στην καθημερινή ζωή-όπως η επικοινωνία χωρίς λόγια-και αποκαλύπτουν πόσο κοντά βρισκόμαστε, στην πραγματικότητα, με τους μη ανθρώπους. Όσο περισσότερο τα ζώα γίνονται μέρος της οικιακής μας ζωής, τόσο απομακρυνόμαστε από την αναπαραγωγή των ζώων για λειτουργικότητα και εργασία. Η σχέση μας με άλλα ζώα αλλάζει καθώς οι ιστορικές συνθήκες μεταμορφώνονται από πολιτικές πιέσεις, επιστημονικές ανακαλύψεις, τεχνολογική ανάπτυξη, οικονομικές ευκαιρίες, καλλιτεχνική εφευρετικότητα και φιλοσοφικές ενοράσεις. Στην αρχή του εικοστού πρώτου αιώνα, καθώς μεταμορφώνουμε την αντίληψή μας για τα ανθρώπινα φυσικά σύνορα εισάγοντας νέα γονίδια σε ανεπτυγμένους ανθρώπινους οργανισμούς, η επικοινωνία μας με τα ζώα του περιβάλλοντός μας αλλάζει επίσης. Η μοριακή βιολογία έχει αποδείξει ότι το ανθρώπινο χρωματόσωμα είναι φτιαγμένο από τα ίδια βασικά στοιχεία όπως στις άλλες γνωστές μορφές ζωής και μπορεί να ιδωθεί ς μέρος ενός ευρύτερου φάσματος χρωμοσωμάτων που είναι πλούσιο σε παραλλαγές και ποικιλία.

Δυτικοί φιλόσοφοι, από τον Αριστοτέλη {22] στον Ντεκάρτ [23}, από τον Locke [24] στον Leibniz [25]από τον Καντ [26] στον Νίτσε {27] και τον Buber {28], έχουν προσεγγίσει το αίνιγμα του ζώου με πολλαπλούς τρόπους, κινούμενοι στο χρόνο και αποσαφηνίζοντας τις απόψεις τους για την ανθρωπότητα. Ενώ ο Ντεκάρτ και ο Καντ είχαν μια πιο συγκαταβατική άποψη για την πνευματική ζωή των ζώων (όπως άλλωστε και ο Αριστοτέλης), ο Locke, ο Leibniz, ο Νίτσε και ο Buber είναι-σε διαφορετικό βαθμό- πιο ανεκτικοί απέναντι στους άλλους ευκαρυώτες[29}. Σήμερα, η ικανότητά μας να δημιουργούμε ζωή μέσω της άμεσης μεθόδου της γενετικής μηχανικής μάς ωθεί σε μια επαναξιολόγηση της πολιτισμικής αντικειμενοποίησης και της προσωπικής υποκειμενοποίησης των ζώων και ανανεώνει την έρευνά μας για τα όρια και τις δυνατότητες αυτού που αποκαλούμε ανθρωπότητα. Δεν πιστεύω ότι η γενετική μηχανική εξαλείφει το μυστήριο του τι είναι ζωή. Αντίθετα, γεννά εκ νέου το αίσθημα του θαυμασμού απέναντι στα ζωντανά πλάσματα. Θα πιστέψουμε ότι η βιοτεχνολογία εξαλείφει το μυστήριο της ζωής εάν την ευνοήσουμε σε βάρος άλλων απόψεων για τη ζωή (σε αντίθεση με το να δούμε τη βιοτεχνολογία ως μια από τις πολλές συμβολές στην ευρύτερη συζήτηση) και αν δεχτούμε την απλοποιημένη άποψη (που δεν υιοθετείται από πολλούς βιολόγους)ότι η ζωή είναι απλώς ζήτημα γενετικής. Η διαγενετική τέχνη αποτελεί κατηγορηματική απόρριψη αυτής της άποψης και υπενθύμιση ότι η επικοινωνία και η αλληλεπίδραση μεταξύ των παραγόντων που έχουν την ικανότητα να αισθάνονται κι εκείνων που δεν την έχουν, βρίσκεται στον πυρήνα αυτού που αποκαλούμε ζωή. Αντί να δεχτεί την μετακίνηση από την πολυπλοκότητα των διαδικασιών της ζωής στη γενετική, η διαγενετική τέχνη δίνει έμφαση στην κοινωνική ύπαρξη των οργανισμών και επομένως αναδεικνύει την εξελικτική συνέχεια των φυσιολογικών και προσαρμοστικών στο περιβάλλον χαρακτηριστικών μεταξύ των ειδών. Το μυστήριο και η ομορφιά της ζωής παραμένει εξίσου μεγάλο όταν συνειδητοποιούμε την κοντινή βιολογική συγγένεια μας με άλλα είδη κι όταν καταλαβαίνουμε ότι από μια περιορισμένη σειρά γενετικών βάσεων η ζωή έχει εξελιχτεί στη Γη με οργανισμούς τόσο ποικίλους όπως τα βακτηρίδια, τα φυτά, τα έντομα, τα ψάρια, τα ερπετά, τα πουλιά και τα θηλαστικά.

Σημειώσεις

1. Kac, Eduardo. ʺ Transgenic Artʺ, Leonardo Electronic Almanac, Τόμος 6, Ν. 11, Δεκέμβριος 1998. Επανέκδοση: Gerfried Stocker & Christine Schopf, Ars Electronica’99. Life Science (Vienna, New York: Springer, 1999), σ. 289-206. Βλέπε επίσης: Kac, Eduardo. ʺ Genesisʺ, Spike/Genesis, εκθεσιακός κατάλογος, Ο.Κ. Center for Contemporary Art, Linz, Austria, σ. 50-55.

2. Η πράσινη φωσφορίζουσα πρωτεΐνη (GFP) απομονώθηκε πρώτα από το Aequorea victoria και χρησιμοποιήθηκε ως νέο αναφορικό σύστημα ( Chalfie, M, Tu, Y, Euskirchen, G. Ward, W, Prascher, D (1994). Green Fluorescent Protein as a Marker for Gene Expression. Science 263 (802-805) τροποποιήθηκε στο εργαστήριο για να αυξηθεί ο φωσφορισμός. Βλέπε: Heim, R., Cubitt, A. B. & Tsien, R.Y. (1995). Improved green fluorescence. Nature 373:663-664 and Heim, R., Tsien, R.Y.(1996)Engineering green fluorescent protein for improved brightness, longer wavelengths and fluorescence resonance energy transfer. Current Biology 6, 178-182. Περαιτέρω εργασία αλλοίωσε το γονίδιο της πράσινης φωσφορίζουσας πρωτεΐνης για να είναι συμβατό με τα codons των ανθρώπινων πρωτεϊνών υψηλής έκφρασης και να επιτρέπει βελτιωμένη έκφραση στα κύτταρα των θηλαστικών. Βλέπε: Haas, J, Park, EC & Seed, B (1996). Codon usage limitation in the expression of HIV-1 envelope glycoprotein. Current Biology 6: 315-24. Πιο πρόσφατα, αναπτύχθηκαν νέες μεταλλαγές με μεγαλύτερο φωσφορισμό. Βλέπε: Yang, Te-Tuan κ.ά. (1998). Βελτιωμένος φωσφορισμός και διπλός εντοπισμός χρώματος με ενισχυμένες μπλε και πράσινες αποχρώσεις πράσινης φωσφορίζουσας πρωτεΐνης. Επιθεώρηση βιολογικής χημείας, Τόμος 273, Ν. 14. σ. 8212. Για μια περιεκτική επισκόπηση της πράσινης φωσφορίζουσας πρωτεΐνης ως γενετικού γνωρίσματος, βλέπε: Chalfie, Martin, Kain, Steven. Green fluorescent protein: properties, applications and protocols (New York: Wiley-Liss, 1998). Από την πρώτη εισαγωγή της στη μοριακή βιολογία, η πράσινη φωσφορίζουσα πρωτεΐνη εκφράζεται σε πολλούς οργανισμούς, όπως τα βακτηρίδια, η μαγιά, η μούχλα, πολλά φυτών, πολλών κύτταρα θηλαστικών, ακόμη και ιούς. Επιπλέον, πολλά νημάτια, όπως πυρήνες, μιτοχόνδρια, μεμβράνη πλάσματος, σκελετοί κυττάρων, έχουν σημαδευτεί με πράσινη φωσφορίζουσα πρωτεΐνη.

3. Ο καλλιτέχνης, έφορος και πολιτισμικός οργανωτής Louis Bec κατασκεύασε τον όρο ζωοσυστηματικός για να ορίσει την Āδηλαδή την ψηφιακή διαμόρφωση των ζωντανών συστημάτων. Πρώην επιθεωρητής στην καλλιτεχνική δημιουργία, υπεύθυνος για τις Νέες Τεχνολογίες, στο υπουργείο Πολιτισμού (Συντονιστής Τέχνης και Τεχνολογίας στο γαλλικό υπουργείο Πολιτισμού), ο Louis Bec ήταν διευθυντής του Festival Numerique της Αβινιόν (Ψηφιακό Αβινιόν), που πραγματοποιήθηκε στην Αβινιόν της Γαλλίας, από τον Απρίλιο του 1999 μέχρι το Νοέμβριο του 2000, με την ευκαιρία της ανακήρυξης της Αβινιόν ως πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης για το έτος 2000.

4. Ο Louis-Marie Houdebine και ο Patrick Prunet είναι επιστήμονες που εργάζονται στο Εθνικό Ινστιτούτο Αγρονομικής Έρευνας ( Institut National de la Recherche Agronomique-INRA) στη Γαλλία. Ο Louis-Marie Houdebine είναι ο Διευθυντής Έρευνας της Μονάδας Βιολογίας της Ανάπτυξης και Βιοτεχνολογίας, INRA, στο Κέντρο του Jouy-en-Josas, στη Γαλλία. Μεταξύ των έργων του στα γαλλικά: Le génie génétique, de l’animal a l’homme: un expose pour comprendre, un essai pour réfléchir ( Paris, Flammarion, 1996). Les biotechnologies animales: une nécessite ou une révolution inutile (Paris: Cachan: Tec & Doc, 1998). Στα αγγλικά: Transgenic Animals- Generation and Use- Amsterdam: Harwοod Academic Publishers, 1997). Ο Patrick Prunet είναι ερευνητής στο Group in Physiology of Stress and Adaptation- Ομάδα Φυσιολογίας του Άγχους και Προσαρμογής, INRA, Campus de Beaulieu, Rennes,France.

5. Για έναν απολογισμό της ιστορίας της εξημέρωσης, βλέπε: Zeuner, Frederick Everard. A History of Domesticated Animals (New York: Harper & Row, 1963), Cluttion-Brock, Juliet. Domesticated Animals from Early Times (London: British Museum, 1981), Caras, Roger A. A Perfect Harmony: The Interwining Lives of Animals and Humans Throughout History (New York: Simon and Schuster, 1996), Gautier, Achilles. La domestication. Et l’homme crea ses animaux (Paris: Masson, 1992) και Sawer Carl O. Agricultural Οrigins and Dispersals: The Domestication of Animals and Foodstuffs (Cambridge, MA : MIT Press, 1970). Για ειδικές αναφορές στην εξημέρωση των κουνελιών βλέπε: Biadi, F & Le Gall, A. Le lapin de garenne (Paris: Ηatier, 1993), Bianciotto, G., Bestiaires du Moyen Age (Paris: Stock, 1980), Brochier, J.J., Anthologie du lapin (Paris: Hatier, 1987), Le lapin, aspects historiques, culturels et sociaux. N Ethnozootechnie, no 27, 1980.

6. Για λεπτομερή πληροφόρηση για τις πνευματικές αξίες ατομικών φυλών: Gill, Sam D., Dictionary of Native American mythology (New York: Oxford University Press, 1994). Βλέπε επίσης: Hirschfelder, Arlene B., Encyclopaedia of Native American religions: an introduction (New York: Facts on File, 2000). Richard Erdoes & Alfonso Ortiz (Εκδότες). American Myths and Legends (New York: Pantheon Books, 1985). Μια πρόσφατη περίπτωση που απεικονίζει τις ιερές ιδιότητες που έχουν τα ζώα αλμπίνο για τις γηγενείς αμερικανικές φυλές ήταν η γέννηση της ʺ Miracle ʺ, ενός λευκού θηλυκού βούβαλου. Η ʺ Miracle ʺ γεννήθηκε στη φάρμα Ηeider, στη Janesville, Wisconsin, στις 20 Αυγούστου 1994. Όταν ανακοινώθηκε η γέννηση της Miracle, η American Bison Association είπε ότι ο τελευταίος καταγεγραμμένος λευκός βούβαλος πέθανε το 1959. Η Miracle θεωρείται ιερή από τους Ινδιάνους κυνηγούς που ανήκουν στις φυλές Lakota, Oneida, Cherokee και Cheyenne. Λίγο μετά τη γέννησή της, ο Joseph Chasing Horse, παραδοσιακός αρχηγός του έθνους των Lakota, επισκέφθηκε τον τόπο γέννησής της και οργάνωσε μια τελετή όπου αφηγήθηκε την ιστορία του λευκού θηλυκού βούβαλου, μιας θρυλικής μορφής που έφερε την πρώτη γκάιντα στους ανθρώπους της Lakota. Ως αποτέλεσμα, περισσότεροι από 20.000 άνθρωποι ήρθαν να δουν την Miracle και η πύλη που οδηγούσε στο βοσκότοπο Heider και τα δέντρα που βρίσκονταν δίπλα του καλύφθηκαν γρήγορα από προσφορές: φτερά, κολιέ και πολύχρωμα υφάσματα. Τα νέα διαδόθηκαν γρήγορα στη γηγενή αμερικανική κοινότητα γιατί με τη γέννηση του λευκού θηλυκού βούβαλου εκπληρώθηκε μια προφητεία 2.000 ετών –μια παλιά προφητεία των βόρειων Ινδιάνων. Ο Joseph Chasing Horse εξήγησε σε συνέντευξή του σε μια εφημερίδα ότι πριν από 2.000 χρόνια μια νέα γυναίκα που πρωτοεμφανίστηκε με τη μορφή λευκού βούβαλου έδωσε στους πρόγονους των Λακότα ένα ιερό μουσικό όργανο και ιερές τελετές και τους έκανε φύλακες των Μαύρων Λόφων. Πριν φύγει, προφήτευσε ότι θα επέστρεφε μια μέρα για να εξαγνίσει τον κόσμο, φέρνοντας πνευματική ισορροπία και αρμονία. Η γέννηση ενός λευκού βούβαλου θα αποτελούσε σημάδι της επικείμενης επιστροφής της. Ο Owen Mike, επικεφαλής της φατρίας των βούβαλων Ho-Chunk (Winnebago) είπε στο ίδιο άρθρο ότι ο λαός του είχε μια ελαφρώς διαφοροποιημένη ερμηνεία για τη σημασία του λευκού βούβαλου. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι η εκδοχή Ho-Chunk της προφητείας υπογραμμίζει επίσης την επιστροφή της αρμονίας, τόσο στη φύση όσο και ανάμεσα στους λαούς. ʺ Είναι μάλλον μια ευλογία του Μεγάλου Πνεύματος ʺ, εξήγησε ο Mike. ʺ Είναι ένα σημάδι. Αυτός ο λευκός βούβαλος μας δείχνει ότι όλα θα πάνε καλά ʺ. Βλέπε: ʺ Miracle ʺ, Tom Laskin, Isthmus Newspaper, Madison, Wisconsin, 25 Νοεμβρίου – 1 Δεκεμβρίου 1994.

7. Τον εικοστό αιώνα, η διαλογική φιλοσοφία γνώρισε νέα ώθηση με τον Martin Buber, που δημοσίευσε το 1923 το βιβλίο I-Thou, στο οποίο ανέφερε ότι το ανθρώπινο είδος μπορεί να έχει δυο είδη σχέσεων: I και Thou (αμοιβαιότητα) και I –It ( αντικειμενοποίηση). Στις σχέσεις I και Thou, κανείς δεσμεύεται πλήρως στη συνάντηση με τον άλλον και κάνει έναν πραγματικό διάλογο. Στις σχέσεις I-It το It γίνεται αντικείμενο ελέγχου, Το ʺ I ʺ δεν είναι το ίδιο στις δυο περιπτώσεις, γιατί στην πρώτη περίπτωση υπάρχει μια μη ιεραρχική συνάντηση ενώ στη δεύτερη περίπτωση υπάρχει αποστασιοποίηση. Βλέπε: Buber, Martin. I and Thou (New York: Collier, 1987). Η διαλογική φιλοσοφία του Martin Buber, που βρίσκεται πολύ κοντά στο Phenomenology and Existentialism επηρέασε πολύ τη φιλοσοφία της γλώσσας του Mikhail Bakhtin. Ο Bakhtin έγραψε σε αναρίθμητα κείμενά του ότι οι κανονικές περιπτώσεις μονολογικής εμπειρίας- στον πολιτισμό, την πολιτική και την κοινωνία- εξαλείφουν τη διαλογική πραγματικότητα της ύπαρξης.

8. Η γνωστική ηθολογία μπορεί να οριστεί ως ʺ εξελικτική και συγκριτική μελέτη των διαδικασιών σκέψης του μη ανθρώπινου ζώου, της συνείδησης, των πεποιθήσεων ή της λογικότητας, και είναι μια περιοχή όπου η έρευνα ενημερώνεται από διάφορα είδη ερευνών και εξηγήσεων ʺ. Βλέπε: Bekoff, Marc (1995), Cognitive Ethology and the Explanation of Nonhuman Animal Behavior - στο Comparative Approaches to Cognitive Science- Συγκριτικές Προσεγγίσεις στη Γνωστική Επιστήμη. J. A. Meyer & H.L. Roitblat, eds (Cambridge, Mass. : MIT Press, 1995), 119-150. Πρωτοπόρος της ηθολογίας, ο Εσθονός ζωολόγος Jakob von Uexkull (1864- 1944) αφιερώθηκε στο πρόβλημα του πώς τα ζωντανά όντα αντιλαμβάνονται υποκειμενικά το περιβάλλον τους και πώς η αντίληψη αυτή καθορίζει τη συμπεριφορά τους. Το 1909 έγραψε το Unwelt und Innenwelt der Tiere, εισάγοντας τη γερμανική λέξη umwelt (ʺ περιβάλλον ʺ, σε πρόχειρη μετάφραση ) για να αναφερθεί στον υποκειμενικό κόσμο ενός οργανισμού. Περικοπές του κειμένου υπάρχουν στο Foundations of Comparative Ethology- ed. G. Burghardt (New York: Van Nostrand Reinhold, 1985). Από την ώρα που ο Uexkull έδωσε έμφαση στο γεγονός ότι τα σήματα και τα νοήματα έχουν τη μεγαλύτερη σημασία σε όλες τις πτυχές των βιολογικών διαδικασιών (στο επίπεδο του κυττάρου ή του οργανισμού), προέβλεψε επίσης τους προβληματισμούς της γνωστικής ηθολογίας και της βιοσημειωτικής ( μελέτης των σημάτων, της επικοινωνίας και της πληροφορίας στους ζωντανούς οργανισμούς). Βλέπε: Uexkull, Jacob von. Mondes animaux et monde humain: suivi de théorie de la signification (Paris: Denoël, 1984). Συμβάλλοντας περαιτέρω στον υποκειμενικό κόσμο των άλλων ζώων, ο Donald Griffin έδειξε καταρχήν ότι οι νυχτερίδες καθοδηγούν τον κόσμο χρησιμοποιώντας biosonar, μια διαδικασία που ονόμασε ʺ echolocation -ηχοεντοπισμό ʺ. Βλέπε: Griffin, Donald R. Listening in the dark: the acoustic orientation of bats and men (Ithaca, London, Comstock publishing, 1986). Εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1958. Ο Griffin συνέβαλε έκτοτε στη γνωστική ηθολογία με πολλά βιβλία και κυρίως: The Question of National Awareness: Evolutionary Continuity of Mental Experience (New York: The Rockfeller University Press, 1976), Animal Thinking (Cambridge, MA: Harvard University Press, 1984) and Animal Minds (Chicago: University of Chicago Press, 192). Μια άλλη σημαντική πρωτοποριακή συμβολή ήταν : Nagel, T. 1974. What is like to be a bat? Philosophical Review 83: 435-405. Σ’ αυτό το κείμενο ο Nagel συνεισέφερε με μια κριτική των φυσικών εξηγήσεων του μυαλού, τονίζοντας ότι δεν λαμβάνουν υπόψη τη συνείδηση, δηλαδή ποια είναι η πραγματική εμπειρία ζωής ενός οργανισμού. Σ’ αυτό το κλασσικό κείμενο γνωστικής ηθολογίας και μελέτης για τη συνείδηση, ο Nagel μας θυμίζει ότι αυτό που για την επιστήμη είναι αντικειμενικός απολογισμός, αναπόφευκτα παραλείπει απόψεις. Αναγνωρίζοντας το πρωτοποριακό έργο του Griffin, που εκθέτει τα προβλήματα της προσαρμοστικότητας και της γνωστικής σκέψης που δεν δέχονται τη συνειδητή επίγνωση στα θηλαστικά και τη σκέψη στα μικρά ζώα, πολλοί ερευνητές προώθησαν την ερευνητική ατζέντα της γνωστικής ηθολογίας. Βλέπε: Ristau, Carolyn A. (ed) Cognitive ethology: the minds of other animals: essays in honour of Donald R. Griffin (Hillsdale, NJ.: L. Erlbaum Associates, 1991). Μια περιεκτική συζήτηση για τις πολλαπλές απόψεις που ενημερώνουν τη συζήτηση για τη γνωστική ηθολογία, συμπεριλαμβανομένης της κριτικής εκείνων που αντιτίθενται στις θεμελιακές αρχές αυτής της επιστήμης, υπάρχει στο: Bekoff, M. And Allen, C. Cognitive ethology: Slayers, sceptics and proponents- R.W. Thompson and L Miles, eds. Anthropomorphism, Anecdote and Animals: The Emperor’s New Clothes? – (Lincoln, Nebraska: University of Nebraska Press, 1993). Στο βιβλίο του, Kinds of Minds, ο Daniel Clement Dennett επιχειρεί να εξηγήσει τη συνείδηση που δε σέβεται τα είδη. Εκλαμβάνει τη ʺ διεθνή στάση ʺ , δηλαδή τη στρατηγική ερμηνείας της συμπεριφοράς κάποιου ( ζωντανού ή μη ζωντανού πράγματος) σα να ήταν ορθολογικός παράγοντας που οι πράξεις του καθορίζονται από τις πεποιθήσεις και τις επιθυμίες του. Εξετάζει τη ʺ σκοπιμότητα ʺ ενός μορίου που αναπαράγεται, ενός σκύλου που οριοθετεί το χώρο του και ενός ανθρώπου που επιθυμεί να κάνει κάτι συγκεκριμένο. Τελικά, για τον Dennet, η ικανότητά μας να χρησιμοποιούμε τη γλώσσα διαμορφώνει το ιδιαίτερο μυαλό που έχουν οι άνθρωποι. Ο Dennet πιστεύει ότι η γλώσσα είναι ένας τρόπος για να ξεδιαλύνουμε τις απεικονίσεις που έχουμε στο μυαλό μας και να αποσπούμε κάποιες μονάδες. Χωρίς τη γλώσσα, ένα ζώο μπορεί να έχει ακριβώς την ίδια απεικόνιση, χωρίς όμως να έχει πρόσβαση σε οποιαδήποτε μονάδα της. Βλέπε: Dennett, D., Kinds of Mind: Toward an Understanding of Consciousness (New York Basic Books, 1996). Για μια εξέταση της σχέσης μεταξύ των φιλοσοφικών θεωριών του μυαλού και των εμπειρικών μελετών της γνωστικότητας του ζώου, βλέπε: Allen, C. & M. Bekoff. Species of Mind, The philosophy and biology of cognitive ethology (Cambridge, MA: MIT Press, 1997). Μελέτες επικεντρωμένες στην εξυπνάδα των μη πρωτευόντων ειδών έχουν επίσης συμβάλει στην εξημέρωση πλασμάτων με μοναδικές νοητικές ικανότητες, όπως τα θαλάσσια θηλαστικά, τα πουλιά και τα μυρμήγκια. Βλέπε: Schusterman, R.J., Thomas, J.A. and Wood, F.G. eds. Dolphin Cognition and Behaviour: A Comparative Approach (Hillsdale, New Jersey: Erlbaum, 1986). Skutch, A.F. Τhe Minds of Birds (College Station, TX: Texas A. & M. University Press, 1996). Pepperberg, Irene Maxine. The Alex Studies: cognitive and communicative abilities of grey parrots (Cambridge, Mass, London. Harvard University Press 2000). Για το θέμα της επικοινωνίας στα μυρμήγκια βλέπε Gordon, D.M. 1992. Wittgenstein and ant-watching. Biology and Philosophy 7: 13-25. Στη σελίδα 23, η Deborah Gordon τονίζει ότι ʺ ο τρόπος που οι επιστήμονες βλέπουν τη συμπεριφορά των ζώων προκύπτει…[σε} ένα σύστημα ριζωμένο στις κοινωνικές πρακτικές ενός συγκεκριμένου χρόνου και τόπου ʺ. Οι επιτόπιες έρευνες της Gordon για τις αλληλεπιδράσεις ανάμεσα σε γειτονικές αποικίες δείχνουν ότι τα μυρμήγκια μαθαίνουν να αναγνωρίζουν όχι μόνο τους συντρόφους τους στη φωλιά αλλά και μυρμήγκια από άσχετες γειτονικές αποικίες. Οι επιτόπιες έρευνές της οδήγησαν σε περαιτέρω έρευνα που αφορά τα δίκτυα επικοινωνίας μέσα στις αποικίες μυρμηγκιών. Για μια πιο εξονυχιστική εξέταση του προβλήματος, βλέπε: Gordon, D.M. Ants at Work: how an insect society is organized ( New York: Free Press, 1999). Η καίρια συνεισφορά του βιβλίου της Gordon είναι ότι διαψεύδει την κοινή αντίληψη ότι οι αποικίες μυρμηγκιών λειτουργούν με αυστηρούς κανόνες και δείχνει (με βάση το επιτόπιο έργο της για τα μυρμήγκια θεριστές στην Αριζόνα) ότι μια κοινωνία μυρμηγκιών μπορεί να είναι πολύπλοκη και να αλλάζει τη συλλογική συμπεριφορά της όπως απαιτούν οι συνθήκες. Αντλώντας έμπνευση από το βιβλίο του Charles Darwin The Expression of Emotions in Man and Animals (New York: D. Appleton and Company, 1872), οι Jeffrey M. Masson και Susan Mc Carthy υπερασπίζονται πειστικά την ύπαρξη συναισθήματος στα ζώα. Βλέπε: Masson, J.M. S. Mc Carty. When Elephants Weep: The Emotional Lives of Animals (New York: Bantam Doubleday Dell, 1995). Για το μυαλό των μη ανθρώπινων πρωτευόντων, βλέπε: Cheney, D.L. and Seyfarth, R.M. How Monkeys See the World: Inside the Mind of Another Species (Chicago: University of Chicago Press, 1990), Montgomery, S. 1991. Walking With the Great Apes: Jane Goodall, Dian Fossey and Birute Galdikas. New York: SUNY Press, Savage –Rumbaugh, S. and R. Lewin 1994. Kanzi, The ape at the brink of the human mind. New York: Willey, Russon, A. E., K. A. Bard &s. T. Parker eds. 1996. Reaching into Thought, the Minds of the Great Apes. Cambridge U. Press, Waal, F. M. De 1997 Bonobos: The Forgotten Ape. Berkeley, CA: University of California Press.

9. Buber, Martin, I and Thou (New York: Collier, 1987), σ. 124. Σύμφωνα με τον Michael Theunissen, ʺ ο Buber επεδίωξε να περιγράψει μια ʺ οντολογία του μεταξύ ʺ όπου η ατομική συνείδηση μπορεί να γίνει αντιληπτή μόνο στο πλαίσιο των σχέσεών μας με τους άλλους, και όχι ανεξάρτητα από αυτούς ʺ. Βλέπε: Theunissen, Michael. The Other: Studies in the Social Ontology of Husserl, Heidegger, Sartre and Buber. Trans, Christopher Macann (Cambridge, MA: MIT Press, 1984), σ. 271-272.

10. Bakhtin. M. Problems of Dostoevsky’s Poetics. Μετ.. Caryl Emerson (Minneapolis: U of Minnesota P, 1984), σ. 270. Για τον Bakhtin, οι διαλογικές σχέσεις ʺ είναι ένα σχεδόν οικουμενικό φαινόμενο, που διαπερνά τον ανθρώπινο λόγο και όλες τις σχέσεις και εκδηλώσεις της ανθρώπινης ζωής- γενικά, οτιδήποτε έχει νόημα και σημασία ʺ.

11. Για τη διαμόρφωση του ʺ εγώ ʺ ή την υποκειμενικότητα μέσω της γλώσσας και την έννοια ότι μόνο μέσω της γλώσσας έχουμε συνείδηση (δηλαδή, είμαστε ʺ υποκείμενα ʺ), βλέπε: Emile Benveniste, ʺ Subjectivity in Language ʺ κεφ. 21 στο Problems in General Linguistics, μετ. Mary Elizabeth Meek (1966, Coral Gables, Florida: Univ. of Miami Press, 1971), s. 223-230. Απηχώντας τον Buber, η θέση του Benveniste είναι ότι όταν κάποιος λέει ʺ εγώ ʺ(δηλαδή, όταν ένα άτομο καταλαμβάνει τη θέση του υποκειμένου στο λόγο), αυτός ή αυτή καταλαμβάνει αυτή τη θέση ως μέλος της διυποκειμενικής κοινότητας των προσώπων. Επομένως, με το να είναι υποκείμενο/πρόσωπο, αυτός ή αυτή δεν είναι απλώς αντικείμενο/πράγμα. Ο Benveniste δεν ήταν ασφαλώς ο μόνος που εξέτασε την διυποκειμενική φύση της ανθρώπινης πείρας. Ο Wlad Godzich έγραψε: ʺ Για τον Καντ, το γεγονός ότι το άτομο δεν μπορούσε να βιώσει το αντικείμενο όπως ήταν, απαιτούσε τη διατύπωση μιας άλλης διάστασης ανάμεσα στα άτομα: της διυποκειμενικότητας. ʺ Βλέπε: Arac, Jonathan and Godzich, Wlad (Eds). The Yale Critics: Deconstruction in America (Minneapolis: University of Minnesota Press, 1983), σ. 46. Όταν ο Edmund Husserl εξέτασε αναδρομικά τις διαλέξεις του, του 1910/11, έγραψε: ʺ Οι διαλέξεις μου στο Γκέττινγκεν το 1910/11, παρουσίασαν ήδη ένα πρώτο σκιαγράφημα της υπερβατικής θεωρίας μου για την εμπάθεια, δηλαδή την αναγωγή της ανθρώπινης ύπαρξης ως ʺ να είναι ο ένας με τον άλλον ʺ στην υπερβατική διυποκειμενικότητα ʺ. Βλέπε: Husserl, E. Ideas Pertaining to a Pure Phenomenology and a Phenomenological Philosophy, Second Book, Phenomenological Investigations Concerning Constitution (Dordrecht: Kluwer, 1989), σ. 147. Για τον Maurice Marleau-Ponty η μη ομοιότητά μας δεν είναι μειονέκτημα, αλλά κατεξοχήν προϋπόθεση για επικοινωνία: ʺ το σώμα του άλλου- ως φορέα συμβολικών συμπεριφορών και συμπεριφοράς της αληθινής πραγματικότητας- αποσπάται από το να είναι ένα από τα φαινόμενα μου, μου προσφέρει το καθήκον μιας αληθινής επικοινωνίας και δίνει στα αντικείμενά μου μια νέα διάσταση διυποκειμενικού όντος ʺ. Για τον Marleau-Ponty η αντίληψή μας ʺ αφυπνίζεται ʺ στην αμφισημία της διυποκειμενικότητας. Βλέπε: Merleau-Ponty, M. Primacy of Perception (Chicago: Northwestern University Press, 1964), 17-18. Για μια κριτική ανάλυση του Theory of Intersubjectivity του Merleau-Ponty, βλέπε: Friedman, Robert M ʺ Merleau-Ponty’s Theory of Intersubjectivity ʺ, Philosophy Today 19: 228-42 (Φθινόπωρο 1975). Ο Jurgen Habermas επίσης έδωσε στην έννοια της διυποκειμενικότητας κεντρική θέση στο έργο του. Δίνοντας συνέχεια σε ένα από τα προγράμματα της Σχολής της Φραγκφούρτης (την κριτική της έννοιας ότι η έγκυρη ανθρώπινη γνώση περιορίζεται σε προτάσεις που δοκιμάζονται εμπειρικά και στις οποίες φτάνουμε μετά από συστηματική έρευνα που πρέπει να είναι αντικειμενική και απαλλαγμένη από συγκεκριμένα συμφέροντα), ο Habermas βρίσκει στη διυποκειμενικότητα ένα μέσο αντίθεσης στις θεωρίες που βασίζουν την αλήθεια και το νόημα στην ατομική συνείδηση. Για κείνον, η διυποκειμενικότητα είναι μια κατάσταση επικοινωνίας στην οποία ʺ ο ομιλητής και ο ακροατής αποκτούν τις διαπροσωπικές σχέσεις που θα τους επιτρέψουν να φτάσουν σε αμοιβαία κατανόηση ʺ . Βλέπε: Habermas, J. (1976). Theory and Society (2), σ. 157. O Habermas εξηγεί ακόμη περισσότερο την άποψή του για τη διυποκειμενική επικοινωνία: ʺ Όταν ένας ακροατής δέχεται την πράξη της ομιλίας, επέρχεται μια συμφωνία ανάμεσα σε τουλάχιστον δυο ενεργά υποκείμενα που ομιλούν. Ωστόσο, αυτό δεν βασίζεται μόνο στην διυποκειμενική αναγνώριση ενός μοναδικού, θεματικά έγκυρου αιτήματος. Μάλλον μια τέτοια συμφωνία γίνεται ταυτόχρονα σε τρία επίπεδα… Εναπόκειται στην επικοινωνιακή ικανότητα του ομιλητή (α) να εκτελέσει μια σωστή πράξη ομιλίας σε σχέση με το δεδομένο κανονιστικό πλαίσιο έτσι ώστε ανάμεσα σ’ αυτόν και τον ακροατή να προκύψει μια διυποκειμενική σχέση που θα αναγνωριστεί ως νόμιμη, (β) να κάνει μια αληθινή δήλωση (ή σωστές υπαρξιακές πεποιθήσεις) έτσι ώστε ο ακροατής να αποδεχτεί και να μοιραστεί τη γνώση του ομιλητή, και (γ), να εκφράσει ειλικρινά τις πεποιθήσεις του, τις προθέσεις του, τα συναισθήματά του, τις επιθυμίες του και τα παρόμοια, ώστε ο ακροατής να δώσει βάση σε αυτά που λέγονται ʺ. Βλέπε: Jurgen Habermas, The Theory of Communicative Action, T. 1. Reason and the Rationalization of Society (Boston: Beacon Press, 1984), σ. 307-308.

12. Από την σκοπιά του μοναδικού και συστηματικού κλάδου της θεωρητικής βιολογίας, ο Maturana εξηγεί την έννοια του συναινετικού πεδίου με μεγάλη σαφήνεια: ʺ Όταν δυο ή περισσότεροι οργανισμοί έχουν επαναλαμβανόμενη αλληλεπίδραση ως δομικά πλαστικά συστήματα και ο καθένας γίνεται ένα μέσο για την πραγματοποίηση της αυτοποίησης του άλλου, το αποτέλεσμα είναι το αμοιβαίο, οντογενικό, δομικό ζευγάρωμα. Από την άποψη του παρατηρητή, είναι εμφανές ότι η λειτουργική αποτελεσματικότητα που έχουν τα διάφορα μέσα συμπεριφοράς των δομικά ζευγαρωμένων οργανισμών για την πραγματοποίηση της αυτοποίησής τους κάτω από τις αμοιβαίες αλληλεπιδράσεις εγκαθιδρύεται κατά την ιστορία των αλληλεπιδράσεών τους και μέσω των αλληλεπιδράσεών τους. Ακόμη περισσότερο, για έναν παρατηρητή, το πεδίο των αλληλεπιδράσεων που καθορίζεται μέσω ενός τέτοιου οντογενικού ζευγαρώματος εμφανίζεται ως δίκτυο μιας σειράς αλληλένδετων συμπεριφορών που πυροδοτούνται αμοιβαία και δεν διακρίνονται από αυτό που κάποιος θα αποκαλούσε συναινετικό πεδίο. Στην πραγματικότητα, οι διάφορες συμπεριφορές που εμπλέκονται είναι αυθαίρετες και ταυτόχρονα σχετικές με το πλαίσιο. Είναι αυθαίρετες επειδή μπορούν να έχουν οποιαδήποτε μορφή όσο λειτουργούν ως πυροδοτικές διαταραχές στις αλληλεπιδράσεις και έχουν να κάνουν με το πλαίσιο επειδή η συμμετοχή τους στις αλληλένδετες αλληλεπιδράσεις του πεδίου ορίζεται μόνο σε σχέση με τις αλληλεπιδράσεις που αποτελούν το πεδίο. Κατά συνέπεια, ονομάζω το πεδίο των αλληλένδετων συμπεριφορών που προκύπτουν από το οντογενικό αμοιβαίο δομικό ζευγάρωμα μεταξύ δομικά πλαστικών οργανισμών συναινετικό πεδίο. Βλέπε: Maturana, Humberto R. ʺ Biology of Language: The Epistemology of Realityʺ στο G. Miller & E. Lenneberg (Eds) Psychology and Biology of Language and Thought (New York Academic Press, 1978), σελ. 47. Για μια προγενέστερη συζήτηση των ʺ συναινετικών πεδίων ʺ βλέπε: Maturana, H. R. The organization of the living: a theory of the living organization- The International journal of Man-Machine Studies, 1975, 7, 313-332. Στο ʺ Biology of Language: The Epistemology of Reality ʺ, ο Maturana εξηγεί τον όρο αυτοποίηση: ʺ Υπάρχει μια τάξη δυναμικών συστημάτων που πραγματοποιούνται, ως ενότητες, ως δίκτυα παραγωγών (και αποσυνθέσεων) συστατικών στοιχείων που (α) επαναλαμβανόμενα συμμετέχουν μέσω των αλληλεπιδράσεών τους στην πραγματοποίηση του δικτύου παραγωγών (και αποσυνθέσεων) των συστατικών στοιχείων που τα παράγουν και (β) ορίζοντας σύνορά του, συγκροτούν αυτό το δίκτυο παραγωγών (και αποσυνθέσεων) συστατικών στοιχείων ως ενότητα στο χώρο που ορίζουν και στον οποίον υπάρχουν. Ο Francisco Varela κι εγώ αποκαλέσαμε αυτά τα συστήματα αυτοποιητικά συστήματα και την οργάνωσή τους αυτοποιητική οργάνωση. Ένα αυτοποιητικό σύστημα που υπάρχει στο φυσικό χώρο είναι ένας ζωντανός οργανισμός (ή πιο σωστά ο φυσικός χώρος είναι ο χώρος που τα συστατικά στοιχεία των ζωντανών συστημάτων ορίζουν και στον οποίον υπάρχουν) ʺ. Ibid, σ. 36. Βλέπε επίσης: Maturana, H.R. & Varela, F.G. Autopoiesis and Cognition: The Realization of the Living ( Dordrecht, Holland: Boston: London:Reidel, 1980). Το βιβλίο αυτό εκδόθηκε για πρώτη φορά στη Χιλή ως : De Maquinas y Seres Vivos, Editorial Universitaria, 1972.

13.Ο Emmanuel Levinas έγραψε : ʺ Η εγγύτητα, η διαφορά που είναι μη αδιαφορία, είναι ευθύνη ʺ. Βλέπε: Levinas, E. Otherwise than Being or Beyond Essence, μετάφραση Alphonso Lingis (Boston: Martinus Nijhoff Publishers, 1981), σ. 139. Εν μέρει επηρεασμένος από τη διαλογική φιλοσοφία του Martin Buber, ο Levinas επεδίωξε να πάει πέρα από την ηθικά ουδέτερη παράδοση της οντολογίας μέσω μιας ανάλυσης της ʺ πρόσωπο με πρόσωπο ʺ σχέσης με τον Άλλον. Για τον Levinas, ο Άλλος δεν μπορεί να είναι γνωστός ως τέτοιος. Αντίθετα, ο Άλλος αναδύεται σε σχέση με άλλους, σε μια σχέση ηθικής ευθύνης. Για τον Levinas, αυτή η ηθική ευθύνη προηγείται της οντολογίας. Για τη μελέτη του για το έργο του Buber, βλέπε Levinas, E. ʺ Martin Buber and the Theory of Knowledge ʺ, Schilp, P. (Ed) The Philosophy of Martin Buber (La Salle, IL: Open Court, 1967), σ. 133-150.

14. Υπάρχουν τρία είδη κυττάρων: προκαρυωτικά, ευκαρυωτικά και αρχαϊκά. Τα προκαρυωτικά είναι μονοκύτταροι οργανισμοί (πχ. βακτήρια) που δεν έχουν πυρηνική μεμβράνη. Τα ευκαρυωτικά είναι μονοκύτταροι (π.χ. μαγιά) ή πολυκύτταροι οργανισμοί (π.χ. άνθρωποι) που έχουν πυρηνική μεμβράνη που περιβάλλει το γενετικό υλικό και πολλά νημάτια συνδεδεμένα με τη μεμβράνη και διασκορπισμένα σε μια περίπλοκη κυτταρική δομή. Όλα τα κύτταρα στους πολυκυττάρους οργανισμούς είναι ευκαρυωτικά. Τα ευκαρυωτικά περιλαμβάνουν τους περισσότερους οργανισμούς ( φύκια, μύκητες, πρωτόζωα, φυτά και ζώα) εκτός από ιούς, βακτήρια και μπλε-πράσινα φύκια. Ένα άλλο μείζον πεδίο ζωής ονομάζεται Αρχαϊκά, είναι μικροοργανισμοί με γενετικά χαρακτηριστικά διαφορετικά από τα προκάρυα και τα ευκάρυα. Το DNA τους δεν περιέχεται σε πυρήνα. Πολλά Αρχαϊκά ζουν σε σκληρό περιβάλλον, όπως σε θερμά στόμια στον Ωκεανό και θερμές πηγές. Τα περισσότερα βακτήρια που παράγουν μεθάνιο είναι Αρχαϊκά.

15. Τελεονομικό σημαίνει ρυθμιστική αρχή (νομικό) που καθοδηγείται από έναν στόχο ή πρόθεση (τελεο) χωρίς βιταλιστικούς συνειρμούς. Για την έννοια της τελεονομίας, βλέπε: Ayala, F., ʺ Teleogical Explanations in Evolutionary Biology ʺ Philosophy of Science (1970), τ. 37, σ. 1-15, Lorenz, Konrad. Foundations of Ethology (New York: Springer, 1981), σ. 23-35. Lorenz K. Behind the Mirror (New York: London: Harcourt Brace Jovanovich, 1977), σ. 21-25. Οι Maturana και Varela υποστηρίζουν την ʺ εξάλειψη της τελεονομίας ως καθοριστικού χαρακτηριστικού των ζωντανών συστημάτων ʺ, επειδή πιστεύουν ότι αυτή η έννοια δεν επιτυγχάνει πολλά εκτός από την αποκάλυψη ʺ της συνεκτικότητας των ζωντανών συστημάτων στο πεδίο της παρατήρησης ʺ. Βλέπε: Maturana, H.R., & Varela, F.G. Autopoiesis and Cognition: The realization of the Living (Dordrecht, Holland: Boston:London: Reidel, 1980), σ. 85-87.

16. Για το θέμα της ευημερίας των διαγενετικών ζώων, βλέπε: L.F.M. van Zuphen, M. Van der Meer (Eds). Welfare Aspects of Transgenic Animals (New York: Spronger, 1997).

17. Εννοώ ότι η διαδικασία αναμενόταν (και στην πραγματικότητα ήταν) τόσο κοινή όσο οποιαδήποτε άλλη εγκυμοσύνη και γέννηση κουνελιού. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η διαγενετική τεχνολογία χρησιμοποιήθηκε επιτυχώς και τακτικά στη δημιουργία ποντικιών από το 1980 και κουνελιών από το 1985. Βλέπε: J.W. Scargos, G.A. Plotkin, D.J. Barbosa, J. A. & Ruddle, F.R. (1980). Genetic transformation of mouse embryos by microinjection of purified DNA Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 77, 7380-7384, Gordon, J.W. & Ruddle, F. H. (1981). Integration and stable germ line transformation of genes injected into mouse pronuclei. Science 214: 1244-1246, Hammer, R.E., Pursel, V.G., Rexroad, C.E., Jr Wall, R. J. Bolt, D. J. Ebert, K. M. Palmiter, R. D. and Brinster, R. L. Production of transgenic rabbits, sheep and pigs by microinjection. Nature 315, 680-683 (1985). Ο όρος διαγενετικός χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τους J.F. Gordon και F.H. Ruddle, το 1981. Για πρόσθετη ενημέρωση για την έκφραση της Πράσινης Φωσφορίζουσας Πρωτεΐνης στα κουνέλια, βλέπε: Kang, T.Y. Yin, X J, Rho, G J, Lee, H. Lee, H J. Cloning of transgenic rabbit embryos expressing green fluorescent protein (GFP) gene by nuclear transplantation. Theriogenology. 53, no 1 (2000): 222.

18. Ο ζυγωτός είναι το κύτταρο που σχηματίζεται από τη ένωση δυο γαμετών. Ο γαμέτης είναι αναπαραγωγικό κύτταρο, και ειδικότερα ένα ώριμο σπέρμα ή αυγό ικανό να συγχωνευθεί με έναν γαμέτη του αντίθετου φύλου για να παράγει το γονιμοποιημένο αυγό. Η άμεση μικροένεση στο αρσενικό προπυρήνα του ζυγωτού ενός κουνελιού είναι η πιο διαδεδομένη μέθοδος για την παραγωγή διαγενετικών κουνελιών. Καθώς το ξένο DNA ενσωματώνεται στο χρωμοσωματικό DNA στο μονοκύτταρο στάδιο, το διαγενετικό ζώο έχει το νέο DNA σε κάθε κύτταρο. Για λεπτομερή συζήτηση των μεθόδων και εφαρμογών της τεχνολογίας της μικροένεσης, βλέπε: Lacal. J C. Pereona, R, & Feramisco, J. Microinjection (New York: Springer, 1999). Η πρώτη επιτυχής δημιουργία διαγενετικών ποντικών με προπυρηνική μικροένεση αναφέρθηκε το 1980: Gordon J.W. κ.ά., 1980. Genetic transformation of mouse embryos by microinjection of purified DNA. Proc. Natl, Acad. Sci. USA 77:7380-7384. Το νέο γονίδιο αποδείχτηκε ότι ενσωματώθηκε στον γαμέτη του ποντικιού, αλλά δεν εκφράστηκε. Η πρώτη ορατή φαινοτυπική αλλαγή στα διαγενετικά ποντίκια έγινε το 1982 : Palmiter, R.D., κ.ά. 1982. Dramatic growth of mice that develop from eggs microinjected with metallothionein-growth hormone fusion genes. Nature 300: 611-615. Ύστερα από τη δημιουργία διαγενετικών ποντικιών, δημιουργήθηκαν επίσης κουνέλια, πρόβατα και γουρούνια (βλέπε σημείωση 17). Σήμερα, πολλές εκατοντάδες κείμενα για τη διαγενετική έκφραση δημοσιεύονται κάθε χρόνο.

19. Βλέπε σημείωση 2.

20. Ο λαγόμορφος είναι ένα από τα πολλά τρωκτικά θηλαστικά της κατηγορίας Lagomorpha, στην οποία περιλαμβάνονται τα κουνέλια και οι λαγοί.

21. Krempels, Dana M., ʺWhat do rabbits see? ʺ House Rabbit Society: Orange County Chapter Newsletter 5 (Καλοκαίρι 1996). 1. Για μια πιο περιεκτική εξέταση της όρασης στα κουνέλια και άλλα ζώα, βλέπε: Smythe, R.H., Vision in the Animal World, St Martin’s Press, New York (1975)

22. Στο Μέρος 1 του Βιβλίου ΙΧ της ʺ Ιστορίας των Ζώων ʺ, που γράφτηκε το 250 π.Χ., ο Αριστοτέλης αναγνώρισε την πολυπλοκότητα των συναισθηματικών καταστάσεων των ζώων : ʺ Οι χαρακτήρες ή οι προδιαθέσεις των ζώων που είναι συγκριτικά σκοτεινά και βραχύβια δεν είναι τόσο αναγνωρίσιμοι όσο εκείνων που έχουν μακροβιότητα. Αυτά τα τελευταία μοιάζουν να έχουν μια φυσική ικανότητα που αντιστοιχεί σε καθένα από τα πάθη: πονηριά ή απλότητα, θάρρος ή δειλία, καλή διάθεση ή κακή και άλλες ανάλογες προδιαθέσεις του μυαλού. ʺ Βλέπε: Aristotle, History of Animals, Books VII-X (Cambridge, MA: London: Harvard Univerity Press, 1991). Μολονότι στο πρώτο κεφάλαιο της Μεταφυσικής, ο Αριστοτέλης αποδίδει μορφές λογικής και εξυπνάδας σε ζώα, σε ένα άλλο βιβλίο (Πολιτικά), υποστηρίζει ότι οι άνθρωποι είναι το μόνο ζώο ικανό για λόγο (Book VII, Part XIII): ʺ Τα περισσότερα ζώα περνούν τη ζωή τους στη φύση, μολονότι ορισμένα επηρεάζονται επίσης από τη συνήθεια. Ο άνθρωπος έχει λογική, επιπλέον, και μόνο ο άνθρωπος ʺ. Επίσης, στα Πολιτικά, συγκρίνει τα ζώα με τους σκλάβους (Book I, Part V): ʺ η χρήση των σκλάβων και των εξημερωμένων ζώων δεν είναι πολύ διαφορετική, και οι μεν και τα δε εξυπηρετούν με τα σώματά τους τις ανάγκες της ζωής βλέπε: Aristotle. The Works of Aristotle (London, Oxford Univ., 1996).

23. Στο Discourse on the Method, το 1637, ο Ντεκάρτ επιμένει στον απόλυτο διαχωρισμό μεταξύ ανθρώπου και ζώου. Γι’ αυτόν, η συνείδηση και η γλώσσα δημιουργούν φράγμα ανάμεσα στο ανθρώπινο είδος και τα ζώα. Ο Ντεκάρτ είπε ότι ʺ τα ζώα έχουν λιγότερο μυαλό από τους ανθρώπους ʺ και ότι στην πράξη ʺ δεν έχουν καθόλου μυαλό ʺ. Βλέπε: Descartes, Rene. 1637. ʺ Discourse on the Method ʺ στο Descartes: Selected Philosophical Writings. Μετ. John Cottingham, Robert Stoothoff & Dugald Murdoch (Vambridge: Vambrisge University Press, 1988), σ. 45. Για τον Ντεκάρτ, από την ώρα που τα ζώα δεν έχουν αναγνωρίσιμη γλώσσα, δεν έχουν μυαλό, με αποτέλεσμα να είναι, κατά την άποψή του, σαν αυτόματα, ικανά να μιμούνται την ομιλία αλλά χωρίς πραγματικά να έχουν μια ομιλία που να επιτρέπει και να υποστηρίζει τη συνείδηση. Ένα υποπροϊόν αυτής της άποψης είναι η εγγραφή του ζωώδους στο πεδίο του ασυνείδητου. Αυτή η μανούβρα δεν διέφυγε της προσοχής του σημειωτικού Charles Sander Peirce, ο οποίος άσκησε κριτική στον Ντεκάρτ: ʺ Ο Ντεκάρτ ήταν της άποψης ότι τα ζώα είναι αυτόματα χωρίς συνείδηση. Θα μπορούσε εξίσου να πιστεύει ότι όλοι οι άνθρωποι εκτός από τον ίδιο δεν έχουν συνείδηση ʺ. Βλέπε: Peirce, Charles Sanders. 1901. ʺ Minute Logic ʺ, στο Pierce on Signs: Writings on Semiotic του Charles Sanders Pierce. Ed. James Hoopes (Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1991), σ. 234.

24. Στο An Essay Concerning Human Understanding (Book II, Chapter XI), ο John Locke έγραψε: ʺ Εάν υπάρχει αμφιβολία για το αν τα ζώα αναμιγνύουν και διευρύνουν τις ιδέες τους σε οποιονδήποτε βαθμό, νομίζω ότι αυτό μπορεί να είναι θετικό με την έννοια ότι δεν έχουν αφαιρετική ικανότητα και ότι το να έχεις γενικές ιδέες είναι αυτό που κάνει την τέλεια διάκριση ανάμεσα στον άνθρωπο και τα κτήνη και είναι μια αρετή την οποία τα κτήνη δεν μπορούν να αποκτήσουν με κανένα τρόπο. Είναι εμφανές ότι δεν παρατηρούμε ίχνη ότι κάνουν χρήση γενικών σημείων για οικουμενικές ιδέες και επομένως μπορούμε βάσιμα να σκεφτούμε ότι δεν έχουν την αφαιρετική ικανότητα ή γενικές ιδέες, καθώς δεν κάνουν χρήση λέξεων ή άλλων γενικών σημείων. ʺ Μολονότι ο Locke δεν δεχόταν ότι τα ζώα έχουν την ικανότητα αφαιρετικής σκέψης, δεν συμφωνούσε με τον Ντεκάρτ ότι τα ζώα είναι αυτόματα. Στο ίδιο κεφάλαιο, ο Locke έγραψε: ʺ εάν [τα ζώα] έχουν οποιεσδήποτε ιδέες και δεν είναι απλώς μηχανές [όπως θα τα είχαν μερικοί ], δεν μπορούμε να αρνηθούμε ότι έχουν κάποια λογική ʺ. Βλέπε: Locke, John. An Essay Concerning Human Understanding (New York: Dover, 1959), σ. 208. Στην μερική απόρριψή του της καρτεσιανής θεωρίας της γνώσης, ο John Locke πρότεινε δυο πηγές ιδεών: αίσθηση και σκέψη. Σε σχέση με τη διαφορά μεταξύ των ιδεών της αίσθησης και των ιδεών της σκέψης, ο Locke διέκρινε τους ανθρώπους από τα ζώα: τα ζώα έχουν ορισμένες ιδέες που προέχονται από την αίσθηση και ένα βαθμό λογικής, όχι όμως γενικές ιδέες (δηλαδή, αφαιρετική ικανότητα) και καμία γλώσσα για την εκδήλωσή τους. Για τον Locke, η αφαίρεση ξεπερνά την ικανότητα οποιουδήποτε ζώου και είναι ακριβώς η αφαιρετική σκέψη που παίζει θεμελιώδη ρόλο στη διαμόρφωση ιδεών ανάμικτων μεθόδων από τις οποίες εξαρτάται η ηθική.

25. Για τον Gottfried Leibniz, τα ζώα δεν έχουν συνείδηση του εαυτού τους ούτε δύναμη να αναγνωρίζουν τις αιώνιες αλήθειες, που γι’ αυτόν χαρακτηρίζουν τις ψυχές των ανθρώπων. Έγραψε: ʺ Τείνω επίσης να πιστεύω ότι υπάρχουν ψυχές στα κατώτερα ζώα επειδή σχετίζονται με την τελειότητα των πραγμάτων ότι όταν όλα εκείνα τα πράγματα που είναι προσαρμοσμένα στην ψυχή είναι παρόντα, και οι ψυχές θα έπρεπε να είναι παρούσες ʺ. [ ] Κανείς όμως δεν πρέπει να πιστεύει ότι μπορεί εξίσου δίκαια να υποστηριχθεί ότι τα κατώτερα ζώα έχουν μυαλό, γιατί πρέπει να είναι γνωστό ότι η τάξη των πραγμάτων δεν επιτρέπει σε όλες τις ψυχές να είναι ελεύθερες από τις δουλείες της ύλης, ούτε η δικαιοσύνη επιτρέπει σε κάποια μυαλά να αναστατωθούν. Ήταν λοιπόν αρκετό ότι έπρεπε να δοθούν ψυχές στα κατώτερα ζώα, κυρίως επειδή τα σώματά τους δεν είναι φτιαγμένα για να σκέφτονται αλλά προορίζονται για διάφορες λειτουργίες- ο μεταξοσκώληκας να γνέθει, η μέλισσα να φτιάχνει μέλι και τα άλλα σε άλλες λειτουργίες που χαρακτηρίζουν τον κόσμο ʺ. Βλέπε: Leibniz, G., ʺ A Specimen of Discoveries about Marvellous Secretsʺ στο Philosophical Writings (London: Melbourne: Dent, 1984), σ. 84.

26. Στο In the Metaphysics of Morals (Metaphysical First Principles of the Doctrine of Virtue), ο Καντ λέει ότι εμείς, ως ανθρώπινα όντα, διακρινόμαστε από άλλα ζώα από την ικανότητά μας να βάζουμε τέλος στον εαυτό μας, πράγμα δυνατό μόνο σε ένα λογικό ον. Βλέπε: The Metaphysics of Morals (Cambridge: Cambridge University Press, 1991), σ. 381, 384-385, 392. Για τον Καντ, η ηθική ικανότητα των ανθρώπων συνδέεται άμεσα με τη θεμελιώδη ιδιότητα της λογικής. Δεν έβρισκε στη φύση την προέλευση της ηθικής και επομένως θεωρούσε ότι τα ζώα δεν ήταν μέλη του (ηθικού) βασιλείου. Για τον Καντ, η έννοια του ηθικού καθήκοντος είναι εγγενής στους ανθρώπους (αλλά όχι στα ζώα): ʺ τα ζώα δεν έχουν συνείδηση του εαυτού τους και υπάρχουν απλώς ως μέσο για ένα τέλος. Αυτό το τέλος είναι ο άνθρωπος. .Συνέχιζε: ʺ τα καθήκοντά μας απέναντι στα ζώα είναι απλώς έμμεσα καθήκοντα απέναντι στην ανθρωπότητα ʺ. Με άλλα λόγια, ο Καντ πίστευε ότι κανείς δεν πρέπει να κάνει κακό στα ζώα γιατί έτσι βλάπτει έμμεσα την ανθρωπότητα ( Κανείς μπορεί να δει έναν άλλο άνθρωπο ως λιγότερο ανθρώπινο και να επιδοθεί σε άλλα είδη κακομεταχείρισης). Βλέπε: Kant, I.: ʺ Duties to Animals ʺ, Anomal Rights and Obligations. Eds. T. Regan & P. Singer (New Jersey: Prentice Hall, 1976), σ. 122.

27. Στο πρωτογενές δοκίμιο του On Truth and Lies in a Nonmoral Sense (1873), o Φρήντριχ Νίτσε (που κάποτε υποχρέωσε κάποιον να πάψει να χτυπά το άλογό του) έγραψε: ʺ Ως ʺ λογικό ʺ ον, {ένας άνθρωπος} θέτει τη συμπεριφορά του υπό τον έλεγχο των αφηρημένων ιδεών. Δεν ανέχεται πλέον να παρασύρεται από ξαφνικές εντυπώσεις, από διαισθήσεις. Πρώτα οικουμενοποιεί όλες αυτές τις εντυπώσεις σε λιγότερο ζωηρές, πιο χαλαρές έννοιες έτσι ώστε να μπορεί να εμπιστευθεί την καθοδήγηση της ζωής του και τη συμπεριφορά του σε σχέση με αυτές. Οτιδήποτε διακρίνει τον άνθρωπο από τα ζώα εξαρτάται από αυτή την ικανότητα να μεταβάλει εννοιολογικές μεταφορές σε ένα σχήμα και επομένως να διαχέει μια εικόνα σε μια έννοια ʺ. Βλέπε Nietzsche, Friedrich ʺ On Truth and Lies in a Nonmoral Sense ʺ, Philosophy and Truth, Edited by Daniel Breazeale (New York: Humanity, 1999), σ. 84. Σε αυτό το δοκίμιο, ο Νίτσε λέει ότι αυτό που αποκαλούμε ʺ αλήθεια ʺ είναι μόνο ʺ μια κινητή στρατιά από μεταφορές, μετώνυμα και ανθρωπομορφισμούς ʺ. Γι’ αυτόν, η αυθαιρεσία κυριαρχεί στην ανθρώπινη εμπειρία: αυτό που κανείς αποκαλεί ʺ αλήθεια ʺ δεν είναι τίποτα άλλο από εφεύρεση καθορισμένων συμβάσεων για πρακτικούς σκοπούς, ιδίως εκείνους της ασφάλειας και της συνέπειας.

28. Ο Buber για την I-Thou σχέση μεταξύ ανθρώπινων και μη ανθρώπινων ζώων: Ο άνθρωπος κάποτε ʺ εξημέρωσε ʺ τα ζώα και είναι ακόμη ικανός γι’ αυτό το ιδιόμορφο επίτευγμα. Φέρνει τα ζώα στη δική του ατμόσφαιρα και τα κάνει να δέχονται αυτόν, τον ξένο, και να ανταποκρίνονται σ’ αυτόν. Κερδίζει από αυτά μια συχνά εκπληκτικά ενεργή ανταπόκριση στην προσέγγισή του, στον τρόπο που τους απευθύνεται, και ακόμη περισσότερο μια ανταπόκριση που είναι πιο δυνατή και άμεση αναλογικά όταν η στάση του είναι μια γνήσια ρήση του Thou. Τα ζώα, όπως τα παιδιά, μπορούν συχνά να διακρίνουν την υποκριτική τρυφερότητα. Ακόμη όμως κι έξω από τη σφαίρα της εξημέρωσης, υπάρχει μερικές φορές μια ανάλογη επαφή μεταξύ ανθρώπων και ζώων – με ανθρώπους που έχουν στα βάθη του εαυτού τους μια δυνατότητα συνεργασίας με τα ζώα, όχι με ανθρώπους που έχουν ʺ ζωώδη ʺ φύση αλλά μάλλον με εκείνους που η φύση τους είναι πνευματική ʺ . Βλέπε: Buber, Martin. I and Thou (New York: Collier, 1987), σ. 125.

29. Για μια περιεκτική εξέταση των προσεγγίσεων του ζωώδους στο πλαίσιο της δυτικής παράδοσης και για μια φιλοσοφική συνεισφορά προς μια ευλαβική κατανόηση των μη ανθρώπινων ζώων, βλέπε: Fontenay, Elisabeth. Le silence des bêtes (Paris: Fayard, 1998).

30. Για πρώτη φορά, η γονιδιακή θεραπεία έχει αναμφίβολα πετύχει. Γάλλοι γιατροί χρησιμοποίησαν τη θεραπεία, που περιλαμβάνει την προσθήκη ενεργών γονιδίων στα κύτταρα, σώζοντας τη ζωή πολλών παιδιών που διαφορετικά μπορεί να είχαν πεθάνει εξαιτίας μιας σοβαρής διαταραχής του ανοσοποιητικού. Βλέπε: Marina Cavazzana-Calvo, Salima Hacein-Bey, Genevieve de Saint Basile, Fabian Gross, Eric Yvon, Patrick Nusbaum, Francoise Selz, Christophe Hue, Stephanie Certain, Jean-Laurent Casanova, Philippe Bouso, Francoise Le Deist Alain Fischer. ʺ Gene Therapy of Human Severe Combined Immunodeficiency (SCID) – X1 Disease ʺ, Science 2000 April 28, 288: 660-672. Για μια εκλαϊκευμένη εκδοχή, βλέπε: Petitnicolas Catherine, ʺ Premier succes de la therapie geniqueʺ, Le Figaro, April 28, 2000, σ. 16.

31. Υπάρχει το περιβόητο παράδειγμα του ισχυρισμού του Monsanto ότι επιδιώκει να θρέψει τον κόσμο και η επίπληξη από 24 Αφρικανούς αντιπροσώπους στις διαπραγματεύσεις με την Food and Agriculture Organization (FAO) για το International Undertaking for Plant Genetic Resources, τον Ιούνιο 1998. Βλέπε: Bruno, Kenny. ʺ Monsanto’s Failing PR Strategy ʺ, στο The Ecologist, Τ. 28, Ν.5, Σεπτ. / Οκτ. 1998, σ.291.

32. Χρησιμοποίησα εδώ τη λέξη ʺ συμβολικό ʺ με την έννοια ότι το έργο τέχνης δεν είναι μόνο μια οντότητα που διακρίνεται για τις εγγενείς και μοναδικές ιδιότητές της ή απλώς ένας πραγματιστικός τρόπος για την επίτευξη ενός στόχου, αλλά επίσης (και πάντα) ένα μέσο για την παραγωγή ενός κόσμου κατανόησης. Για τη χρήση της λέξης εμπνεύστηκα εν μέρει από την εφαρμογή της Philosophy of Symbolic Forms ( 3 τ. , 1923-29) του Ernst Cassirer από τον Erwin Panofsky (New York: Zone Books, 1991). Βλέπε: Panofsky, E. Perspective as Symbolic Form (New York: Zone Books, 1991). Στις σελίδες 40-41, ο Panofsky λέει ότι η προοπτική είναι ʺ μια από εκείνες τις ʺ συμβολικές μορφές ʺ στις οποίες το ʺ πνευματικό νόημα ʺ συνδέεται με ένα απτό, υλικό σήμα και δίνεται εγγενώς σε αυτό το σήμα ʺ.

Εξετάζοντας αυτά τα προβλήματα, δεν μπορούμε να αγνοήσουμε το γεγονός ότι η πλήρη απαγόρευση όλων των μορφών γενετικής έρευνας μπορεί να αποτρέψει την ανάπτυξη αναγκαίων θεραπειών για τις πολυάριθμες καταστροφικές νόσους που ρημάζουν σήμερα το ανθρώπινο και μη ανθρώπινο είδος. Το πρόβλημα όμως είναι ακόμη πιο περίπλοκο. Εάν οι θεραπείες αναπτυχθούν επιτυχώς, ποιοι κοινωνικοί κλάδοι θα έχουν πρόσβαση σε αυτές; Είναι σαφές ότι το ζήτημα της γενετικής δεν είναι απλώς επιστημονικό, αλλά συνδέεται άμεσα με πολιτικές και οικονομικές οδηγίες. Ακριβώς γι’ αυτό, ο φόβος που δημιουργείται τόσο από την πραγματική όσο και από μια ενδεχόμενη κατάχρηση αυτής της τεχνολογίας πρέπει να κατευθυνθεί παραγωγικά από την κοινωνία. Αντί για την τυφλή απόρριψη της τεχνολογίας, που αποτελεί αναμφίβολα μέρος του νέου βιοκορμού, οι πολίτες των ανοιχτών κοινωνιών πρέπει να κάνουν τον κόπο να μελετήσουν τις πολλαπλές απόψεις πάνω στο ζήτημα, να μάθουν το ιστορικό υπόβαθρο που περιβάλλει αυτά τα θέματα, να καταλάβουν το λεξιλόγιο και τις κυριότερες ερευνητικές προσπάθειες που είναι σε εξέλιξη, να αναπτύξουν εναλλακτικές απόψεις βασισμένες στις δικές τους ιδέες, να ανταλλάξουν σκέψεις και να καταλήξουν στα δικά τους συμπεράσματα, σε μια προσπάθεια δημιουργίας αμοιβαίας κατανόησης. Μολονότι το έργο φοβίζει , η παραπλανητική διαφήμιση, η σαφής αντίθεση ή η αδιαφορία μπορούν να έχουν σοβαρές συνέπειες.

Εδώ είναι που η τέχνη μπορεί επίσης να έχει μεγάλη κοινωνική αξία. Από τη στιγμή που ο τομέας της τέχνης είναι συμβολικός, ακόμη κι αν παρεμβαίνει άμεσα σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο {32}, η τέχνη μπορεί να συμβάλει στην αποκάλυψη των πολιτισμικών επιπτώσεων της επανάστασης που βρίσκεται σε εξέλιξη και να προσφέρει διαφορετικούς τρόπους σκέψης για και με τη βιοτεχνολογία. Η διαγενετική τέχνη είναι μια μέθοδος γενετικής επιγραφής που βρίσκεται ταυτόχρονα μέσα κι έξω από τη λειτουργική σφαίρα της μοριακής βιολογίας, διαπραγματευόμενη το χώρο μεταξύ επιστήμης και πολιτισμού. Η διαγενετική τέχνη μπορεί να βοηθήσει την επιστήμη να αναγνωρίσει το ρόλο των ζητημάτων που έχουν να κάνουν με τις σχέσεις και την επικοινωνία στην ανάπτυξη των οργανισμών. Μπορεί να βοηθήσει τον πολιτισμό, διαψεύδοντας την κοινή πεποίθηση ότι το ʺDNA ʺ είναι το ʺ κύριο μόριο

ʺ, μέσω της έμφασης στο σύνολο του οργανισμού και του περιβάλλοντος (το πλαίσιο). Τέλος, η διαγενετική τέχνη μπορεί να συμβάλει στο πεδίο της αισθητικής, μετατρέποντας αυτή τη νέα συμβολική και πραγματιστική διάσταση της τέχνης σε δημιουργία και ευθύνη για τη ζωή.

Natasha Vita-More: As a little background on the purpose of art in genera, I must include Aristotle. Aristotle introduced the theory that art is a process which purpose is to imitate nature. By this, the merit of art was judged by the quality of the imitation, rather than the quality of the vision, imagination and creative intelligence of the artist.

In the 20th Century, art theoreticians Arthur Danto suggested that the viewing audience distinguish art from non-art; and Pierre Boudieu suggested that art has social capital based on its social identity and collectability. These two theories bring the social network into the value of art both by the viewing audience and by owning a piece of art.

George Dickie’s institutional theory of art defined art as an object which is a social candidate for appreciation by individuals acting on behalf of an institution. H+ Art (H+ Art) is of a different era in theory and while the Danto, Boudieu and Dickie continue to have relevance and even accuracy of how art is treated in society, H+ Art has yet to be part of institutionalized society.

H+ Art views art, its process, and its purpose differently. While the observer is crucial for the art experience, the observer is also includes the artist and the art itself. There fore it is not necessarily simply an object to be looked at. Further, H+ Art is not invested in purchase ability and/or ownership because the experience of the art is available to anyone at anytime. Because H+ Art developed outside the traditional protocols for exhibition, such as the gallery and museum, because it devolved during at a time when the Internet was taking the art world to a new environment, where early on no gallery, no museum and no academic institution had the wherewithal to fully appreciate the emerging mutability of art.

a. Purpose

Okay – now we get to your question about the purpose of H+ Art. Today, most theoreticians and artists agree that art does not need a purpose – art exists for its own sake. I think that art can have purpose but does not entirely need to have purpose to be an emotional experience. Yet, H+ Art falls into the camp of having a purpose and that purpose includes the viewers and the observer’s experience as meaningful to the art.

H+ Art can be situation within the domain of second-order cybernetics. The theory of H+ Art because is based on the investigator (artist) and the observers (viewing audience) are part of the system, rather than as Aristotle suggested in art as imitating nature almost as an indifferent bystander. In H+ Art, the creators are in an extropic system where Conceptual Art has primacy and relates to Heinz von Forester’s view that the system is a construct or a model of the mind, and as I suggest this relates to art, it is that thinking or conceiving a work of art (whether it be visual arts, literature, filmmaking, gaming, virtuality, etc.) is an art in itself.

In short: H+ Art is borne out of issues concerning human nature and human futures as we are influenced by emerging and converging sciences and technologies. H+ Art has a mission which locus of experience is to envision and develop viable and healthful transhuman and posthuman futures.

b. Describing the image of a future entity – transhuman or posthuman

Describing the image of this future is not an easy task because most figurative and literary works represent a future based on Hollywood’s interpretation of the cyborg, which is not an accurate reflection of Clynes and Kline’s original meaning of «cyborg.»

Nevertheless, the cyborg is a cousin of the transhuman and its original meaning is indispensable in developing the artistic works of a transhuman and posthuman. Based on the original cyborg, which is a [hu]man-machine, self-regulating entity, «Primo Posthuman» is a system designed to replace the biological body in whole or in part by introducing upgrades to each biological system (such as the central nervous system and reproductive system), if and when needed,. Each system is a necessary part of the human physiology and function together to create an entire person. Visualizing this requires understanding the sciences and technologies which would be used for the designing and building new bodies. The sciences and technologies I have suggested in my work including nanotechnology, biotechnology, information technology and cognitive and neuro sciences (“NBIC”). Visualizing these processes by which these sciences and technologies will be used in designing and building future bodies and entities requires an understanding of the methods and also a projection of how they might interact. The A H+ Art «NANO» exhibition (2007) reflects some of these processes visually http://www.transhumanist.biz/showing.htm More specifically, http://www.transhumanist.biz/nanonatashavita-more.htm reveals the process of the conceptualized transhuman and posthuman could function. However, this was not developed merely by the artist. In these types of works, it is beneficial to invite the ideas and criticisms of experts in the collaborative fields; such as with Primo Posthuman, experts such as Marvin Minsky (AI), Hans Moravec (robotics), Robert Freitas (nanotechnology), Eric Drexler (nanotechnology) were advisors on the project.

The future entity is a future Identity. The personal existence of the identity, is the entirety of the body/mind units and is becoming a new artistic field. I call this field simply “human enhancement” and encourage multidisciplinary relationships not only with the sciences and technologies of NBIC; but importantly with the existing and new fields of media arts. For example, simulations of virtuality with synthetic identity offer not just one existence, but many possible existences. This brings in the Metaverse, such as Second Life, wearables, gaming, VR, and other methods of immersivity. Within these types of environments, the posthuman could be one of many types of your identity’s «self» or personal existence with or without a human-type body. We can already visualize these entities through avatars and animated agents in gaming. However, we do not yet have visual images of entities in human-computer mind upload simulations, but the Matrix film does a fairly good job of presenting a visual of a synthetically digitized mind.

Historically the image of «man» has been sculpted to look like a Greek or Roman God. Pico Della Mirandola (15th Century) wrote «Oration on the Dignity of Man» and is claimed to have said, «There is nothing to be seen more wonderful than the image of man». (Fleming 1966: 284) But it is not the «man» that we artists want to preserve, it is the dignity of the transformation of human species with utmost respect for human senses and cognition. My essay «The New Genre – Primo Posthuman» looks at some of this issue in more depth. http://www.natasha.cc/CiberART%20-%20Primo%20Posthuman%20Future%20Body%20Design.htm

Marc Roux: You have apparently a preference for the creations which involve the spectator, which are interactive. Q/What interests does it add with regard to those where the spectator stay himself simply passive in front of an image? Q/For instance, what does look like the simulation of artificial life by Tom Ray’s » Tierra «?

Natasha Vita-More: Painting, sculpture, film, videography, and graphic design require that the audience experience art through visual contact and therefore the art is considered to be passive. I disagree with this notion.

The audience’s visual contact is a mentally and emotionally active experience and through the experience s/he goes to places cognitively where s/he has seldom frequented or has never been before. The reason that visual arts are assumed to be a passive experience is because we recognize a human as an object which has «presence» in one place or another. For example, you are positioned in front of the painting and therefore not participating in an interactive environment of gaming, such as in Dune of Mass Effect 2. However, there is action taking place in one’s mind when standing in front of a painting and this is directly linked to the new field of neuroscience and simulation, where a future entity such as a posthuman will function, for example.

The mind is a powerful exhibition hall where we are both spectator and creator in forming our own imaginative worlds. For example, a Rothko painting may look like a big messy square to one person, but to another (who has visited the imaginative landscape of the mind of abstraction) the image is in invitation to explore a visual-metaphoric and symbolic narrative of one’s own. So, for me the spectator in front of a painting has never been inactive unless he or she is inactive in his/her imagination. I suppose this means I am a second-order cyberneticist.

Regarding Tom Ray’s «Tierra»: Ray states that we can think of «evolution as an artist». Ray considers evolution to be slow and as an evolutionary biologist, he has become an artist in creating a faster evolution of matter. In Ray’s case, this matter is based on artificial systems.

Marc Roux: Bio-sculpture, Bio-art, H+ Art are considered in your approach as stakeholder of a process of adaption of the human kind, but, except if the futurologists as Ray Kurzweil are right (hypothesis of a short-term «Singularity»), we aren’t to see a human Consciousness dematerialized then to transfer on a mineral support, nor benefiting from a renewable biological body ad aeternam. Q/What can concretely propose a transhumanist design basing itself only on today effective techniques?

Natasha Vita-More: The Singularity, according to its author, Vernor Vinge, means that supercomputers become smarter than humans. Indeed computers will become very smart, but so will humans. My theory is that we become the superintelligences, along with whatever other biological, bio-synthetic, or artificial system gain intelligence. I think Kurzweil would agree with this because he writes about «Primo Posthuman» in The Singularity is Near.

With this in mind, let me say that the technological Singularity will not exclude the human, the transhuman, or the posthuman. If there is a very sudden shift in the world whereby superintelligent machines come about quite quickly, there is also a possibility that the human-machine entity could come about quite quickly. However, neither evolution nor a singularity actually occur all at once; they occur over time and in stages and even if one were to support theories such as the «punctuated equilibrium» he/she would still have to agree that there are stages of mutation and adaption if were to slow down time.

The notion of cybernetic consciousness or the consciousness of whole brain emulation (brain-computer interface whereby the brain is transferred from wet matter to synthetic/artificial matter. Often the synthetic/artificial is considered to be immaterial or noncorpreal. This is incorrect. Even if consciousness were to exist within a computer, there is still matter on which or through which consciousness exists. Memory and dreams, including imagination, are seemingly transparent, non-stuff – non-matter. But memory and the neurological processes which create dreams and imagination, is comprised of matter. The matter simply is very small and is even electrical. Electricity is still matter, even if we cannot see it with the naked eye.

The concrete purpose of a transhumanist design, which is based on the engineering, medicine and design of today’s sciences and technologies are molecular biotechnology, genetic engineering, stem cell cloning, neuropharmacology, neurochemistry, neurochips, AI-robotics, etc. All these methods enhance human physiology, including mobility and cognition. Currently, there is no way to transfer consciousness from one platform to another because we have no idea what consciousness is. We make guesstimates about consciousness but we cannot see it and we cannot locate where it is – whether it is in the brain, outside the brain or under your shoe. We simply do not know. So, in short, today we can only work toward enhancing cognition and extending life and step by step the more we explore the more we learn and one day we will most likely be able to identify – to locate – consciousness. We also do not know what life is! We can describe it as something that eats and sleeps and has a complex pattern of different parts that work together, forming a system – but to know life is to feel it and to be it. Consciousness is more difficult to explain and it is one of those enigmatic things that we know when we have it or feel it but we cannot describe it as an object.

Marc Roux: AGING: The question is still to know if we can master this process and assure at once, either the perpetuity of the life of our cells without their degeneration, or their perpetual renewal. But in this domain also nothing seems to be sure. Q/Concretely, what does the Bio-art can propose today? And what do you think about a simple objective like that of the diversification of living and the human living?

Natasha Vita-More: It is entirely plausible that one day in the near future we will be able to regenerate and extend human life. Not just our cells, but the entirety of the human—our physiology and our consciousness. The notion of «forever» is a very big time frame. Let’s just say that the aim is to regenerate and extend life.

Bioart, according to many bioartists, is not focused on regenerating human life or extending human life. Bioart is one type of subset of «Biological Arts», which has varied subsets. Bioart is generally more focused currently on generating and regenerating tissue and cells and some organisms, but not humans. Alternatively, trans-bioart is quite interested in human enhancement and life extension, but there are very few trans-bioartists or H+ Artists. I hope to see this change within the very near future.

You ask me about the diversification of living and human living. I think diversity is both essential and crucial to the ecology of the universe. Humans will diversify. It is a dangerous project, but someone is going to do it. We might as well accept it and be very careful with possible down-sides in creating our future story of evolution.

Marc Roux: In several passages of your articles or interventions, it seems to me that you hint at the importance of the Consciousness and at that of the regenerative life. Q/Would you Say that The fundamental /essential purpose for the human being is the perpetuity of its Consciousness?

Natasha Vita-More: This is a philosophical question. Without consciousness there is no human. There can be life without consciousness, as there are single cell organisms which function but do not have a central nervous system or thinking brain. Animals, such as a dog, are conscious beings; however, once society considered only humans to have consciousness. We now think of this as a very silly and even stupid notion. Dogs are not mere automata. But what about an amoeba? Is it conscious? We often consider plants, which are living entities, not to be consciousness, but we know that plants do respond to the environment. Why do they respond? Are they reacting to the environment as conscious entities? No plant or animal, including any living bacteria, wants to be killed. It might not contemplate life and death, but it does react to harm and strives to exist. Certainly this can be considered automatic in certain organisms, but time will tell whether or not conscious can be considered to contain diverse levels of awareness rather than what we consider to be intelligence.

To be «aware» and is central and pivotal to being alive. To be aware and a thinking entity, one which makes decisions—to be cognitively alert is essential to human, transhuman and posthuman existence. It is most likely that consciousness itself will evolve along with the human. What consciousness will become tomorrow is only guesswork. Nevertheless, it will most likely expand and blossom and be far more aware than we are today.

Marc Roux: At the moment, I have the impression that the exhibitions of transhumanists art remain confined in an elitist environment. Besides, when the mass media seize H+ subjects, it is generally to play on their spectacular aspects, even terrible. Q/ What can do the H+ art to democratize the transhumanist questioning?

Natasha Vita-More: Historically, art has always been thought of as elitist. From the kings and queens, to the church, to the wealthy. When museums and galleries were constructed to house art, plebeians were able to enjoy the art experience. Literature, theater, concerts became available to people. Today, art is everywhere. H+ Art, like other genres is available on the Internet. Throughout the world, the Internet is available to people in libraries, schools, and other institutions. It is one of the least expensive ways to engage and enjoy art.

It is true the media is driven by hyperbole, and even thrives on misinformation. This is evidence of a very sad state of human nature, ethics and what we allow and even what we, as a society, tolerate. Alterative, H+ Art («H+ Art») has had enormous exposure and has been very well received in the media. Here are some examples:

Just recently, H+ Art has been featured in numerous publications such as the extraordinary book series 100,000 Ans de Beaute’ (2009 Paris: Gallimard), Evolution Haute Couture (2009 Bulatov), Artists’ Manifestos (2009 New York: Penguin), TIF English Journal, Institute of Media Arts (2009 Yonssei University Press), Inside [arte e siencia] (2009 Editoria LuxK Pub. Impressao Europress), D’ARS (2009 Venice, Italy), The Global Spiral (2009 Metanexus Pub.). And this is just some of the exposure in books and magazines in 2009, not including interviews with artists in print or televised documentaries and radio. This also does not include numerous university lectures and conferences where H+ Art has been highlighted.

I do not think H+ Art is elitist and only available to the privileged few. This notion, in and of itself, is impossible. We live in a media age in the Western world and access to media is becoming possible just about anywhere on the Globe.

H+ Art is specifically concerned with our future – the ecology of our future which includes who we are now and what we might become. This is the most important issue facing us today. While we must be concerned with providing food and water to all people on the Earth, and we must strive to help all people everywhere exist with well-being, we must also think about our future. We are here now and this is life and we are aware and it is our responsibility to do everything possible to both help the poor and ailing and help develop a future worth living in. That future will undoubtedly be about the future human which will not be a biological entity. It will be a hybrid of [hu]man and machine.

There is no need to emphasize the democratization of H+ Art. Please allow me to explain: social equality is only possible if we accept our social divergence and diversity. Otherwise to democratize humanity means to create a homogeneous society – rubber stamp people and make them 100% alike. I can’t imagine a more horrific notion. Instead, to promote diversity is a far more benevolent and ethical wish for humankind. I say: let 100,000 flowers bloom! Let us be unique, diverse, and kind. Let us appreciate each other and do all we can to bring out the best in each other. This, in my estimation is a more worthy goal.

Marc Roux: Actually, in all the works of H+ art which I saw until today (maybe not so much?), little or not show me the essentially positive aspects – individually and socially, of the applications of «human enhancement» technologies. Transhumanists are regularly confronted with the objections of those who advance the physical dangers or the social imbalance that make risk their projects. Q/ What H+ Art can do to show that the practical use of the NBIC techniques (Nanotechnologies, Biotechnologies, Information and Cognitive sciences) for example can be profitable with the majority? Which artworks can you indicate to us which show the positive effects of the human enhancement?

Natasha Vita-More: I think Primo Posthuman, as a future human prototype, suggests that the NBIC sciences and technologies can be applied to enhancing the human physiological condition. What could be more positive a notion than to support the life of a human being? Nothing. Each and every life is precious and no matter one’s religious, spiritual or philosophical belief, we can all agree that life is precious and to be protected, nurtured and loved.

I am not sure what you mean by profitability. I am not terribly interested in financial profitability, as I am more akin to emotional, intellectual and metaphysical quality. However, as far as human enhancement benefit, again being alive and valuing existence says it all.

Primo Posthuman has gone through several evolutions. It began in the early 1990s as a series of cell – a MRI scan of a blood vessel. In the mid-1990s, it became a hybrid of biology and computer generated bits or bytes. As consequential to bioart, it was a single cell which was duplicated through computer technology. Its cells were also recorded in numerous medical facilities to test its durability and regeneration. This work was conducted at Kronos Labs in Scottsdale, Arizona and part of its evolution was made into a documentary and exhibited in Moscow, Russia in the Evolution Haute Couture Exhibition, along with Stelarc, Orlan and other bioartists.

There is certainly far more sophisticated computer-based technology than currently used in the current version of Primo Posthuman. But when it was conceived there was no greater mind-ware: Minsky, Drexler, Freitas, More, Stock, etc. were the most knowledgeable people around about NBIC and they were the part of our team. To compare Primo Posthuman to far more sophisticated generative art used by corporations who have millions of dollars to make amazing visual effects detracts from the essence of the body of work contain in Primo Posthuman. Its narrative vision highlights the potential – or possibility of what artists and designers could do if we were to focus on human enhancement and radical life extension. Anyway, this may be a moot point in the coming months because our lab (H+ Lab) is currently working on the next version.

Ως μέρος του υπόβαθρου για τον σκοπό της τέχνης γενικά, πρέπει να συμπεριλάβω τον Αριστοτέλη. Ο Αριστοτέλης εισήγαγε τη θεωρία ότι η τέχνη είναι μια διαδικασία που σκοπός της είναι να μιμηθεί τη φύση. Έτσι, η αξία της τέχνης κρίνεται από την ποιότητα της μίμησης, παρά από την ποιότητα της ενόρασης, της φαντασίας και της δημιουργικής εξυπνάδας του καλλιτέχνη.

Τον 20ο αιώνα, ο θεωρητικός της τέχνης Arthur Danto είπε ότι το κοινό διακρίνει την τέχνη από τη μη τέχνη, και ο Pierre Bourdieu είπε ότι η τέχνη διαθέτει κοινωνικό κεφάλαιο που βασίζεται στην κοινωνική ταυτότητα και τη συλλεκτική δυνατότητά της. Αυτές οι δυο θεωρίες εισάγουν το κοινωνικό δίκτυο στην αξία της τέχνης τόσο από πλευράς κοινού όσο και κατοχής ενός έργου τέχνης.

Η θεσμική θεωρία για την τέχνη του George Dickie όρισε την τέχνη ως αντικείμενο κοινωνικά υποψήφιο για εκτίμηση από άτομα που ενεργούν για λογαριασμό ενός θεσμού. Η H +Τέχνη (H +Τέχνη) ανήκει σε μια διαφορετική εποχή σε ό, τι αφορά τη θεωρία και ενώ οι Danto, Bourdieu και Dickie είναι πάντα επίκαιροι, ακόμη και ακριβείς, σε σχέση με το πώς η κοινωνία χειρίζεται την τέχνη, η H+ Τέχνη πρέπει να αποτελέσει μέρος της θεσμοποιημένης κοινωνίας.

Η H + Τέχνη βλέπει την τέχνη, τις διαδικασίες της και τον σκοπό της διαφορετικά. Μολονότι ο παρατηρητής είναι σημαντικός για την καλλιτεχνική εμπειρία, συμπεριλαμβάνει επίσης τον καλλιτέχνη και την ίδια την τέχνη. Επομένως, δεν πρόκειται απλώς για ένα αντικείμενο που πρέπει να κοιτάξει κανείς. Ακόμη περισσότερο, η H+ Τέχνη δεν επενδύει στην ικανότητα αγοράς και/ή κατοχής γιατί η εμπειρία της τέχνης είναι διαθέσιμη σε οποιονδήποτε, οποιαδήποτε στιγμή: επειδή η H +Τέχνη αναπτύχθηκε έξω από τα παραδοσιακά πρωτόκολλα έκθεσης, όπως οι γκαλερί και τα μουσεία, επειδή εκχωρήθηκε σε μια εποχή που το Ίντερνετ έφερνε τον κόσμο της τέχνης σε ένα νέο περιβάλλον, όπου καμιά γκαλερί, κανένα μουσείο και κανένας ακαδημαϊκός θεσμός δεν είχε τα απαιτούμενα χρήματα για να εκτιμήσει πλήρως την αναδυόμενη μεταβλητότητα της τέχνης.

Α. Σκοπός

Εντάξει- ερχόμαστε τώρα στην ερώτηση για το σκοπό της H + Τέχνης. Σήμερα, οι περισσότεροι θεωρητικοί και καλλιτέχνες συμφωνούν ότι η τέχνη δεν χρειάζεται σκοπό- η τέχνη υπάρχει από μόνη της. Πιστεύω ότι η τέχνη μπορεί να έχει σκοπό αλλά δεν χρειάζεται να έχει σκοπό για να αποτελεί μια συγκινησιακή εμπειρία. Ωστόσο, η H + Τέχνη έχει σκοπό και αυτός ο σκοπός συμπεριλαμβάνει την εμπειρία των θεατών και του παρατηρητή ως σημαντική για την τέχνη.

Η H + Τέχνη μπορεί να είναι μια κατάσταση στον τομέα της κυβερνητικής δεύτερης κατηγορίας. Σύμφωνα με τη θεωρία της H + Τέχνης, ο ερευνητής (καλλιτέχνης) και οι παρατηρητές (κοινό) αποτελούν μάλλον μέρος του συστήματος και όχι, όπως είπε ο Αριστοτέλης που μίλησε για μίμηση της φύσης από την τέχνη, αδιάφορους παρισταμένους. Στην H +Τέχνη, οι δημιουργοί βρίσκονται σε ένα σύστημα όπου η Εννοιολογική Τέχνη έχει προτεραιότητα και σχετίζεται με την άποψη του Heinz von Forester ότι το σύστημα είναι μια κατασκευή ή ένα πρότυπο του μυαλού και όπως λέω εγώ σχετίζεται με την τέχνη, δηλαδή η σκέψη ή η σύλληψη ενός έργου τέχνης ( ανεξάρτητα αν πρόκειται για εικαστικές τέχνες, λογοτεχνία, ταινίες, παιχνίδια, εικονικότητα κλπ) είναι τέχνη καθαυτή.

Με δυο λόγια: Η H + Τέχνη γεννιέται από ζητήματα που έχουν να κάνουν με την ανθρώπινη φύση και το ανθρώπινο μέλλον καθώς επηρεαζόμαστε από αναδυόμενες και συγκλίνουσες επιστήμες και τεχνολογίες. Η H + Τέχνη έχει μια αποστολή που το επίκεντρο της εμπειρίας της είναι να οραματίζεται και να αναπτύσσει ένα βιώσιμο και υγιές διανθρωπιστικό και μετανθρωπιστικό μέλλον.

Β. Περιγράφοντας την εικόνα μιας μελλοντικής οντότητας- διανθρωπιστικής ή μετανθρωπιστικής

Η περιγραφή της εικόνας αυτού του μέλλοντος δεν είναι εύκολο έργο, επειδή τα περισσότερα μεταφορικά και λογοτεχνικά έργα απεικονίζουν ένα μέλλον που βασίζεται στην ερμηνεία του Χόλιγουντ για το cyborg, που δεν αποτελεί ακριβή απεικόνιση του αρχικού νοήματος που δίνουν οι Clyne και Kline στο ʺ cyborg ‘.

Παρόλα αυτά, το cyborg έχει συγγένεια με το διανθρώπινο και το αρχικό του νόημα είναι απαραίτητο για την ανάπτυξη των καλλιτεχνικών διανθρωπιστικών και μετανθρωπιστικών έργων. Βασισμένος στο πρωτότυπο cyborg, που είναι μια ανθρώπινη μηχανή, μια αυτορρυθμιζόμενη οντότητα, ο ʺ Primo Posthuman ʺ είναι ένα σύστημα που σχεδιάστηκε για να αντικαταστήσει, πλήρως ή εν μέρει, το βιολογικό σώμα με την εισαγωγή αναβαθμίσεων σε κάθε βιολογικό σύστημα ( όπως το κεντρικό νευρικό σύστημα και το αναπαραγωγικό σύστημα), εάν και όταν χρειάζεται. Κάθε σύστημα αποτελεί απαραίτητο μέρος της ανθρώπινης φυσιολογίας και λειτουργούν μαζί για να δημιουργήσουν ένα ολόκληρο πρόσωπο. Για να έχει κανείς την οπτική εικόνα, πρέπει να κατανοεί τις επιστήμες και τις τεχνολογίες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για το σχεδιασμό και την κατασκευή νέων σωμάτων. Τις επιστήμες και τεχνολογίες τις οποίες ανέφερα στο έργο μου, συμπεριλαμβανομένων της νανοτεχνολογίας, της βιοτεχνολογίας, της τεχνολογίας της πληροφορίας και των γνωστικών και νευρο επιστημών ( NBIC). Για την οπτικοποίηση αυτών των διαδικασιών, μέσα από τις οποίες αυτές οι επιστήμες και τεχνολογίες θα χρησιμοποιηθούν για το σχεδιασμό και την κατασκευή μελλοντικών σωμάτων και οντοτήτων, απαιτείται κατανόηση των μεθόδων και επίσης προβολή των αλληλεπιδράσεων. Η έκθεση A H + Τέχνη ʺ NANO ʺ (2007) αντανακλά οπτικά μερικές από αυτές τις διαδικασίες http://www.transhumanisy.biz/showing.htm. Ειδικότερα, η http://www.transhumanist.biz/nanonatashavita-more.htm αποκαλύπτει τη διαδικασία με την οποία το διανθρωπιστικό και το μετανθρωπιστικό θα μπορούσαν να λειτουργήσουν. Ωστόσο, αυτό δεν αναπτύχθηκε μόνο από τον καλλιτέχνη. Σ’ αυτού του είδους τα έργα, είναι καλό να δέχεσαι τις ιδέες και τις κριτικές των ειδικών στα συνεργατικά πεδία: στον Primo Posthuman, ειδικοί όπως οι Marvin Minsky (AI), Hans Moravec (ρομποτική), Robert Freitas (νανοτεχνολογία), Eric Drexler (νανοτεχνολογία), ήταν σύμβουλοι σ’ αυτό το πρόγραμμα.

Η μελλοντική οντότητα είναι μια μελλοντική Ταυτότητα. Η προσωπική ύπαρξη της ταυτότητας είναι η ολότητα των μονάδων σώματος/μυαλού και γίνεται ένα νέο καλλιτεχνικό πεδίο. Αποκαλώ αυτό το πεδίο απλώς ʺ ανθρώπινη ανάπτυξη ʺ και ενθαρρύνω τις σχέσεις πολλαπλών γνωστικών αντικειμένων όχι μόνο με τις επιστήμες και τεχνολογίες των NBIC, αλλά κυρίως με τους υπάρχοντες και νέους τομείς των τεχνών των μέσων ενημέρωσης. Για παράδειγμα, προσομοιώσεις εικονικότητας με συνθετική ταυτότητα δεν προσφέρουν μόνο ύπαρξη αλλά πολλές δυνατές υπάρξεις. Σε αυτά τα περιβάλλοντα, το μετανθρώπινο μπορεί να είναι ένα από τα πολλά είδη του ʺ εαυτού ʺ της ταυτότητάς σας ή της προσωπικής ύπαρξής σας με ή χωρίς σώμα ανθρώπινου είδους. Μπορούμε ήδη να δούμε αυτές τις οντότητες μέσα από αβατάρ και κινούμενες φιγούρες στα παιχνίδια. Ωστόσο, δεν έχουμε ακόμα οπτικές εικόνες οντοτήτων σε προσομοιώσεις.

Ιστορικά, η εικόνα του ʺ ανθρώπου ʺ έχει φιλοτεχνηθεί έτσι ώστε να μοιάζει με Έλληνα ή Ρωμαίο θεό. Ο Pico Della Mirandola (15ος αιώνας), που έγραψε τον ʺ Λόγο για την Αξιοπρέπεια του Ανθρώπου ʺ φέρεται να είπε, ʺ Δεν υπάρχει τίποτα πιο θαυμαστό από την εικόνα του ανθρώπου ʺ ( Fleming 1966: 284). Δεν είναι όμως ο ʺ άνθρωπος ʺ που εμείς οι καλλιτέχνες θέλουμε να διαφυλάξουμε, είναι η αξιοπρέπεια της μεταμόρφωσης του ανθρώπινου είδους με το μεγαλύτερο σεβασμό στις ανθρώπινες αισθήσεις και γνωστικότητα. Το δοκίμιό μου ʺ The New Genre- Primo Posthuman ʺ εξετάζει αυτό το θέμα σε μεγαλύτερο βάθος. http: //www.natasha.cc/CiberART%20%20Primo%20Posthuman%20 Future%20Body%20Design.htm

ΕΡΩΤΗΣΗ 2: Έχετε σαφώς προτίμηση στις δημιουργίες που εμπλέκουν τον θεατή, που είναι διαδραστικές. Τι προσθέτουν σε σχέση με εκείνες όπου ο θεατής παραμένει παθητικός μπροστά στην εικόνα; Για παράδειγμα, πώς είναι η προσομοίωση της τεχνητής ζωής στην ʺ Tierra ʺ του Tom Ray;

Η ζωγραφική, η γλυπτική, οι ταινίες, η βιντεογραφία και οι γραφικές τέχνες απαιτούν από το κοινό να βιώνει την καλλιτεχνική εμπειρία μέσω οπτικής επαφής και κατά συνέπεια η τέχνη θεωρείται ότι είναι παθητική. Διαφωνώ με αυτή την έννοια.

Η οπτική επαφή του κοινού είναι μια ενεργή εμπειρία, διανοητικά και συγκινησιακά, και μέσα από αυτή την εμπειρία αυτός/ή μεταφέρεται γνωστικά σε μέρη στα οποία σπάνια πηγαίνει ή δεν έχει πάει ποτέ. Ο λόγος που οι πλαστικές τέχνες θεωρούνται παθητική εμπειρία είναι επειδή αναγνωρίζουμε έναν άνθρωπο ως αντικείμενο που έχει ʺ παρουσία ʺ στο ένα ή το άλλο μέρος. Για παράδειγμα, βρίσκεστε μπροστά από τον πίνακα και επομένως δεν συμμετέχετε σε ένα διαδραστικό περιβάλλον παιχνιδιού όπως στο Dune του Mass Effect 2. Ωστόσο, υπάρχει δράση στο μυαλού κάποιου που βρίσκεται μπροστά σε έναν πίνακα κι αυτό συνδέεται άμεσα με το νέο πεδίο της νευροεπιστήμης και της προσομοίωσης, όπου μια μελλοντική οντότητα όπως ένας μετανθρώπινος θα λειτουργήσει, για παράδειγμα.

Το μυαλό είναι ένας ισχυρός εκθεσιακός χώρος όπου είμαστε ταυτόχρονα θεατές και δημιουργοί που διαμορφώνουμε τους φαντασιακούς κόσμους μας. Για παράδειγμα, ένας πίνακας του Rothko μπορεί να φανεί σαν μια μεγάλη, ακατάστατη πλατεία σε κάποιον, αλλά σε έναν άλλον (που έχει επισκεφθεί το φαντασιακό τοπίο της αφαιρετικής σκέψης) η εικόνα είναι μια πρόσκληση για εξερεύνηση μιας οπτικής-μεταφορικής και συμβολικής ιστορίας. Για μένα, λοιπόν, ο θεατής που βρίσκεται μπροστά σε έναν πίνακα δεν είναι ποτέ ανενεργός εκτός κι αν είναι ανενεργός στη φαντασία του. Υποθέτω ότι αυτό σημαίνει ότι είμαι υπέρμαχος της κυβερνητικής δεύτερης κατηγορίας.

Σχετικά με την ʺ Tierra ʺ του Tom Ray: Ο Ray λέει ότι μπορούμε να φανταστούμε την ʺ εξέλιξη ως καλλιτέχνες ʺ. Ο Ray θεωρεί ότι η εξέλιξη είναι αργή και ως εξελικτικός βιολόγος, έγινε καλλιτέχνης δημιουργώντας μια πιο γρήγορη εξέλιξη της ύλης. Στην περίπτωση του Ray, αυτή η ύλη βασίζεται σε τεχνητά συστήματα.

ΕΡΩΤΗΣΗ 3: Η βιο-γλυπτική, η βιο-τέχνη, η H + Τέχνη θεωρούνται, σύμφωνα με την προσέγγισή σας, ως θεματοφύλακες μιας διαδικασίας προσαρμογής του ανθρώπινου είδους, αλλά εκτός κι αν μελλοντολόγοι όπως ο Ray Kurzweil έχουν δίκιο ( υπόθεση μιας βραχυπρόθεσμης ʺ Ιδιαιτερότητας ʺ), δεν πρόκειται να δούμε μια ανθρώπινη συνείδηση απαλλαγμένη από ύλη να μεταφέρεται σε ανόργανο υποστήριγμα ούτε να επωφελείται από ένα ανανεώσιμο βιολογικό σώμα ad aeternam. Τι μπορεί στην πράξη να προσφέρει ένα διανθρωπιστικό σχέδιο που βασίζεται μόνο στις σημερινές αποτελεσματικές τεχνικές;

Η Ιδιαιτερότητα, σύμφωνα με τον συγγραφέα της, Vernor Vinge, σημαίνει ότι οι υπερυπολογιστές γίνονται εξυπνότεροι από τους ανθρώπους. Πράγματι, οι υπολογιστές θα γίνουν πολύ έξυπνοι, όπως άλλωστε και οι άνθρωποι. Η θεωρία μου είναι ότι γινόμαστε υπερδιάνοιες, μαζί με όποιο άλλο βιολογικό, βιο-συνθετικό ή τεχνητό σύστημα κερδίζει σε εξυπνάδα. Νομίζω ότι ο Kurzweil θα συμφωνούσε μ’ αυτό, επειδή γράφει για τον ʺ Primo Posthuman ʺ στο The Singularity is Near (Η Ιδιαιτερότητα είναι Κοντά).

Έχοντας αυτό κατά νου, επιτρέψτε μου να πω ότι η τεχνολογική Ιδιαιτερότητα δεν θα αποκλείει το ανθρώπινο, το διανθρώπινο ή το μετανθρώπινο. Εάν υπάρξει μια πολύ αιφνίδια αλλαγή στον κόσμο και οι υπερέξυπνες μηχανές εμφανιστούν σύντομα, υπάρχει επίσης η δυνατότητα η οντότητα της ανθρώπινης μηχανής να έρθει σύντομα. Ωστόσο, ούτε η εξέλιξη ούτε μια ιδιαιτερότητα προκύπτουν διαμιάς. Προκύπτουν με τον καιρό και σε στάδια και ακόμη κι αν κάποιος υποστηρίξει θεωρίες όπως της ʺ τονισμένης ισορροπίας ʺ αυτός/ή θα πρέπει να συμφωνήσει ότι υπάρχουν στάδια μεταβλητότητας και προσαρμογής.

Για παράδειγμα, η έννοια της κυβερνητικής συνείδησης ή της συνείδησης της προσομοίωσης του εγκεφάλου υπολογιστή, όπου ο εγκέφαλος μεταφέρεται από υγρή ύλη σε συνθετική/τεχνητή ύλη. Συχνά το συνθετικό/τεχνητό θεωρείται ως άϋλο ή μη σωματικό. Αυτό δεν είναι σωστό. Ακόμη κι αν υπάρχει συνείδηση σε έναν υπολογιστή, τίθεται ακόμη θέμα σε ποιον ή μέσω ποιου υπάρχει η συνείδηση. Η μνήμη και τα όνειρα, συμπεριλαμβανομένης της φαντασίας, είναι φαινομενικά διαφανή, δεν είναι ύλη. Αλλά η μνήμη και οι νευρολογικές διαδικασίες που δημιουργούν τα όνειρα και τη φαντασία, αποτελούνται από ύλη. Η ύλη απλώς είναι πολύ μικρή και είναι ακόμη και ηλεκτρική. Ο ηλεκτρισμός είναι ύλη, ακόμη κι αν δεν μπορούμε να τον δούμε με γυμνό οφθαλμό.

Ο συγκεκριμένος στόχος ενός διανθρωπιστικού σχεδίου, που βασίζεται στη μηχανική, την ιατρική και το σχέδιο των σημερινών επιστημών και τεχνολογιών, είναι η μοριακή βιοτεχνολογία, η γενετική μηχανική, οι κλώνοι βλαστοκυττάρων, η νευροφαρμακολογία, η νευροχημεία, τα νευροτσίπ κ.α. Όλες αυτές οι μέθοδοι αναδεικνύουν την ανθρώπινη φυσιολογία, συμπεριλαμβανομένης της κινητικότητας και της γνωστικότητας. Σήμερα, δεν υπάρχει τρόπος μεταφοράς της συνείδησης από τη μια πλατφόρμα στην άλλη επειδή δεν έχουμε ιδέα τι είναι η συνείδηση. Κάνουμε εικασίες για τη συνείδηση αλλά δεν μπορούμε να τη δούμε και δεν μπορούμε να την εντοπίσουμε- εάν βρίσκεται στο μυαλό, έξω απ’ το μυαλό ή κάτω απ’ το παπούτσι μας. Απλώς δεν ξέρουμε. Έτσι, σήμερα μπορούμε μόνο να δουλεύουμε προς την κατεύθυνση της ανάδειξης της γνωστικότητας και της επιμήκυνσης της ζωής και όσο περισσότερο εξερευνούμε τόσο μαθαίνουμε και μια μέρα είναι πολύ πιθανό ότι θα μπορούμε να αναγνωρίσουμε- να εντοπίσουμε- τη συνείδηση. Δεν ξέρουμε επίσης τι είναι η ζωή ! Μπορούμε να την περιγράψουμε σαν κάτι που τρώει και κοιμάται και έχει ένα περίπλοκο πρότυπο από διαφορετικά μέρη που συνεργάζονται, σχηματίζοντας ένα σύστημα- αλλά το να ξέρουμε τη ζωή είναι να τη νιώθουμε και να είμαστε αυτή.

Είναι πιο δύσκολο να εξηγήσουμε τη συνείδηση και είναι ένα από εκείνα τα αινιγματικά πράγματα που τα ξέρουμε όταν τα έχουμε ή τα νιώθουμε αλλά δεν μπορούμε να τα περιγράψουμε ως αντικείμενο.

ΕΡΩΤΗΣΗ 4. ΓΗΡΑΝΣΗ: Το ερώτημα είναι να μάθουμε αν μπορούμε να κατέχουμε αυτή τη διαδικασία και εξασφαλίσουμε αμέσως είτε τη διαιώνιση της ζωής των κυττάρων μας, χωρίς τον εκφυλισμό τους, ή την αιώνια ανανέωσή τους. Αλλά και σ’ αυτόν τον τομέα τίποτα δεν μοιάζει σίγουρο. Πρακτικά, τι μπορεί να προτείνει η βιο-τέχνη σήμερα; Και τι σκέφτεστε για έναν απλό στόχο όπως η διαφοροποίηση της ζωής και της ανθρώπινης ζωής;

Είναι εντελώς αληθοφανές ότι κάποια μέρα στο κοντινό μέλλον θα είμαστε σε θέση να ανανεώσουμε και να επιμηκύνουμε την ανθρώπινη ζωή. Όχι μόνο τα κύτταρά μας, αλλά την ολότητα του ανθρώπου- τη φυσιολογία και τη συνείδησή μας. Η έννοια του ʺ πάντα ʺ είναι ένα πολύ μεγάλο χρονικό πλαίσιο. Ας πούμε απλώς ότι ο στόχος είναι να ανανεώσουμε και να επιμηκύνουμε τη ζωή.

Η βιο-τέχνη, σύμφωνα με πολλούς βιοκαλλιτέχνες, δεν επικεντρώνεται στην ανανέωση ή την επιμήκυνση της ανθρώπινης ζωής. Η βιο –τέχνη είναι ένα είδος υποσυνόλου της ʺ Βιολογικής Τέχνης ʺ που έχει ποικίλα υποσύνολα. Η βιο-τέχνη είναι γενικά πιο επικεντρωμένη σήμερα στη δημιουργία και την ανανέωση των ιστών και των κυττάρων και ορισμένων οργανισμών, όχι όμως ανθρώπινων. Εναλλακτικά, η δια-βιοτέχνη ενδιαφέρεται για την ανθρώπινη ανάπτυξη και την επιμήκυνση της ζωής, αλλά υπάρχουν πολύ λίγοι δια-βιοκαλλιτέχνες ή Η+ Καλλιτέχνες. Ελπίζω ότι αυτό θα αλλάξει στο πολύ κοντινό μέλλον.

Με ρωτάτε για τη διαφοροποίηση της ζωής και της ανθρώπινης ζωής. Νομίζω ότι η ποικιλία είναι βασική και καίρια για την οικολογία της οικουμένης. Οι άνθρωποι θα διαφοροποιηθούν. Είναι ένα επικίνδυνο πρόγραμμα, αλλά κάποιος θα το κάνει. Μπορούμε να το δεχτούμε και να είμαστε πολύ προσεκτικοί σε σχέση με τις διάφορες παραμέτρους στη δημιουργία της μελλοντικής ιστορίας της εξέλιξής μας.

ΕΡΩΤΗΣΗ 5. Σε διάφορα σημεία των άρθρων ή των παρεμβάσεών σας, μου φαίνεται ότι αναφέρεστε στη σημασία της Συνείδησης και της ανανεώσιμης ζωής. Πιστεύετε ότι ο θεμελιώδης/ βασικός σκοπός του ανθρώπινου όντος είναι η διαιώνιση της συνείδησής του;

Αυτή είναι μια φιλοσοφική ερώτηση. Χωρίς συνείδηση δεν υπάρχει άνθρωπος. Μπορεί να υπάρχει ζωή χωρίς συνείδηση, καθώς υπάρχουν μεμονωμένοι κυτταρικοί οργανισμοί που λειτουργούν αλλά δεν έχουν κεντρικό νευρικό σύστημα ή εγκέφαλο. Ζώα όπως ο σκύλος είναι όντα με συνείδηση, ωστόσο η κοινωνία θεωρούσε ότι μόνο οι άνθρωποι έχουν συνείδηση. Σήμερα θεωρούμε την έννοια αυτή ανόητη, χαζή. Οι σκύλοι δεν είναι αυτόματα. Αλλά τι γίνεται με την αμοιβάδα; Είναι συνειδητή; Συχνά θεωρούμε ότι τα φυτά, που είναι ζωντανές οντότητες, δεν έχουν συνείδηση, ξέρουμε όμως ότι τα φυτά ανταποκρίνονται στο περιβάλλον. Γιατί ανταποκρίνονται; Αντιδρούν στο περιβάλλον ως συνειδητές οντότητες; Κανένα φυτό ή ζώο, συμπεριλαμβανομένου κάθε ζωντανού βακτηριδίου, δεν θέλει να σκοτωθεί. Μπορεί να μην αντιλαμβάνεται τη ζωή και το θάνατο, αλλά αντιδρά στο καλό και προσπαθεί να υπάρξει. Ασφαλώς, αυτό μπορεί να είναι αυτόματο σε ορισμένους οργανισμούς, αλλά ο χρόνος θα δείξει εάν το συνειδητό μπορεί να περιλαμβάνει διάφορα επίπεδα επίγνωσης παρά αυτό που θεωρούμε εξυπνάδα.

Για να είσαι ζωντανός, είναι βασικό και καίριο να έχεις ʺ επίγνωση ʺ. Να έχει επίγνωση και μια οντότητα που σκέφτεται, που παίρνει αποφάσεις- που είναι σε γνωστική εγρήγορση, είναι βασικό για την ανθρώπινη, διανθρώπινη και μετανθρώπινη ύπαρξη. Είναι πολύ πιθανό ότι η ίδια η συνείδηση θα εξελιχτεί μαζί με τον άνθρωπο. Τι θα γίνει η συνείδηση αύριο είναι μόνο εικασία. Ωστόσο, το πιθανότερο είναι ότι θα επεκταθεί και θα ανθίσει και θα έχει πολύ μεγαλύτερη επίγνωση από αυτή που έχουμε σήμερα.

ΕΡΩΤΗΣΗ 6. Αυτή τη στιγμή έχω την εντύπωση ότι οι εκθέσεις διανθρωπιστικής τέχνης περιορίζονται σε ένα ελιτίστικο περιβάλλον. Επιπλέον, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, όταν ασχολούνται με θέματα Η+, είναι για να τονίσουν τις θεαματικές, ακόμη και τρομερές, πλευρές τους. Τι μπορεί να κάνει η Η+ τέχνη για τον εκδημοκρατισμό της διανθρωπιστικής αναζήτησης;

Ιστορικά, η τέχνη θεωρήθηκε πάντα ελιτίστικη. Από τους βασιλείς και τις βασίλισσες, μέχρι την εκκλησία και τους πλούσιους. Όταν η τέχνη στεγάστηκε σε μουσεία και τις γκαλερί, οι πληβείοι μπόρεσαν να απολαύσουν την καλλιτεχνική εμπειρία. Η λογοτεχνία, το θέατρο, οι συναυλίες έγιναν διαθέσιμα στους ανθρώπους. Σήμερα, η τέχνη βρίσκεται παντού. Υπάρχει πρόσβαση στην Η+ Τέχνη, όπως και σε άλλα είδη, στο Ίντερνετ. Σε όλο τον κόσμο, υπάρχει πρόσβαση στο Ίντερνετ σε βιβλιοθήκες, σχολεία και άλλα ιδρύματα. Είναι ένας από τους λιγότερο ακριβούς τρόπους για να ασχοληθεί και να απολαύσει κανείς την τέχνη.

Είναι αλήθεια ότι τα μέσα μαζικής ενημέρωσης χαρακτηρίζονται από υπερβολή και η παραπληροφόρηση ανθεί. Αυτό δείχνει μια πολύ λυπηρή κατάσταση της ανθρώπινης φύσης, της ηθικής, αυτού που επιτρέπουμε κι ακόμη κι αυτού που, ως κοινωνία, ανεχόμαστε. Η εναλλακτική Η+ Τέχνη (ʺ Η +Τέχνη ʺ ) είχε μεγάλη προβολή και έγινε πολύ καλά δεκτή από τα μέσα. Να μερικά παραδείγματα:

Πρόσφατα, η Η +Τέχνη προβλήθηκε σε πολλές εκδόσεις όπως η εξαιρετική σειρά βιβλίων 100.000 Ans de Βeaute (2009 Paris: Gallimard), Evolution Haute Couture (2009 Bulatov), Artists’ Manifestos (2009 New York: Penguin), TIF English Journal, Institute of Media Arts (2009 Yonssei University Press), Inside {arte e sciencia}(2009 Editoria Luxk Pub.Impressao Europress), D’ARS (2009, Venice, Italy), the Global Spiral (2009 Metanexus Pub.). Κι αυτό αφορά μόνο την προβολή της σε βιβλία και περιοδικά το 2009, όχι τις συνεντεύξεις με καλλιτέχνες σε έντυπα ή τηλεοπτικά ντοκιμαντέρ και ραδιόφωνο. Δεν περιλαμβάνονται επίσης οι πολυάριθμες πανεπιστημιακές και άλλες διαλέξεις, που πρόβαλαν την Η +Τέχνη.

Δεν πιστεύω ότι η Η+ Τέχνη είναι ελιτίστικη και διαθέσιμη μόνο στους λίγους προνομιούχους. Η έννοια αυτή είναι αδύνατη. Ζούμε στην εποχή των μέσων στο δυτικό κόσμο και η πρόσβαση στα μέσα μαζικής ενημέρωσης γίνεται δυνατή σχεδόν παντού στον πλανήτη.

Η Η+ Τέχνη απασχολείται ιδιαίτερα με το μέλλον μας- την οικολογία του μέλλοντός μας που περιλαμβάνει αυτό που είμαστε τώρα κι αυτό που μπορεί να γίνουμε. Είναι το πιο σημαντικό ζήτημα με το οποίο βρισκόμαστε αντιμέτωποι σήμερα. Πρέπει να ασχολούμαστε με το να παρέχουμε τροφή και νερό σε όλους τους λαούς στη γη, πρέπει να προσπαθούμε να βοηθούμε όλους τους ανθρώπους παντού να ευημερούν, αλλά πρέπει επίσης να σκεφτόμαστε το μέλλον μας. Είμαστε τώρα εδώ, αυτή είναι η ζωή και έχουμε επίγνωση και είναι δική μας ευθύνη να κάνουμε ό, τι δυνατόν για να βοηθούμε τους φτωχούς και τους αρρώστους και να συμβάλουμε στην ανάπτυξη ενός μέλλοντος στο οποίο αξίζει να ζει κανείς. Αυτό το μέλλον θα έχει αναμφίβολα να κάνει με τον μελλοντικό άνθρωπο που δεν θα είναι μια βιολογική οντότητα. Θα είναι ένα υβρίδιο ανθρώπου και μηχανής.

Δεν χρειάζεται να δώσουμε έμφαση στον εκδημοκρατισμό της Η+ Τέχνης. Επιτρέψτε μου παρακαλώ να εξηγήσω: η κοινωνική ισότητα είναι δυνατή μόνο αν δεχτούμε την κοινωνική απόκλιση και ποικιλία. Διαφορετικά, εκδημοκρατισμός της ανθρωπότητας σημαίνει δημιουργία μιας ομοιογενούς κοινωνίας- να κάνουμε τους ανθρώπους 100% ίδιους, δεν μπορώ να φανταστώ πιο φρικιαστική εκδοχή. Αντίθετα, η προώθηση της ποικιλίας είναι μια πολύ πιο καλοπροαίρετη και ηθική ευχή για το ανθρώπινο είδος. Λέω: αφήστε 100.000 λουλούδια να ανθίσουν! Ας είμαστε μοναδικοί, διαφορετικοί και ευγενικοί. Ας εκτιμούμε ο ένας τον άλλον και ας κάνουμε ό, τι μπορούμε για να βγάζουμε το καλύτερο απ’ τον καθένα. Αυτός, κατά τη γνώμη μου, είναι ένας σκοπός που αξίζει περισσότερο.

ΕΡΩΤΗΣΗ 7. Σήμερα, σε όλα τα έργα της Η +Τέχνης που έχω δει (ίσως όχι τόσο πολλά;) πολύ λίγα ή και καθόλου μου δείχνουν τις βασικά θετικές πλευρές- ατομικά και κοινωνικά, των εφαρμογών των τεχνολογιών για την ʺ ανθρώπινη ανάπτυξη ʺ. Οι διανθρωπιστές βρίσκονται συχνά αντιμέτωποι με τις αντιρρήσεις εκείνων που προτάσσουν τους φυσικούς κινδύνους ή την κοινωνική ανισότητα που θέτει σε κίνδυνο τα σχέδιά τους. Τι μπορεί να κάνει η Η+ Τέχνη για να δείξει ότι η πρακτική χρήση των τεχνικών NBIC (Νανοτεχνολογίες, Βιοτεχνολογίες, επιστήμες της Πληροφορίας και της Γνωστικότητας), για παράδειγμα, μπορούν να είναι επικερδείς για την πλειονότητα; Ποια έργα τέχνης μπορείτε να μας υποδείξετε που δείχνουν τα θετικά αποτελέσματα της ανθρώπινης ανάπτυξης;

Πιστεύω ότι το Primo Posthuman, ως μελλοντικό ανθρώπινο πρωτότυπο, δείχνει ότι οι επιστήμες και τεχνολογίες NBIC μπορούν να εφαρμοστούν για την ανάπτυξη της ανθρώπινης φυσιολογικής κατάστασης. Τι θα μπορούσε να είναι πιο θετικό από μια έννοια που υποστηρίζει τη ζωή ενός ανθρώπινου πλάσματος; Τίποτα. Κάθε ζωή είναι πολύτιμη και ανεξάρτητα από τη θρησκευτική, πνευματική ή φιλοσοφική πίστη του καθένα, μπορούμε όλοι να συμφωνήσουμε ότι η ζωή είναι πολύτιμη και πρέπει να προστατεύεται, να καλλιεργείται και να αγαπάται.

Δεν καταλαβαίνω τι εννοείτε με ʺ επικερδείς ʺ. Δεν μ’ ενδιαφέρει ιδιαίτερα το οικονομικό κέρδος, καθώς είμαι πιο κοντά στη συναισθηματική, διανοητική και μεταφυσική ιδιότητα. Ωστόσο, στο βαθμό που η ανθρώπινη ανάπτυξη φέρνει όφελος, το να είσαι ζωντανός και να δίνεις αξία στην ύπαρξη τα λέει όλα.

Ο Primo Posthuman έχει περάσει από πολλά στάδια εξέλιξης. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 ως σειρά κυττάρων- μια ανίχνευση MRI ενός αιμοφόρου αγγείου. Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, έγινε ένα υβρίδιο από κομμάτια και μπάιτς προερχόμενα από τη βιολογία και τους υπολογιστές. Ως επακόλουθο της βιο-τέχνης, ήταν ένα μοναδικό κύτταρο που αναπαράχθηκε μέσω της τεχνολογίας των υπολογιστών. Τα κύτταρά του καταγράφηκαν σε πολλές ιατρικές εγκαταστάσεις για να δοκιμαστεί η διάρκεια και η αναγέννησή του. Το έργο αυτό έγινε στα Εργαστήρια Kronos, στο Scottsdale της Αριζόνα και μέρος της εξέλιξής του έγινε ντοκιμαντέρ και προβλήθηκε στη Μόσχα, στη Ρωσία στην Evolution Haute Couture Exhibition, με τον Stelarc, τον Orlan και άλλους βιοκαλλιτέχνες.

Υπάρχει βέβαια μια πολύ πιο εξεζητημένη τεχνολογία, βασισμένη στους υπολογιστές, από αυτή που χρησιμοποιείται στην τωρινή εκδοχή του Primo Posthuman. Οι Minsky, Drexler, Freitas, More, Stock κ.α. ήταν οι άνθρωποι που ήξεραν καλύτερα τις NBIC και ήταν μέρος της ομάδας μας. Η σύγκριση του Primo Posthuman με μια πολύ πιο εξεζητημένη παραγωγική τέχνη που χρησιμοποιήθηκε από εταιρίες που επένδυσαν εκατομμύρια δολάρια για να πετύχουν εκπληκτικά οπτικά αποτελέσματα μειώνει την ουσία του όγκου της δουλειάς που υπάρχει στον Primo Posthuman. Η αφηγηματική απεικόνισή του τονίζει τη δυνατότητα τού τι θα μπορούσαν να κάνουν οι καλλιτέχνες και σχεδιαστές αν έπρεπε να επικεντρωθούμε στην ανθρώπινη ανάπτυξη και τη ριζική επιμήκυνση της ζωής. Έτσι κι αλλιώς, αυτό μπορεί να είναι ένα σημείο αιχμής για τους ερχόμενους μήνες, καθώς το εργαστήριο μας (H +Lab) εργάζεται σήμερα για την επόμενη εκδοχή.

En ce qui concerne le but de l’art en général, je dois inclure Aristote. Selon la théorie d’Aristote, l’art est une procédure qui a comme but d’imiter la nature. C’est à dire, la valeur de l’art est jugée plus par rapport a sa qualité d’imitation que par sa qualité de vision, d’imagination et d’intelligence créative de l’artiste.

Au 20eme siècle, le théoricien d’art Arthur Danton a suggere que l’audience peut discerner l’art du non art et Pierre Bourdieu a suggere que l’art a un capital social, base sur son identité sociale et sa possibilité d’être collectionné. Ces deux théories introduisent le réseau social dans la valeur de l’art, du fait de l’existence d’une audience et de la possibilité de possession d’un objet d’art.

La théorie institutionnelle de George Dickie définit l’art comme objet qui est candidat social a l’appréciation des individuels qui agissent au nom d’une institution. H+Art ( H + Art) appartient à une autre époque comme théorie et même si les théories de Danto, Bourdieu et Dickie sont toujours relatives et précises, en ce qui concerne la façon dont la société traite l’art, H + Art doit faire part de la société institutionnalisée.

H + Art considère l’art, ses procedures et son but différemment. Si l’ observateur est toujours important pour l’expérience artistique, H+Art inclut en même temps l’artiste et l’art. Il n’est plus seulement un objet à regarder. En plus, H + Art n’a pas de possibilité d’achat et/ou de possession, étant donne que l’expérience de l’art est a la disposition de chacun, a n’importe quelque moment.

Etant donne que l’ H + Art s’est developpe an dehors des protocoles traditionnels d’exposition, comme les galeries et les musées, et qu’il a fait son apparition a un moment ou l’Internet a amene l’univers de l’art a un environnement nouveau, les galeries et les musées n’avaient pas les fonds nécessaires pour apprécier pleinement la variabilité de l’art.

1. But

Ok- venons à votre question concernant le but de H + Art. Aujourd’hui, la plupart des théoriciens et d’artistes sont d’accord que l’art n’a pas besoin de but- l’art existe par lui-même. Je pense que l’art peut avoir un but mais qu’il n’a pas tout a fait besoin d’avoir un but pour qu’il soit une expérience émotionnelle. H + Art a un but et ce but inclut l’audience et l’expérience de l’observateur qui est importante pour l’art.

La situation de H + Art peut se trouver l’intérieur du domaine de la cybernétique de second ordre. Selon la théorie d’H + Art, l’investigateur (artiste) et les observateurs ( audience) font plutôt partie du système, tandis que selon Aristote l’art imite la nature et les observateurs sont indifférents. Dans l’H + Art, les créateurs se trouvent dans un système ou l’Art Conceptuel est primordial. Selon l’avis de Heinz von Forester, le système est une construction ou un modèle de l’esprit et je suggère qu’il est en relation avec l’art, c’est a dire que la pensée ou la conception d’un objet d’art ( arts plastiques, littérature, films, jeux, virtualité etc.) est un art en soi.

En deux mots: H + Art est le produit des questions qui concernent la nature humaine et le futur humain étant donne que nous sommes influences par des sciences et technologies émergentes et convergentes. H+Art a une mission et l’épicentre de son expérience est d’imaginer et de développer des futurs transhumanistes et post humanistes viables et sains.

b. Description de l’image d’une entité future- transhumaniste ou post humaniste

Décrire l’image de ce futur n’est pas une tâche facile, parce que la majorité d’oeuvres figuratives et littéraires représentent un futur base sur l’interprétation du cyborg de Hollywood, qui n’est pas une reflection exacte du sens originel du cyborg.

De toute façon, le cyborg est cousin du transhumaniste et son sens originel est indispensable pour développer les oeuvres d’art tranhumaniste et post humaniste. Base sur le cyborg originel, qui est une machine humaine, une entité auto-regulatrice, ʺ Primo Posthuman ʺ, est un système désigne pour remplacer le corps biologique en sa totalité ou en partie, en introduisant des revalorisations a chaque système biologique (comme le système nerveux central et le système reproductif) si et quand c’est nécessaire. Chaque système est une partie nécessaire de la physiologie humaine et ils fonctionnent ensemble pour créer une personne entière. Pour imaginer ça il faut comprendre les sciences et technologies qui peuvent être utilisées pour dessiner et construire des corps nouveaux. Les sciences et technologies que j’ai mentionne dans mon oeuvre, parmi lesquelles la nanotechnologie, la biotechnologie, la technologie de l’information, les sciences gnostiques et les neurosciences (ʺ NBICʺ). Pour visionner ces procédures a travers lesquelles les sciences et technologies vont être utilisées pour dessiner et construire des corps futurs et des entités, il faut une compréhension des méthodes et aussi une projection concernant leur interaction. L’exhibition ʺ NANO ʺ (2007) A H + Art reflète certaines de ces procédures de manière visuelle http://www. Transhumanist.biz/showing.htm. D’une manière plus spécifique, http:www.transhumanist.biz/nanonatashavita-more.htm révèle la procédure à travers laquelle le transhumain et post humain pourraient fonctionner. Cependant, cela n’a pas été développe seulement par l’artiste. Dans ce genre d’oeuvres, il faut accepter les idées et les critiques des spécialistes dans les domaines coopératifs: en ce qui concerne Primo Posthuman, des spécialistes comme Marvin Minsky (AI), Hans Moravec (robotique), Robert Freitas (nanotechnologie), Eric Drexler (nanotechnologie) étaient conseillers a ce programme.

L’entité future est une Identité future. L’existence personnelle de l’identité est la totalité des unités corps/ esprit et est en train de devenir un champ culturel nouveau. J’appelle ce champ ʺdéveloppement humainʺ et j’encourage les relations d’objets gnostiques multiples non seulement avec les sciences et technologies de NBIC, mais surtout avec les secteurs déjà existant et les secteurs nouveaux des arts médiatiques. Par exemple, les simulations virtuelles à l’identité synthétique offrent non seulement une existence mais plusieurs existences possibles. Dans ce genre d’environnement, le post humain pourrait être un genre de soi-même de votre identité ou de votre existence personnelle, parmi plusieurs, avec ou sans corps de l’espèce humaine. Nous pouvons déjà imaginer ces entités à travers des avatars et des personnages animes aux jeux. Cependant, nous n’avons pas encore des images visuelles d’entités en simulation.

Du point de vue historique, l’image de ʺ l’homme ʺ a été sculptée de façon à ressembler à un dieu Grec ou Romain. Pico Della Mirandola (15eme siècle), qui a écrit le Discours pour la Dignité de l’Homme, a dit: ʺ Il n’y a rien de plus merveilleux a voir que l’image de l’homme’ (Fleming 1066:284). Mais ce n’est pas ʺ l’homme ʺ que nous, les artistes, voulons préserver, c’est la dignité de la transformation de l’espèce humaine avec le plus grand respect pour les sens humains et le gnosticisme. Mon essai ʺ Le Nouveau Genre- Primo Posthuman ʺ étudie ce problème plus profondément.

http://www.natasha.cc/CiberART%20-%20Primo%20Posthuman%20Future%20Body%20 Design.htm

QUESTION 2: Vous avez apparemment une préférence pour les créations qui impliquent le spectateur, qui sont interactives. Qu’est-ce qu’elles rajoutent par rapport a celles ou le spectateur reste passif devant une image? Par exemple, a quoi ressemble la simulation de la vie artificielle dans ʺ Tierra ʺ de Tom Ray?

La peinture, la sculpture, les films, la vidéographie et le dessin graphique exigent du public de faire l’expérience de l’art a travers le contact visuel, donc l’art est considère comme passif. Je ne suis pas d’accord avec cette notion.

Le contact visuel de l’audience, en ce qui concerne le cote spitiruel et emotionel, est une expérience active par laquelle elle/lui va a certaines places qu’elle/ il a rarement frequente ou qu’elle/il n’a jamais visite auparavant. Les arts visuels sont considérés comme une expérience passive parce que nous reconnaissons un humain comme un objet qui a une ʺ présence ʺ a un endroit ou un autre. Par exemple, vous avez pris position devant un tableau, donc vous ne participez pas à un environnement interactif de jeu comme à Dune de Mass Effect 2. Cependant, il y a de l’action dans l’esprit de quelqu’ un quand il se trouve devant un tableau et c’est lie au nouveau champ de la neuroscience et la simulation, ou une entite future comme un posthumain va fonctionner, par exemple.

L’esprit est une salle d’exhibition puissante ou nous sommes a la fois spectateur et créateur en formant nos mondes imaginatifs. Par exemple, un tableau de Rothko peu ressembler a une grande place pour une personne, mais pour une autre (qui a visite le paysage imaginatif de l’esprit d’abstraction) l’image est une invitation pour explorer une histoire visuelle-metaphorique et symboliqu

e. Donc, en ce qui me concerne, le spectateur n’est jamais inactif devant un tableau, sauf si elle/il est inactive en son imagination. Je suppose que ca veut dire que je suis un cybernetiste de second ordre.

En ce qui concerne ʺ Tierra ʺ de Tom Ray: Ray dit que nous pouvons penser ʺ l’évolution comme des artistes ʺ. Ray considère que l’évolution est lente et en tant que biologiste évolutionnaire il est devenu artiste en créant une évolution de la matière plus rapide. En ce qui concerne le cas de Ray, cette matière est basée sur des systèmes artificiels.

QUESTION 3: La bio sculpture, bio art, H=Art sont considérées par votre approche comme les dépositaires d’une procédure d’adaptation de l’espèce humaine, mais sauf si des futurologues comme Ray Kurzweil ont raison (hypothèse d’une ʺ Singularité ʺ a court terme), nous n’allons pas voir une conscience humaine déchargée de matière et transférée a un support minéral et nous n’allons pas bénéficier d’un corps biologique renouvelable ad aeternam. Quelles peuvent être les propositions d’un dessin transhumaniste qui est base seulement sur les techniques efficaces d’aujourd ’hui?

La Singularité, selon son auteur, Vernor Vinge, signifie que les superordinateurs vont devenir plus intelligents que les humains. C’est vrai, les ordinateurs deviendront très intelligents, mais les humains aussi. Selon ma théorie, nous devenons super intelligents, comme tout autre système biologique, bio-synthetique ou artificiel qui gagne en intelligence. Je pense que Kurzweil va être d’accord, étant donne qu’il écrit sur ʺ Primo Posthuman ʺ dans The Singularity is Nearʺ.

Mais permettez-moi de dire que la Singularité technologique ne va pas exclure l’humain, le transhumain ou le post humain. S’il y a un changement soudain dans le monde et les machines super intelligentes fassent leur apparition vite, c’est possible que l’entité humain-machine apparaisse vite aussi. Cependant, ni l’évolution ni une singularité ne peut apparaître tout d’un coup. Elles apparaissent avec le temps et a divers stades et même si quelque un soutient des théories comme celle de l ʺ équilibre ponctue ʺ, il/elle devrait quand même être d’accord qu’il y a des stades de variabilité et d’adaptation.

Par exemple, la notion de conscience cybernétique ou de conscience de simulation du cerveau de l’ordinateur, ou le cerveau est transfere d’une matière liquide a une matière synthétique/ artificielle. Souvent, le synthétique/artificiel est considere comme immatériel, non corporel. Ce n’est pas exact. Même si un ordinateur a une conscience, la question est toujours qui ou a travers qui cette conscience existe. La mémoire et les rêves, imagination comprise, sont apparemment diaphanes, constitues de matière. L’électricité est matière, même si on ne peut l’apercevoir à l’oeil nu.

Le but précis d’un projet transhumaniste, base sur la mécanique, la médecine et le projet des sciences et technologies d’aujourd’hui, est la biologie moléculaire, la mécanique génétique, les clones des blastocellules, la neuropharmacologie, la neurochimie, les neurochips etc. Toutes ces méthodes montrent la physiologie humaine, la mobilité et le gnosticisme. Aujourd’hui, il n’y a pas moyen de transférer la conscience d’une plateforme a l’autre, parce qu’on ne sait pas ce qu’est la conscience. Nous faisons des suppositions sur la conscience, mais nous ne pouvons voir ou la localiser- si elle se trouve dans l’esprit, en dehors ou sous nos pieds. Nous ne savons pas. Nous pouvons donc simplement travailler pour promouvoir le gnosticisme et le rallongement de la vie et en explorant nous apprenons et c’est possible qu’un jour on pourra identifier –localiser- la conscience. De même, nous ne savons ce qu’est la vie! Nous la décrivons comme quelque chose qui mange et dort et a un modèle complexe des parties différentes qui coopèrent, en formant un système- mais connaître la vie c’est la sentir et être la vie.

La conscience c’est plus difficile à expliquer et c’est une de ces choses énigmatiques que nous connaissons quand nous les avons ou les sentons, mais qu’on ne peut décrire comme objet.

QUESTION 4. VIEILLISSEMENT: La question est de savoir si on peut maîtriser cette procédure et assurer la perpétuité de la vie de nos cellules sans qu’elles soient degenerees, ou leur renouvellement perpétuel. Mais dans ce domaine rien ne semble acquis. Que peut Bio art proposer aujourd’hui? Et que pensez vous a propos d’un objectif simple comme celui de la diversification de la vie et de la vie humaine?

C’est tout a fait plausible qu’un jour, dans un futur immédiat, nous pourrons renouveler et rallonger la vie humaine. Pas seulement nos cellules, mais l’entité de l’humain- notre physiologie et notre conscience. La notion de ʺ toujours ʺ est de très longue durée. Nous pouvons dire simplement que notre but est de renouveler et rallonger la vie.

Bio art, selon plusieurs bio artistes n’est pas focalisé sur le renouvellement ou le rallongement de la vie humaine. Bio art est une sorte de sous- ensemble de l’ʺ Art Biologique ʺ qui a divers sous-ensembles. Bio art est en général plus focalisé aujourd’hui à la création et au renouvellement des tissus et des cellules, ainsi que de quelques organismes, qui ne sont pourtant pas humains. Alternativement, le transbio-art s’ intéresse au développement humain et au rallongement de la vie, mais il y a très peu de transbio-artistes ou H+Artistes. J’espere que ca changera vite.

Vous me poser des questions sur la diversification de la vie et de la vie humaine. Je pense que la diversification est essentielle et critique en ce qui concerne l’écologie de l’univers. Les humains vont se diversifier. C’est un projet dangereux, mais quelqu’un va le faire. Nous devons l’accepter et être très prudent en créant notre histoire future de l’évolution.

QUESTION 5: Dans plusieurs passages de vos articles ou interventions j’ai l’impression que vous soulignez l’importance de la Conscience et de la vie regeneratrice. Pensez-vous que le but fondamental/ essentiel pour l’être humain est la perpétuité de sa Conscience?

C’est une question philosophique. Sans conscience, il n’y a pas d’humain. On peut avoir de vie sans conscience, puisqu’il y a des organismes cellulaires isoles qui fonctionnent mais qui n’ont pas un système nerveux central ou un cerveau. Des animaux comme le chien sont des êtres avec une conscience. Cependant, la société considérait que seuls les humains ont une conscience. A présent nous pensons que c’ st une notion stupide. Les chiens ne sont pas que des automates. Et les amibes? Ont-ils une conscience? Nous pensons souvent que les plantes, qui sont des entités vivantes, n’ont pas de conscience, mais nous savons qu’elles réagissent à l’environnement. Pourquoi ? Réagissent elles en tant qu’entités conscientes? Il n’y a pas de plante ou d’animal, bactéries compris, qui veut être tuée. Peut être elle ne se rend pas compte de la vie et de la mort, mais elle réagit au mal et fait tout ce qu’elle peut pour exister. Ca peut paraître automatique à certains organismes, mais le temps montrera si le conscient peut comprendre des niveaux de conscience divers, au lieu de ce que nous considérons comme intelligence.

QUESTION 6: En ce moment, j’ai l’impression que les exhibitions d’art transhumaniste restent confinées à un environnement élitiste. En plus, quand les medias s’occupent des sujets H+ c’est pour jouer sur les aspects spectaculaires, ou terribles. Qu’est que l’H+ art peut faire pour démocratiser les questions transhumanistes?

Du point de vue historique, l’art a toujours été considere comme élitiste. De la part des rois et des reines et même de la part de l’église et des riches. Au moment ou l’art a été hébergé dans des musées et des galeries, les gens ont pu jouir de l’expérience de l’art. La littérature, les concerts étaient à la disposition des gens. Aujourd’hui, l’art est partout. H +Art ,comme d’autres genres, est disponible à Internet. Partout dans le monde, l’Internet est à la disposition des gens dans les librairies, écoles et autres institutions. C’est un moyen, parmi les moins chers, pour s’occuper et apprecier l’art.

C’est vrai que les media ont une tendance vers l’exagération et la désinformation fleurit. Ca montre un état pénible de la nature humaine, de la morale, de ce que nous permettons et de ce que notre société peut tolérer. L’alternative H+Art (H+Art) a connu une grande publicité et a été très bien reçue par les medias. Voici quelques exemples:

Ces derniers temps, H +Art parait dans de nombreuses publications, comme cette série extraordinaire 100.000 Ans de Beauté (2009 Paris: Gallimard), Evolution Haute Couture (2009 Bulatov), Artists’Manifestos (2009 New York: Penguin), TIF English Journal, Institute of Media Arts (2009 Yonssei University Press), Inside {arte e siencia} (2009 Editoria LuxK Pub. Impressao Europress), D’ARS (2009 Venice, Italy), The Global Spiral (2009 Metanexus Pub). Et ce n’est qu’une partie de l’exposition en 2009, qui ne tient pas compte d’interviews avec des artistes dans la presse écrite ou des documentaires télévises et de la radio. Ne sont pas compris les discours universitaires et autres qui ont promu l’H+Art.

Je ne pense pas que l’H+Art est élitiste et s’adresse a quelques privilégies. Cette notion est impossible. Nous vivons un age médiatique, dans l’Ouest, et l’ accès aux media devient possible partout dans le globe.

H+ Art s’occupe particulièrement du futur- l’écologie de notre futur, qui nous sommes maintenant et quesque nous allons devenir. C’est ce qui a de plus important aujourd’hui. Nous devons donner de la nourriture et de l’eau a tous les peuples sur terre et nous devons aider tous les peuples et nous devons aussi penser au futur. Nous sommes ici maintenant, c’est ça la vie, et nous savons que c’est notre responsabilité de faire tout notre possible pour aider les pauvres et développer un futur ou ça vaudra la peine de vivre. Dans ce futur, les humains ne seront pas une entité biologique. Ils seront un hybride d’humains et de machine.

Il n’est pas besoin d’accentuer la démocratisation d’H+Art. Permettez moi d’expliquer: l’égalité sociale n’est possible que si on accepte notre diversion et diversité sociale. Autrement, pour démocratiser l’humanité nous devons créer une société homogène- faire des hommes qui se ressemblent a 100%. Je ne peux imaginer une notion plus horrifiante. Par contre, promouvoir la diversité est un vœu beaucoup plus bienveillant et moral pour l’espèce humaine. Je dis: laissez 100.000 fleurs fleurir! Soyons uniques, différents et polis. Il faut qu’on ait de l’estime l’un pour l’autre et qu’on fasse tout notre possible pour qu’on soit meilleurs. C’est a mon avis le but qui a le plus de valeur.

QUESTION 7. A présent, parmi toutes les oeuvres de H + art que j’ai vu (pas beaucoup?) quelques unes me montrent les aspects positifs- individuellement ou socialement, des applications des technologies pour le ʺ développement humainʺ. Les transhumanistes sont confrontes aux objections de ceux qui mettent en avant les dangers physiques ou l’inégalité sociale qui mette en péril leurs projets. Que peut faire H + Art pour montrer que l’utilisation pratique des techniques NBIC (Nanotechnologies, Biotechnologies, sciences de l’Information et de Cognition), par exemple, peut être profitable pour la majorité? Quelles oeuvres d’art pouvez-vous nous indiquer qui montrent les résultats positifs du développement humain?

Je pense que Primo Posthuman, comme un futur prototype humain, montre que les sciences et technologies NBIC peuvent être appliquées pour développer la situation physiologique humaine. Il n’y a pas de notion plus positive que celle qui soutient la vie d’un

être humain. Toute vie est précieuse et independement des convictions religieuses, spirituelles ou philosophiques, nous pouvons nous mettre d’accord que la vie est précieuse et doit être protége, cultivée et aimée.

Je ne comprends pas ce que vous voulez dire par profit. Je ne suis pas intéresse par cet aspect, je suis plus proche a la qualité émotionnelle, intellectuelle et métaphysique. Cependant, dans la mesure où le développement humain apporte du profit, être vivant et valoriser l’existence, c’est déjà tout.

Primo Posthuman a traverse plusieurs stades d’ évolution. Ca a commence au début de 1990 par une série cellulaire- un dépistage MRI d’un vaisseau sanguin. Comme conséquence de la bio art, c’était une cellule unique, reproduite par la technologie des ordinateurs. Ces cellules ont été enregistrées à plusieurs installations, afin que sa durée et renaissance soient testées. Cette oeuvre a été menée aux Laboratoires Kronos, a Scottsdale d’ Arizona, et une partie de son évolution a fait partie d’un documentaire et a été exhibée a Moscou, en Russie, a l’Exhibition Evolution Haute Couture, avec Stelarc, Orlan et autres bio artistes.

Il y a certainement une technologie, basée sur ordinateur beaucoup plus sophstiquee par rapport a celle de la version actuelle de Primo Posthuman. Minsky, Drexler, Freitas, More, Stock etc. connaissaient très bien les NBIC et ils faisaient partie de notre équipe. Comparer Primo Posthuman a un art productif beaucoup plus sophistique qui a été employé par des corporations qui disposaient des millions de dollars afin d’effectuer des effets visuels extraordinaires, minimise le travail investi dans Primo Posthuman. Sa représentation narrative montre ce que les artistes et dessinateurs pourraient faire si on devrait se concentrer au développement humain et au rallongement radical de la vie. De toute façon, ça peut être un point crucial pour les mois à venir, puisque notre laboratoire (H+Lab.) travaille aujourd’hui pour la version prochaine.

Αυτό που είναι ακόμη πιο παράξενο είναι ότι αυτό το σύμπαν θα μπορούσε να είναι επικεντρωμένη εξυπνάδα που δημιουργεί εξυπνάδα στα όρια της επικέντρωσης. Θα μπορούσαμε να απεικονίσουμε μια κλασματική εικόνα του ίδιου του Θεού που θα μας κάνει ύπαρξη μεταξύ του Θεού στο Θεό. Μια κατάσταση από την ιδιαιτερότητα στην ιδιαιτερότητα. Ο Θεός τότε γίνεται το σημείο όπου αγγίζεις την Απεριόριστη επικεντρωμένη εξυπνάδα όπου ο χρόνος από την ιδιαιτερότητα στην ιδιαιτερότητα αγγίζει το αρνητικό άπειρο και παραμένεις σε μια απεριόριστη κατάσταση ιδιαιτερότητας. Η κατάσταση αυτή μπορεί να είναι ʺ εξυπνάδα επικεντρωμένη στο άπειρο ʺ διαμέσου ενός οικουμενικού φάσματος πέραν του μεγέθους όχι μόνο του σύμπαντος αλλά και της ίδιας της ύπαρξης. Το σημείο όπου όλη η ύπαρξη συναντιέται σε μια ιδιαίτερη ιδιαιτερότητα μιας απεριόριστης επικεντρωμένης εξυπνάδας που απλώνεται πέρα από το άπειρο στο χρόνο και το πεδίο. Αυτό το σημείο.

το σημείο…το σημείο πέρα από την ιδιαιτερότητα….το σημείο όπου όλες οι ιδιαιτερότητες συγκλίνουν σε μια υπέρ ιδιαιτερότητα μεγαλύτερη από οτιδήποτε μπορείτε ποτέ να φανταστείτε. ..Αυτό το σημείο είναι…

Το σημείο Ωμέγα.

Το σημείο όπου συναντάς το Θεό.

Απεριόριστη επικεντρωμένη εξυπνάδα που δημιουργεί Απεριόριστη επικεντρωμένη εξυπνάδα ως το άπειρο.

Μπορείτε να πείτε ότι η μοναδική κυτταρική ζωή πέρασε από μια ιδιαιτερότητα μέσα από την κυτταρική διαίρεση. Επομένως το γεγονός που αποκαλούμε ιδιαιτερότητα δεν είναι ένα εντοπισμένο γεγονός αλλά ορίζοντας εξυπνάδας για τα είδη μας. Την ίδια στιγμή μπορεί επίσης να ιδωθεί ως η μοναδική ιδιαιτερότητα που υπάρχει, καθώς το επόμενο βήμα δεν θα μπορούσε ποτέ να εκλογικευτεί ή να γίνει κατανοητό από το προηγούμενο βήμα εξυπνάδας. Πέραν τούτου, ας θεωρήσουμε την απεικόνιση ως οπτικό βοήθημα γι’ αυτό που συνεπάγεται η πολλαπλότητα, παρά ως μια πραγματική αλληλουχία γεγονότων που οδηγούν στο επόμενο βήμα στην αλυσίδα της ιδιαιτερότητας.

Ανεξάρτητα από το πόσα βήματα ιδιαιτερότητας υπάρχουν, από τη σκοπιά ενός ανθρώπου οτιδήποτε πέραν της αρχικής ιδιαιτερότητας είναι απλώς αυτό το μέρος της ιδιαιτερότητας. Μόνο η εξυπνάδα μέσα στην ιδιαιτερότητα μπορεί να αντιληφθεί την επερχόμενη ιδιαιτερότητα. Μπορείτε επίσης να υποστηρίξετε ότι η εξυπνάδα μέσα στην ιδιαιτερότητα δεν αντιλήφθηκε ότι πέρασε από μια ιδιαιτερότητα καθώς η εξυπνάδα της προέκυψε από την ίδια την αρχική ιδιαιτερότητα.